(@) - Raf

Türk sinemasının 1960'lı yıllardaki filmlerinin çoğu, sosyo-kültürel değişimin toplum bünyesinde meydana getirdiği toplumun yozlaştığını, dejenere olduğunu ve bunun ortaya çıkardığı sonuçları realist bir minvalde ortaya koyan filmlerden oluşuyor. 1950’lerde ortaya çıkan ve 60’larda kendini iyice belli eden toplumsal değişme başki…devamıTürk sinemasının 1960'lı yıllardaki filmlerinin çoğu, sosyo-kültürel değişimin toplum bünyesinde meydana getirdiği toplumun yozlaştığını, dejenere olduğunu ve bunun ortaya çıkardığı sonuçları realist bir minvalde ortaya koyan filmlerden oluşuyor. 1950’lerde ortaya çıkan ve 60’larda kendini iyice belli eden toplumsal değişme başki bir deyişle yanlış batılılaşma sinemaya da yansımış, bu bağlamda önemli ve başarılı filmler yapılmıştır. "Ah Güzel İstanbul (!)" filminin ise bu filmlerden ayrı ve özel bir konumu vardır. Toplumsal ve kültürel yozlaşmanın en sade görüntülerle anlatıldığı, sanattaki yozlaşmanın da belirtilerini içeren, Türk Sineması'nda belki de en yaratıcı fakat bir o kadar da değeri pek bilinmeyen Atıf Yılmaz'ın yönetmen koltuğunda oturduğu "Ah Güzel İstanbul (!)" filmi 1960’lardaki sosyolojik değişmeye ve bu değişime karşı muhafazakâr bir konumda yer almak gerektiğine vurgu yapmaktadır. Yer yer komik ve dramatik diyalogları ve iç monologuyla müthiş oyunculuğunu ortaya koyan ve şapka çıkarmak deyiminne şayan olan usta oyuncu Sadri Alışık'ın, ağzından hiç düşürmediği sigarası ile seyyar fotoğrafçılık yapan Haşmet İbriktaroğlu karakteri, bu değişen toplum içerisinde değişmeyen ve değişmek istemeyen, bu yüzden de düşmeyi göze almış bir İstanbul Beyefendisidir. Taşradan İstanbul'a şöhret olma ümidiyle göç eden genç bir kızla yolları kesişen Haşmet, genç kızı yolundan döndürmek ve bu işlerin sandığı kadar kolay olmadığına ikna etmek için çabalamaktadır. Filmin, Türk sanat musikisi, alafranga ve alaturka çatışması, medeniyete ilişkin muazzam yorumları ve dönemin eşsiz İstanbul boğaz görüntüleri ile arşivlik bir film haline gelmesi kaçınılmaz oluyor. Kusursuz yönetmenlik, kusursuz senaryo, kusursuz kurgu ve işlenişi ile gönülleri fetheden bir yapım. Filmin tek kusuru Ayla Algan'ın oyunculuğu olsa gerek. Yer yer oyunculuğunu iyi bulduğum lakin yer yer de pek yapmacık bulduğum sahneler oldu. Sadri Alışık ise dillere destan bir oyunculuk sergilemiş adeta filmi tek başına yürütmüş. Sadri Alışık Ülkemizin yetiştirdiği ender oyunculardandır ve kuşkusuz filmografisinin en kayda değer filmlerinden biridir. İzlemediyseniz şiddetle tavsiyemdir. Mutlak surette izlenmesi gereken kitap gibi bir film... ⭐9/10

