(@) - Raf

Spoiler içeriyor Bazı filmler vardır, izledikten sonra mutlaka paylaşılmayı hakeden, “bu filmin incelemesini mutlaka yapmalıyım” hissi uyandıran... Hayat Var filmi tam olarak öyle kaliteli bir film. Reha Erdem filmlerinin benim için özel olmasının nedeni filmlerindeki karakterlerin; özellikle kadınların, çocukların, hayvanların sıkışmışlığını ve…devamıBazı filmler vardır, izledikten sonra mutlaka paylaşılmayı hakeden, “bu filmin incelemesini mutlaka yapmalıyım” hissi uyandıran... Hayat Var filmi tam olarak öyle kaliteli bir film. Reha Erdem filmlerinin benim için özel olmasının nedeni filmlerindeki karakterlerin; özellikle kadınların, çocukların, hayvanların sıkışmışlığını ve aidiyetlerini çok sağlam sorgulaması. Bunun yanında filmlerinde kullandığı sesler filmin yarattığı atmosferi inanılmaz destekliyor. Hayat Var filminde de kırılan cam sesleri, kuş sesleri, polis sirenleri, silah patlamaları vb sesler kahramanımızın yaşadığı çıkmazı inanılmaz yansıtıyor. Filmimiz Altın Portakal, SİYAD, Berlin Film Festivali, İstanbul Film Festivali gibi birçok film festivalinden ödül almış bir filmdir. Filmimizin kahramanı Hayat, ergenlik çağına yeni girmiş biridir. Oksijen tüpüne bağlı, geçimsiz, yatalak bir dedesi, çoğu zaman yasadışı işler yapan bir babası (Erdal Beşikçioğlu) ve başka bir aile kurmuş annesi vardır. Babası hergün Hayat’ı okula balıkçı teknesiyle götürmektedir. Hayat’ın okula giderken arka planda sürekli kırılan cam sesleri, polis sirenleri geçtiği sokaklarrın tekinsiz olduğunu gösteriyor. Ama Hayat’ın kayıtsız hali sıkışmışlığını, çaresizliğini çok güzel vurguluyor. Hayat’ın okula girerken yıkık dökük, üstünde ÇIKIŞ yazan bir yerden okula girmesi güzel bir detaydı. Hayat’ın çevresindeki insanlar ona karşı ilgisiz, sevgisiz ve hatta istirmarcı insanlarla çevrilidir. Bu nedenle Hayat sürekli bebek gibi mırıldanmakta ve arabesk bir parçayı belli belirsiz sesler çıkararak adeta bu kaosu çaresizce yaşamaktadır. İlginç olan Hayat’ın yaşadıklarına isyan etmemesi ve bunu kabullenmesi. Mesela bakkalın tacizine boyun eğmesi, komşusu olan kadının fetişist bir düzeyde Hayat’a dokunması onu fazlasıyla rahatsız etmesine rağmen, sesinin çıkmaması çok acı sahnelerdi. Yine aklıma Nihan KAYA’nın İyi Aile Yoktur kitabında değindiği (sürekli vurgulayarak) çocukluğun, iyi bir ailede yaşanmamışsa bir çocuk için cehennemden farksız olduğudur. Yönetmenimizin filmlerinde sıkça değindiği meselelerin başında, büyürken daha çok yaralanan çocukların ve özelinde kadınların olduğunu görebiliriz. Ve maalesef bu duruma çok fazla müdahele edemeyip “izleyici” kalmamız, yasa koyucuların bu konudaki tutumlarının fazlasıyla “çözümsüz” kalması çok çok acı. Filmi izlediğiniz zaman bu ülkede kadın olmanın ve çocuk olmanın ne kadar zor olduğunu göreceksiniz. Mutlaka izlenilmesi ve incelenmesi gereken bir filmdir.

