Film Türk sinemasının ilk gerçekçi filmi kabul ediliyor. Aynı zamanda İtalyan Yeni Gerçekçiliği akımının en belirgin örneği olarak kabul ediliyormuş. Benzetmek ne kadar doğru bilmiyorum ama ben Bisiklet Hırsızı filmine benzer tatlar aldım şahsen. Yapımcılığını, yönetmenliğini ve başrolünü Yılmaz Güney üstlenmiş olduğu tam bir dram filmi… Tabi ki Tuncel Kurtiz’i filmde görmek ayrı bir güzellik…Filmin ismi “Umut” ancak bence Umut Kırığı olabilirdi. Bazı sahneleri gerçekten çok çarpıcı… İzlediğim her an gözün kör olsun fukaralık dedim 🙂 Aslında filmi anlatmak Yılmaz Güney’e saygısızlık olduğunu düşünüyorum. Gerçek bir sinema severin Güney’in her filmini izlemesi gerektiğini düşünenlerdenim. Kısacası tavsiye ederim. İzleyinnn…
Posts
"Atım öldü." Yokluk/ yoksulluk insana bunu yapar. İnsanı delirtir. İnsanı kör bir umudun peşinden sürükler ve onu oracıkta yok eder. Cabbar'in hikâyesi hepimizin gerçekliğidir biraz daha fazlası biraz daha azı. Ama anlatılan bizim hikayemizdir en nihayetinde.
Umut fakirin ekmeğidir, ye Memedim ye..." Bu cümleyle özetlenen filmde Cabbar; eğitimsiz, yoksullukla boğuşan ve kalabalık ailesine bakmakla yükümlü tek kişidir. Modernleşen Adana’nın değişen ulaşım sistemine ayak uyduramayan faytonculuk mesleği, gelenekselin yok oluşunu temsil ederken; Cabbar’ın bu sistemin altında ezilip hor görülmesi, kaçınılmaz bir adaletsizliğin kurbanı olduğunu gösterir. Cabbar kelime anlamı itibarıyla "kudretli, zorlayan" demektir. Ancak filmde bu ismin tam aksi, çaresiz bir karakterle karşılaşırız. Yılmaz Güney’in, filmi Şerif Gören ile hayata geçirirken bu ismi bilinçli seçtiğini düşünüyorum. Eleştirinin etkisini artırmak ve trajediyi daha derinden hissettirmek için bu isimleri kullanmış olabilir. Kendi çocukluğundan ve ailesinden yola çıkarak yazdığı bu eserde, babasının adının da Cabbar olması, anlatının gerçekçiliğini ve duygusal yükünü artırıyor. Cabbar, tek geçim kaynağı olan atını da trajik bir kaza sonucu kaybedince tutunacak dalı kalmaz. Eşiyle olan çatışmaları, geleneksel aile yapısındaki kadının geri planda kalışını ve ekonomik sıkıntının insan ilişkilerini nasıl zehirlediğini gözler önüne serer. Aslında Cabbar eşini dinlese, belki de hayatı bambaşka bir yöne evrilecektir. Hasan ve define peşindeki "hoca" karakteriyle tanışması, Cabbar’ın trajedisini mistik bir körlüğe sürükler. Günlerce hocayı besleyip dualardan medet ummaları, aslında toplumsal çürümüşlüğün ve yozlaşmanın sert bir eleştirisidir. Film, dinin şahsi çıkarlar için nasıl kullanıldığını ve insanların çaresizliğinden faydalanan düzenbazlığı şeffaf bir şekilde yüzümüze vurur. Sinema eleştirmenleri bu filmi İtalyan yapımı Bisiklet Hırsızları (Ladri di biciclette) ile kıyaslasa da Yılmaz Güney, bu coğrafyanın dokusunu ve insanını benzersiz bir özgünlükle anlatmıştır. O meşhur göz bağlama sahnesiyle biten süreç, Cabbar’ın bitmek bilmeyen ama artık gerçeklikten kopmuş umudunu simgeler. Türk sinemasında sanılanın aksine çok kıymetli eserler var. Günümüzde bu denli derinlikli gözlemlere ve gerçekçi hikâyelere rastlamak maalesef pek mümkün değil. Yıllar önce babamla izlediğim bu film, oyunculukları ve müthiş gözlemleriyle yüreğimde hala bir ağırlık hissettiriyor. Eğer gerçek bir sinema eseri izlemek istiyorsanız, Umut'a mutlaka bir şans verin.
