"...Bir adam ancak acı çektiği için, şüpheleri olduğu için yazar. Sürekli olarak, kendine ve başkalarına, aslında bir değeri olduğunu kanıtlamak zorundadır. Peki ya bir dahi olduğumu kesin olarak biliyorsam? O zaman neden yazayım ki? Neyi kanıtlamak için? Şunu söyleyebilirim ki…devamı"...Bir adam ancak acı çektiği için, şüpheleri olduğu için yazar. Sürekli olarak, kendine ve başkalarına, aslında bir değeri olduğunu kanıtlamak zorundadır.
Peki ya bir dahi olduğumu kesin olarak biliyorsam? O zaman neden yazayım ki?
Neyi kanıtlamak için? Şunu söyleyebilirim ki varoluş sebebimiz..Her neyse, sahip olduğunuz bütün bu teknoloji, hepsi, bütün o maden ocakları, değirmenler, ve onlar, ve bunlar, ve şunlar..sadece daha az çalışıp daha çok yemek için tasarlanmış. Protez kol ve bacaklar. Ve insanlık sanat eserleri üretmek için yaratılmıştır. Diğer insan davranışlarının aksine, bunun içinde bencillik mevcut değildir. Muhteşem illüzyonlar! Mutlak gerçeğin görüntüleri!"
Sanırım 3.izleyişim bu filmi.Bilmiyorum ama bana farklı hissettiriyor.Başlamadan önce epey bir düşünmem ve karar verme sürecinden geçmem gerekiyor."Bu yükü tekrardan üstlenebilir miyim,cidden yapabilir miyim?Ya filmin ağırlığı altında ezilirsem."gibi türlü türlü cevapsız sorular kafamı kurcalıyor ama sonunda yine ve yine başlıyorum.
Rus bilimkurgu yazarları Arkadi Strugatski ve Boris Strugatski kardeşlerin ünlü eseri Roadside Picnic'in Tarkovsky versiyonu.Filmin senaryosu da yine Strugatski kardeşlere aittir.
Tarkovsky'nin kamerayı nasıl ustaca kullandığını, öykü anlatımının incelikli yapısını ve ne denli müthiş bir atmosfer yaratıcısı oldugunu bu filmi izlerken tekrar tekrar anladım.
Realiteyi filmi izlerken iliklerinize kadar hissediyorsunuz.Senaryonun kurgusal metni haricindeki herşey gerçek.Yoldan geçen köpekten tutun fabrika bacasından çıkan zehirli atıklara kadar her şey..Filmin iki defa çekilmesi ve oyuncuların yüzünde oluşan bezginlik,bunlar dahi gerçek.Ara sıra filmin karakterinden birisi oluyorsunuz,o anı yaşıyorsunuz.Bu izlerken içinizde anlatılamaz bir zevk uyandırıyor.
Kısaca izlemesi zor bir film. Hani ben sinemaseverim tarantino,marvel dc yalayıp yuttum diyorsanız ve bunu demekle kalıyorsanız bence filmi kaldıramazsınız.Bu saydıklarımı kötülemiyorum yanlış anlaşılmasın ama izleme zevkinizin sanat filmlerine de hafiften kaymış olması gerekiyor bence. Bir de üstüne Tarkovsky'nin müthiş felsefik zekası da işin içine tuz biber olunca izleyicinin kafasının karışıp anlamayanların üstüne "bu ne biçim film,çok kötü, Tarkovsky Tarkovsky dedikleri bu muymuş?" gibi yorumlarını duymak hiç şaşırtıcı degil açıkçası.
Bazı sanat yapıtları vardır,yaratıcısının cidden "yaratıcı" olduğunu düşünürsünüz.Tanrıdır o, çünkü onun eserinde işler başka çok başka işler.Yerine göre fizik kuralları da, insan ilişkileri de, zaman ve mekan da farklı şekilde sunulur izleyicisine.Bir tür metafizik düzen üzerine kuruludur eser.Tarkovky ve Stalker'ı da böyle bir şeydir işte.