liberta 5 years ago

Zıkkımın Kökü

Memduh Ün

2 Gönderi

Ben nasıl bir film izledim. Hala etkisindeyim. Bu kadar içten, özel, sıcak bir film çok nadir bulunuyor. Filmin karakteri Muzo'nun o sevimli çocuk hali. Tek kelimeyle en özel filmlerimden biri olmayı haketti. Muzo (muzaffer), abisi, annesi ve babasıyla (Menderes Samancılar)…devamı

liberta 5 years ago

Beş Vakit

Reha Erdem

5 Gönderi

Spoiler içeriyor Yine Reha Erdem filmiyle karşınızdayım. Yönetmeni ne kadar övsem az kalır. Kendi halinde harika bir film yine. Daha önce izlemiştim. Ama aradan yıllar geçmiş ve ilk izlediğmde ne kadar boş izlediğimi farkettim. Reha Erdem yine psikolojik ve sosyolojik alt metni…devamıYine Reha Erdem filmiyle karşınızdayım. Yönetmeni ne kadar övsem az kalır. Kendi halinde harika bir film yine. Daha önce izlemiştim. Ama aradan yıllar geçmiş ve ilk izlediğmde ne kadar boş izlediğimi farkettim. Reha Erdem yine psikolojik ve sosyolojik alt metni çok sağlam bir film çıkarmış. Filmimiz küçük bir köyde Ömer, Yakup ve Yıldız adlı çocukların hayatlarının şekillendiği bir film. Bu üç çocuğun ortak yönleri, ya babaları yada anneleri tarafından yeterince sevilmemeleri ve diğer kardeşlerine gösterilen sevgiden mahrum kalmalarıdır. Bu nedenle film boyunca bu üç çocuk sürekli doğadadırlar. Filmin genel teması zaten sevgisizlik ve doğa üzerinedir. Filmin hemen başlarında yaşlı nenenin şu sözü aslında yönetmenin derdini anlatan güçlü sahnelerden biriydi. "Erkekler, küçükken iyi olurlar. Büyüdükçe babalarına benzerler, sinirli olurlar" Yine yönetmenin sevgisizlikle ilgili en güçlü sahnelerinden birisi; yaşlı dedenin kocaman adamları (yakup'un babası ve Yıldız'ın babası) azarlaması sahnesi mükemmeldi. Sevgisiz büyüyen bir baba çocuklarına da sevgi gösteremez. Hatta yönetmen filmde çok güçlü bir metaforla bu temayı güçlendirmiş. Tarlanın her yerinin taşlarla kaplı olması, çorak olması bu sertliğe ve sevgisizliğe güzel bir göndermedir. Yaşlı adam en çok büyük oğlunu (Yakup'un babasını) azarlar. Çünkü o en büyük çocuktur. Buradan bile toplumsal rollerimizle ilgili çok sağlam göndermeler yapılır. Filmin adının Beş Vakit olması, köyde zamanın ezanla birlikte belirlenmesidir. Aslında alt metinde anlatılmak istenen her bir zaman diliminde sevgisiz büyüyen çocukların ruh hallerindeki değişimi güçlendiren bir imgelemdir. Filmde en sevdiğim güçlü sahneler, çocukların otların arasında, ağaçların altında, kaya üstlerinde yatmaları. Doğanın parçası olduğumuz vurgusu, çocukların doğaya sığınmaları üzerinden çok güzel işlenmiş. Bu filmi izleyince aklıma Nihan Kaya'nın İyi Aile Yoktur kitabında anlatılmak istenen, sevgisiz büyüyen çocuklar için, çocukluğun tam bir cehennem olduğudur. Okumayanlar için mutlaka tavsiye ederim. Beş Vakit filmi de mutlaka izlenmesi gereken bir film. İyi seyirler dilerim.