asosyalsosyolog 3 years ago

Üç Tekerlekli Bisiklet

Lütfi Akad

1 Gönderi

Yeşilçam'ın iki değerli yönetmeni Ö. Lütfi Akad ve Memduh Ün tarafından çekilmiş aşk temalı bir dram filmi. Filme yönetmen olarak Lütfi Akad başlamıştır ama Ayhan Işık firma ile kısıtlı bir süre için anlaşmış ve o süre dolunca başka filmlerde yer…devamıYeşilçam'ın iki değerli yönetmeni Ö. Lütfi Akad ve Memduh Ün tarafından çekilmiş aşk temalı bir dram filmi. Filme yönetmen olarak Lütfi Akad başlamıştır ama Ayhan Işık firma ile kısıtlı bir süre için anlaşmış ve o süre dolunca başka filmlerde yer aldığından sete gelememiştir ve film yarıda kalmıştır. Filmin yeniden çekimi gündeme gelince ise o sıra Lütfi Akad başka bir filmi yönettiği için filmin geri kalanını Memduh Ün tamamlamış. Her ne kadar iki yönetmen tarafından çekilmiş bir film olsa da "Üç Tekerlekli Bisiklet" daha ziyade Ömer Lütfi Akad’a mal olan bir filmdir. Çünkü filmin büyük bir bölümü kendisi tarafından çekilmiş, son kısımları Memduh Ün tarafından tamamlanmıştır. Filmde bir cinayet sebebiyle aranan bir adamın, sığındığı evde yaşayan kadınla birbirlerine aşık olmalarının hikayesi anlatılır. Yeşilçam sinemasının başat şablonu olan bu hikaye, Türk Edebiyatının önemli isimlerinden Orhan Kemal’in "Kaçak" isimli romanından Vedat Türkali’nin senaryolaştırmasıyla ortaya çıkmış, toplumsal gerçekçiliğin izlerini taşımıştır. Orhan Kemal’in edebi eseri Vedat Türkali ve Lütfi Akad’ın toplumcu bakış açısıyla birleşerek dönemin hızla taşralaşan İstanbul gerçekliğini yansıtan ve dönemin bilindik unsurlarını başarıyla beyaz perdeye aktaran bir uyarlamaya dönüşür. Göçmen mahalleleri, fakirlik ve toplu sünnet düğünleri, çamaşırcılık, inşaat sektörü... Filmde karşımıza çıkan bu karakteristik unsurlardan bazılarıdır. Yasak aşk teması Memduh Ün'ün dokunuşu ile dramatik bir gerilimi beraberinde getirmiş ve Çetin Gürtop'un sinematografisi ile tadından yenmez olmuş. Ayhan Işık ve Sezer Sezin filmin havasına uygun bir oyunculuk performansı sergileyerek filmde çok iyi bir ikili olmuşlar. Filmin müziklerini ise gayet yerinde ve başarılı buldum fakat nedendir bilmiyorum filmin bazı kısımları biraz durağan ve eğreti geldi bana. Dönemine göre ideal bir film... ⭐6/10