"чσksulluklα σrαntılıdır umutlαr.." İsmi Umut, kendi umutsuzluğun filmi.. Yılmaz Güney toplumdan dışlanmış, ötekileşmiş, ailesinin geçimini sağlayamayan bir adamın her şeye rağmen bir umudu olduğunu anlatırken aslında gerçek manada umutsuzluğun filmini önümüze serer. Filmdeki senaryo aslında Yılmaz Güney'in babasının gerçek hayat hikayesidir. Film zengin fakir çelişkisinin işlendiği sahneler sebebiyle Sansür Kurulu tarafından yasaklanmış (!) ve bu çelişkilerin topluma yansıtılması, dönem itibari ile de engellenmeye çalışılmıştır. Türkiye'de yasaklanınca film, kaçak olarak ilk kez 1971 Cannes Film Festivali'nde gösterime girmiştir. Ne kadar ironik.. Bir ilk sayılabilecek “Umut”, Türkiye’de politik sinemanın yapı taşları arasına girmiş ve tarihe adını Türkiye'nin ilk gerçekçi filmi olarak kazımıştır..
1970 Türkiyesi insanlarda tutunacak en küçük umuda hasret bırakan bir dönemdi, bu dönemde yer alan işsizlik, fakirlik, çaresizlik gibi olumsuz tüm durumları yansıtan çok güzel çok duygulu bir film. 1980e kadar her gecen gün daha da kötüye dönüşecek ve sonunda darbe olacaktı. 1980e doğru giden sürecin nasıl zorluklar içerisinde geçtiğini bir az olsun bu filmle gorebilirsiniz. 7/10
Bir yeşilcam tutkusudur gidiyor son zamanlarda bende. Biz elimizin altında meğer bir hazine varmışta farkedememişiz. Yılmaz Güney ve Tuncelin başrol oynadığı film o zaman siyasi nedenlerden dolayı ödül alamamış en iyi film olmasına rağmen. Yeşilçam demişken eskiler güzelmiş be kardeşim. Bakıyorumda ispanyol paçalar bıyıklar ceketler harbi tarz bir nesil varmış. Şimdi moda anasını bellemiş herşeyin. Müzikler bile efsaneymiş Cem karacalar aşık veyseller barış abiler neşetler plaklar. Sonra şairleri bile kaçırmısız. Atilla İlhanları orhan velileri ne bilim özdemir asafları. Ulan güzel adamlar hep geride kalmış. Şu geldiğimiz devre bak Fenerbahçe bile daha mutluymuş lefterler bartular rıdvanlar. Ula hayaaaaaaaat diye isyan edicem şimdi😅😅😅😅
20.12.24
“Umut” Türkiyede politik sinemanın yapı taşı. Umut, gittikçe yayılan motorlu taksilerin arasında faytonculukla hayatını sürdürmeye çalışan tek geçim kaynağı atları olan bir adamın öyküsü. Karakoldaki sahnede arabası olan zengin adam polisin karşısında sandalyede oturuyor Cabbar ise ayakta bekliyor. "Güzellik bir bütünün sonucudur. Bunun için kolay görülmez, kolay varılmaz, kolay anlaşılmaz." (Yılmaz Güney) …
Benimkisi merak değil, bir umut kapısı. Toplum belli bir düzeye ulaştığı zaman insanlarda hayale dayanan umutlar kalkar. Umut, düzen bozukluğunun bir simgesidir. Ve dışarda acı bir fren sesi... Döner ve fırlar dışarı Cabbar... Yerde umut kapısı zavallı sıska atlarından biri kan içinde yatmaktadır.. Az ilerde kazayı yapan Mercedes'in kapısı açılır ve içinden yaptığı kazadan fütursuz göbekli bir adam iner. Bakar arabasına orasında burasında çizik var mı diye.. Hangisi kıymetli... Sıska zayıf bir at mı?.. Mercedes'in çizikleri mi? Böyle mi kuruldu bu düzen.. Böyle...
1970 yılında çekilmiş ama konu olarak değişen pek bir şey olmamış ne üzücü.. Zenginler, yoksulların fakirliklerinden şikâyet etmelerini duymaktan hoşlanmazlar. "Bizi rahatsız ediyorlar." derler. "Çok saygısızlar üstelik. Neden yoksullar böyle saygısız olmak zorundalar? Açlıktan inlemeleri neden bizim uykumuzu kaçırsın?" Bunu filmde çokça görüyoruz maalesef..