liberta 5 years ago

Lesson Faust

Jan Svankmajer

4 Gönderi

Spoiler içeriyor Absürt film severmisiniz? Öyle bir film ki başlangıçta mavi ekran verdim. Filme başlamadan önce filmi öneren @dilanella kardeşime teşekkür ederim. Gelelim filmimize. Faust bildiğiniz gibi Goethe'nin aynı adlı romanından kameraya alınmış bir filmdir. Faust romanı Goethe'nin hayatı boyunca üzerinde çalıştığı…devamıAbsürt film severmisiniz? Öyle bir film ki başlangıçta mavi ekran verdim. Filme başlamadan önce filmi öneren @dilanella kardeşime teşekkür ederim. Gelelim filmimize. Faust bildiğiniz gibi Goethe'nin aynı adlı romanından kameraya alınmış bir filmdir. Faust romanı Goethe'nin hayatı boyunca üzerinde çalıştığı ve kendi hayatından izler taşıyan tiyatral bir romandır. Yönetmenimiz hakkında da çok kısa bilgi vereyim. Jan Svankmajer Prag'ta doğmuş ve hayatının büyük bir kısmını kukla ve sürrealist animasyonlar yapan bir yönetmendir. Filmlerinde genel olarak yaşadığı dönemi ve mevcut sistemi kendine has tekniklerle eleştirmiştir. En sevdiğim sözlerinden biri şudur. "Herkes bir gün kurumsallaştırılmış 'mutluluğun' küçük vaatlerine boyun eğmek ile medeniyetten ayrı bir adım atarak buna isyan edip sonuçlarına katlanmak seçenekleri arasında kalacaktır" Gelelim film incelememize. Özet olarak filmimiz Faust adlı karakterin şeytanla olan anlaşması ve daha sonrasında şeytanla savaşı üzerine kurulu bir filmdir. Film başlarken çok tuhaf bir metaforla başlıyor. Karakterimiz Faust sıradan bir yaşamı olan bir bilim insanıdır. Aynı zamanda felsefe ve dinle de ilgilenmektedir. İşlek bir caddede el ilanı şeklinde bir harita tutuşturulur eline. Bir yeri işaret etmektedir. İlgilenmez ve yere atar. Evine gider ve kapıyı açar açmaz içerden bir tavuk hızlıca çıkar. (Faust gibi ben de ne alaka dedim) sonra içeri girer ve tavuk pisliklerini temizleyip bişeyler atıştırır ve gelen postaları inceler. Burada ekmeğin içinde yumurta çıkar. Çok ilginç bir metafordu. Yumurtayı ben şöyle yorumladım; bildiğimiz gibi yumurta yaşam formudur. Temsili de olsa bir evdir. Tanrının (yaratılışın) işareti gibidir. Ve çatlayıp içindeki canlı özgür bir iradeyle yaşamı deneyimler. Yani sınavı başlar yumurtada olanın. Karakterimiz ekmeğin içinden çıkan yumurtayı kırar ve şimşekler çakmaya başlar. Tanrılar kızmış gibi. Yaratılışın simgesi olan yumurtayı kırarak bir anlamda insanın bitmek tükenmek bilmeyen 'bilgiye ulaşma' merağıyla yumurtanın ardındaki gizemi çözmek ister. İşte Faust'un şeytanla olan anlaşması da bundan sonra başlar. Daha sonra posta kutusundan çıkan kağıtların arasından yine aynı harita çıkar ve Faust merak edip haritadaki işaretli yere gider. Ve hikayemiz romanda yazıldığı gibi anlatılır. Başta anlamlandıramadım, ama sonra şeytan devreye girince hikaye oluştu kafamda. Aslında basit bir hikaye. Şeytan tanrıyla anlaşır ve insanı yoldan çıkarmaya çalışır. Başarılı da olur. Çünkü insanın içinde doyumsuz bir boşluk vardır. Ve hiçbir zaman dolmaz. Şeytan da bunu kullanır. Ama bahsetmek istediğim başka benim :) yönetmen resmen gerçeküstü bir kurgu kullanmış. Filmin kurgusu zaman kavramını ortadan kaldırmış. Basit bir hikayeyi tiyatral, şizofrenik bir parodiye dönüştürmüş. adamın bilgiye olan açlığı ve diğer yandan bu bilginin artık onu mutlu etmediği ikilemi mükemmeldi. Faustun şeytana ruhunu satması karşılığında varoluşumuzun arkasındaki sırrı sorgulaması güzel diyaloglardı. Tabiki şeytan farklı formlarda Faust'un karşısına çıkar. Kimi zaman kilden yapılmış farklı yüzlerle ama çoğunlukla kukla yoluyla çıkar. Harika bir tiyatral ortam yaratılarak hikaye zamandan ve makandan bağımsız sürrealist bir tarza dönüşür. Kuklaların olduğu sahneler enfes ötesiydi. O kısımlara girersem çıkamam :) yönetmen kukla fikriyle hikâyeyi baştan yaratmış. Bol metaforlu ve sürrealist filmleri sevenler için güzel bir film. Şimdiden iyi seyirler dilerim.