asosyalsosyolog 3 years ago

Gurbet Kuşları

Halit Refiğ

5 Gönderi

Türk Sinemasında iç göçü konu edinen ilk filmdir. Endüstrileşmenin hızlanması, fabrikaların açılması, kır hayatının iticiliği, ve kent hayatının çekiciliği ile birlikte köylülerin hızla metropol kentlere göç etmesi kaçınılmaz hale gelmiştir. Usta yönetmen Halit Refiğ, 1960'lı yıllarda adeta bir moda haline…devamıTürk Sinemasında iç göçü konu edinen ilk filmdir. Endüstrileşmenin hızlanması, fabrikaların açılması, kır hayatının iticiliği, ve kent hayatının çekiciliği ile birlikte köylülerin hızla metropol kentlere göç etmesi kaçınılmaz hale gelmiştir. Usta yönetmen Halit Refiğ, 1960'lı yıllarda adeta bir moda haline gelen taşradan İstanbul'a göçü ve bu göçün beraberinde getirdiği sosyo-ekonomik sorunları Maraşlı bir ailenin dramı üzerinden anlatmış. Ailenin göç sonrası kent yaşamı ile iç çatışması sosyolojik perspektiften ancak bu kadar iyi anlatılabilirdi. Bu film toplumsal gerçekçi sinemanın iyi bir örneğidir. Çünkü bu filmden sonra Türk Sineması'nda toplumsal gerçekliği ele alan bir çok iç göç temalı film çekilmiştir. Lütfi Akad'ın "Gelin, Düğün, Diyet" üçlemesi Orhan Aksoy'un "Taşı Toprağı Altın Şehir" filmi bunlara örnek olarak verilebilir. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Yönetmen ve En İyi Film ödüllerine layık görülen ve bu ödülü fazlasıyla hakeden Gurbet Kuşları filmi, edebiyatımızın unutulmaz isimlerinden Orhan Kemal'in aynı adlı romanından sinemaya uyarlanmış, ve toplumsal yozlaşmayı yine toplumsal bir bakış açısıyla ele alan, karakterleri ve replikleriyle özdeşleşen başarılı bir film. Film diyaloglarının fevkalade oluşu senaryo ekibinde yazar Orhan Kemal'in de yer almasından olsa gerek. Filmde Pervin Par, Mümtaz Ener ve Tanju Gürsu'nun oyunculuğunu çok başarılı buldum. Ayrıca bu film Cüneyt Arkın'ın sinema ile tanıştığı ilk filmdir. Bu film Cüneyt Arkın'ı sinemamıza kazandırmışdır. Özellikle final sahnesindeki Cüneyt Arkın'ın sergilemiş olduğu yeteneği hızlı bir şekilde ünlenmesine ve Türk Sineması'nın bir efsanesi haline gelmesini sağlamıştır. Sonuç olarak "Gurbet Kuşları" filmi görülmeye değer bir yapım olduğu su götürmez bir gerçek. İzlemenizi tavsiye ederim... ⭐8/10

asosyalsosyolog 4 years ago

Yeşilçam Anıları

Kemal İnci

1 Gönderi

Kitap, oyuncu, yönetmen, senarist ve aynı zamanda yapımcı olan Kemal İnci'nin sinema sektörüne nasıl atıldığını yeşilçamdaki bir çok yönetmen, yapımcı, film şirketi ve oyuncularla olan hatıralarını anlatmaktadır. Çok sıkı bir yeşilçam hayranı olduğum için bu kitabı okumak benim için çok…devamı

asosyalsosyolog 4 years ago

Kırık Hayatlar

Halit Refiğ

1 Gönderi

Halit Ziya Uşaklıgil'in aynı adlı romanından uyarlanan Aile kuramı üzerine yapılmış bir film. Filmin teması topluma uymayan ilişkiler. Zayıf ve klişe bir senaryoya sahip. Belgin Doruk ve Nebahat Çehre'nin oyunculuk performansları iyiydi lakin Cüneyt Arkın'ın o alıştığımız oyunculuğunu bu filmde…devamı

asosyalsosyolog 4 years ago

Aşk-ı Memnu

Halit Refiğ

3 Gönderi

1974 yılında TRT'de filmlerin yanı sıra yabancı diziler de yayımlanıyordu ve bu diziler seyirciden büyük ilgi görüyordu. TRT yönetimi ilk kez yerli diziler yapılmasına karar verdi. Yeşilçamda birçok filme imza atmış yönetmen Halit Refiğ, ilk drama dizisini çekme işini üstlendi.…devamı

asosyalsosyolog 4 years ago

Yedi Güzel Adam

Cahit Zarifoğlu

16 Gönderi

Soyadı gibi yüreği de zarif olan Zarif Adam Cahit Zarifoğlu'nun okuduğum ilk kitabı. Kitap Zarifoğlu'nun ruhuma dokunan ve kendi iç dünyama hitap eden şiirleriyle dolu. Zarifoğlu'nun şiirleri anlaşılması zor şiirlerdir. Üstü kapalı bir anlatım diline sahiptir. Her sayfayı 4 5…devamı

asosyalsosyolog 4 years ago

Sapık

Alfred Hitchcock

64 Gönderi

"Sapık" (Psycho) Yönetmenliğini usta yönetmen Alfred Hitcock'ın üstlendiği sinema tarihinin en önemli filmlerinden birisi olan daha çok duş sahnesi ile akıllarımıza kazınan, türünün adeta bir mihenk taşı haline gelen, etkileyici müzikleri ve oyuncu performanslarıyla bilinen, TEK KELİME İLE SİNEMA TARİHİNİN…devamı"Sapık" (Psycho) Yönetmenliğini usta yönetmen Alfred Hitcock'ın üstlendiği sinema tarihinin en önemli filmlerinden birisi olan daha çok duş sahnesi ile akıllarımıza kazınan, türünün adeta bir mihenk taşı haline gelen, etkileyici müzikleri ve oyuncu performanslarıyla bilinen, TEK KELİME İLE SİNEMA TARİHİNİN KİLOMETRE TAŞI olan siyah beyaz bir kült film. En iyi gerilim filmi yönetmeni Alfred Hitchcock... Sakinliği iyi verebilen, en gerici bakışları da o anda hissettirebilen başarılı oyuncu Anthony Perkins... Dönemin en çok satan romanı Psycho'nun yazarı Joseph Stefano... Kusursuz kadro bu olsa gerek. Ama en önemlisi yönetmen. Yönetmen filmi olarak bilinir çünkü bu kült film. İmkanı olsa da renkli film çekmeyen siyah beyaz film çeken ve daha çok etkileyip korkutmak isteyen bir yönetmen. Banyo sahnesinin yüzlerce kopyası yapılan bir film. Gerilim filmlerinin atası olarak bilinen "Sapık" filmi özellikle duş sahnesiyle sinema tarihine adını altın harflerle yazmıştır. Tam bir korku filmi değil ama kesinlikle gerilimin ve özellikle gizemin takdire şayan olduğu bir film. Özellikle cinayet sahnelerindeki kamera kullanımı ve sürükleyici, tedirgin edici müzikleriyle sizi rahatsız edecek olan "Sapık" gerilimi seyirciye çok iyi hissettiriyor. Filmin sonu gerçekten şaşırtıcıydı ve filmin sonunda özellikle Psikoloğun konuştuğu sahne çok başarılıydı, filme psikolojik bir tür kazandırmış. Filmin sonu zaten filmin en can alıcı sahnesiydi ve Norman Bates karakterinin hala o pis gülüşünü unutmuş değilim. Gerek atmosferi gerek senaryosu, kurgusu, işlenişi, yaratıcılığı, özgünlüğü, tekniği, sürükleyiciliği, gizemliliği açısından her yönüyle bu filmin benim kalbimde ayrı bir yeri vardır. Son olarak bundan tam 62 yıl önce çekilmiş bir filmi döneminin şartlarına göre değerlendirdiğimiz zaman karşımıza bir başyapıt çıkıyor. Ayrıca 62 yıl önce yapılmasına rağmen her izlediğimde ilk defa izlermişcesine beni geriyorsa ona ben başyapıt derim ve "Sapık" benden tam puan alır. ⭐10/10

asosyalsosyolog 4 years ago

Acı Hayat

Metin Erksan

2 Gönderi

Klasik imkansız bir aşk hikayesini farklı bakış açısı ile ele alan başarılı yönetmen Metin Erksan, diğer filmlerinde olduğu gibi bu filmde de kalitesini gözler önüne seriyor. Filmin Erksan'ın "Sevmek Zamanı" adlı filmiyle benzer yönleri mevcut olsa da bu film Sevmek…devamı