liberta 5 years ago

9

Ümit Ünal

14 Gönderi

Spoiler içeriyor Filme başlamadan önce yönetmenimiz hakkında çok kısa bilgi vereyim. Ümit Ünal’in ilk filmidir. Yönetmenimizi tanımak adına, yıllar önce izlediğim Anlat İstanbul filmini örnek gösterebilirim. İzleyenler bilir, oyuncu kadrosu geniş belgesel tadında harika ötesi bir filmdir. Yine Demet Evgar’ın oynadığı Sofra…devamıFilme başlamadan önce yönetmenimiz hakkında çok kısa bilgi vereyim. Ümit Ünal’in ilk filmidir. Yönetmenimizi tanımak adına, yıllar önce izlediğim Anlat İstanbul filmini örnek gösterebilirim. İzleyenler bilir, oyuncu kadrosu geniş belgesel tadında harika ötesi bir filmdir. Yine Demet Evgar’ın oynadığı Sofra Sırları filminin de yönetmenidir. Bunları neden yazıyorum? Yönetmenimizin bu filminin reklamını nasıl yaparım, filmi nasıl överim onun derdindeyim aslında :) Gelelim filmimize, İstanbulun kenar mahallerinden birinde cinayet işlenir. Kirpi adında adı bilinmeyen , bazı mahallelinin gözünde meczup, pis köpek olarak anılan yersiz yurtsuz bir genç kadın, kimi mahallelinin gözünde de aşağılanarak farklı dinden olan yahudi bir kadın, kimisine göre ise yeri yurdu olmayan gariban biri. Yani her halükarda “öteki” olan bir kadın. Bu kadın önce tecavüze uğrar sonra vahşice öldürülür. Tabiki nasıl öldürüldüğü, katilinin kim olduğu bilinmiyor. Film sahneleri polis sorgu odasında geçer. Şüpheli olarak görülen 6 kişi sorguya alınır ve film sadece bu sorgu odasında geçer. Şüpheliler tek tek anlatırlar kendilerince olayı. Sorgu odasında geçen bir film mi? Başlangıçta sıkıcı gibi görünebilir. Ama emin olun yönetmenin ustaca dokunuşlarıyla filmimiz psikoloijk gerilimin üst seviyede olduğu ve en önemlisi sosyolojik tespitlerin yapıldığı bir film haline gelir. Adeta Türkiye’nin mikro fotoğrafını gözler önüne serer. Filmin konusu üzerinden bile sayfalar dolusu psikolojik ve sosyolojik incelemeler yapılabilir. Alt metni ve derdi sağlam bir film yani. Filmin karakterleri (şüpheliler)! Fotoğrafçı Firuz (Ali Poyrazoğlu) Umudunu kaybetmiş eski komünist Salim (Cezmi Baskın), Dini bütün görünen! ama diğer taraftan kindar! ev kadını Saliha (Serra Yılmaz), (bu rolüyle en iyi kadın ödülünü almıştır) Milliyetçi Tunç (Fikret Kuşkan), (en iyi erkek oyuncu ödülü) Saliha'nın oğlu Kaya (Ozan Güven) 'Amerikalı' adıyla tanınan evsiz bir adam. Mahalle sakinlerini ve karakterlerini bile görürken aslında film hakkında az çok fikir edinebiliyoruz. Yönetmenimiz, bu karakterler üzerinden çok sağlam bir eleştiri ortaya koyar. Küçücük bir mahallede şiddetin, ahlaki yozlaşmanın, kadın düşmanlığının, azınlık düşmanlığının gözler önüne serildiği şahane bir filmdir. Gelelim filmin ismine. Neden 9? Görünen gerçekliğin paradoksu üzerine müthiş bir sorgulama. İzleyince sizin de bir fikriniz eminim oluşacaktır. Filmle ilgili düşüncelerinizi yorum kısmına yazarsanız üzerine konuşabiliriz. Şimdiden iyi seyirler dilerim.