asosyalsosyolog 4 years ago

Kuyu

Metin Erksan

3 Gönderi

Türk Sinemasında Metin Erksan'ın mülkiyet üçlemesinin (Yılanların Öcü, Susuz Yaz, Kuyu) son filmi olan Kuyu, kadına şiddet teması adı altında erkeğin kadın üzerindeki hak iddasını konu edinen bir yapımdır. "Yılanların Öcü" filminde mülkiyet toprak idi "Susuz Yaz" filminde mülkiyet karşımıza…devamıTürk Sinemasında Metin Erksan'ın mülkiyet üçlemesinin (Yılanların Öcü, Susuz Yaz, Kuyu) son filmi olan Kuyu, kadına şiddet teması adı altında erkeğin kadın üzerindeki hak iddasını konu edinen bir yapımdır. "Yılanların Öcü" filminde mülkiyet toprak idi "Susuz Yaz" filminde mülkiyet karşımıza su olarak çıkarken, bu filmde ise mülkiyet kadın bedeni olarak işleniyor. Toplumumuzun en büyük ve hâlâ devam eden sorunlarından biri olan kadını bir nesne, cansız bir varlıkmış gibi kısacası bir mülk olarak algılama sorununun sinemada işlenmesi, Metin Erksan'ın gazetede okuduğu bir haber ile başlıyor. Haberde inatçı bir aşık tarafından gaddarca evinden kaçırılan bir kız vardır. Ama kız onu hiç sevmiyordur. Ailesi kızı geri alıyor fakat inatçı aşığı onu tekrar kaçırıyor ve kızı taciz ediyor. Metin Erksan bu konuyu film yapmak ister ve bu haberden senaryosunu yazar. Yani anlayacağınız filmin senaryosu gerçek hayattan alınmıştır. Metin Erksan'ın bu toplumsal gerçeği sinemaya yansıtması takdire şayandır hele ki o dönemde. Dönemine göre düşündüğümüz vakit filmin konusunun ve hikayesinin o dönemde etkileyici olduğu söylenebilir lakin günümüzde bu konuyla alakalı o kadar çok senaryo yazılıp çizildi ki günümüz için düşünüldüğünde film senaryosu size klişe ve etkileyicilikten uzak gelebilir. Film Nisa Süre'sinin 19. ayeti ile başlıyor; "Kadınlara iyilikle davranın!". Filmin senaryosu bazı teknik aksaklıklar neticesinde yarım yamalak çekiliyor. Bunu filmi izlerken de farkedebiliyorsunuz sanki bazı şeyler eksikmiş gibi, anlatılması gereken bazı şeylerin anlatılamadığını hissedebiliyoruz. Bu filmin hikaye anlatımını zedelemiş, haliyle anlatım tekniği zayıf kalmış. Oyunculara gelecek olursak Hayati Hamzaoğlu başarılı bir iş çıkarmış lakin bu filmde asıl konuşulması gerek kişi şüphesiz Nil Göncü'dür. Sinemaya hayatına bu film ile atılan yetenekli ve genç oyuncu henüz 18 yaşındadır. Metin Erksan bu genç kızdaki yeteneği görmüş ve filminde başrol vermiştir. Üstün yeteneklerini sergileyen genç oyuncu, teknik aksaklıklar nedeniyle film çekim sürecinin uzaması sonucunda çekimlerde fiziken zorlanmış özellikle nehir sahnelerinin çekimlerinde vücuduna yapışan sülükler ile mücadele etmiş. O dönem sağlık sorunları olmasından ötürü filmden kısa bir süre sonra genç yaşta hayatını kaybetmiştir. Metin Erksan kendisi için "hayatını sürdürseydi çok iyi yerlere gelebilirdi" demiştir. Erksan filmdeki cinsel sahneleri ise çok makul bir şekilde yürütmüştür. Bu sahneleri olabildiğince kısa tutmuş ve bu sahnede kameranın yüze odaklanması filmin türünün dramdan erotiğe doğru kaymasını engellemiştir. Orhan Gencebay'ı da unutmamak gerekir, kalite kokan müzikleriyle filme renk katmış. Gelelim filmin en etkileyici ve ürpertici sahnesine. Kuyu sahnesi olarak bilinen, filmin son sahnesi. Bu sahne dehşet vericiydi ve unutulmayacak akıllara kazınacak bir sahneydi. Ayrıca film 1. Adana Altın Koza Festivalinde 5 ayrı dalda ödül almıştır. Sonuç itibari ile toplumsal gerçeği felsefi bakış açısıyla yansıtan Kuyu, izlemeye değer vakit ayırmaya değer başarılı bir yapım. ⭐7/10