liberta 5 years ago

Korkuyorum Anne

Reha Erdem

5 Gönderi

Spoiler içeriyor Çok güzel bir Reha Erdem filmiyle karşınızdayım. Yönetmenle ilgili kısa tanıtımımı bir önceki paylaşımımda yapmıştım. Korkuyorum Anne yönetmenimizin üçüncü filmi. Film bize öğretilen toplumsal rollerimiz ve korkularımız üzerinedir. Ve bence çok sağlam psikanaliz alt metni olan bir film. Tabiki psikanalist…devamıÇok güzel bir Reha Erdem filmiyle karşınızdayım. Yönetmenle ilgili kısa tanıtımımı bir önceki paylaşımımda yapmıştım. Korkuyorum Anne yönetmenimizin üçüncü filmi. Film bize öğretilen toplumsal rollerimiz ve korkularımız üzerinedir. Ve bence çok sağlam psikanaliz alt metni olan bir film. Tabiki psikanalist olmadığım için o anlamda bir inceleme yapamam. Ama filmle ilgili hissettiklerimi bazı sahneler ve karakterler üzerinden sizinle paylaşmak isterim. Yukarıda da bahsettiğim gibi filmde toplumsal rollerimiz daha film başlarken bize arka bir ses olarak yansıtılır adeta dayatılır bize!. " İnsanlar ikiye ayrılır, yere eğri veya düz basanlar. Ya da ince veya kalın belliler" gibi ayrımlar yapılır film başlarken. yönetmenin tarzını da bildiğimiz için evet toplumsal normlarımızı didikleyen bir film izliycez hissini hemen yakalarız. Film, toplumsal rollerin ya ebeveynlerimiz tarafından ya da çevremizdeki mahalli baskı yoluyla oluşturulması ve bu rollerimizin bizim korkularımızı nasıl beslediği üzerinedir. Mesela askere gitmekten korkan Aytekin karakterinin korkusu ve çevresindekilerin bir erkeğin erkek olmasının koşullarından birinin askerliğe gitmesi üzerinden toplumsal bir rol belirlenir ve bu durum karakterimiz üzerinde korkunun büyümesine neden olur. Yine küçük Çetin'in sünnet olmadan erkekliğe adım atamayacağı vurgusu korkularını besler Çetin'in. Aynı şekilde Keten karakterinin, annesinin baskısından dolayı büyük yaşına rağmen altını ıslatması ve ürkek biri olması, Rasih beyin hastalık hastası olması gibi... Filmin isminin Korkuyorum Anne olması bence şundan dolayıdır. Bizim ilk yuvamız anne karnıdır. Ya da güvenli yerimiz de diyebiliriz. Doğar doğmaz da hiç tanımadığımız bir dünyada yanımızda bizi koruyan en büyük güçtür anne. Ve korktuğumuzda yine ona sığındığımız kişidir anne. Dolayısıyla hangi yaşta olursak olalım herhangi bir korkumuzda refleks olarak "korkuyorum anne!" nidası da buradan gelir bence. Bu anlamda güzel tercih edilmiş bir film ismi olmuş bence. Filmde en çok hoşuma giden sahneler; Rasih bey'in insan modeline organları yerleştirirken kalbi bi türlü yerleştirememesi ve yaşadığı o korku müthişti. Belediyenin toplu sünnet organizasyonundan kaçan çocukların korkusu ve bir kamyonetin kasasına kurbanlık koyun gibi bindirilmiş çocukların çaresiz korkuları çok çok iyiydi. Mahalle kasabının boy takıntısından dolayı yüksek yere çıkıp buyurgan ses tonuyla "erkek dediğin şöyle olmalıdır, böyle yapmalıdır" konuşması, Ve son sahne (en sevdiğim) annesinin baskısından dolayı altını ıslatan Keten'in annesine kızıp, erkekliğini ispatlamak için yüksek bir kayaya tırmanıp sonra "korkuyorum anne" diye bağırması şahane sahneydi. Mutlaka izlemenizi tavsiye ederim ... İyi seyirler.

liberta 5 years ago

Benim Adım Kırmızı

Orhan Pamuk

19 Gönderi

Spoiler içeriyor Merhaba sevgili okurlar. Orhan Pamuğun üçüncü kitabını bitirmiş bulunmaktayım. Kitapla ilgili yazılacak çok şey var içimde. Bunları nasıl yazıya dökerim şuan onun derdindeyim. Muhteşem bir postmodern kurgu. Başından sonuna kadar tarif edemeyeceğim kadar ustaca yazılmış bir eser. Orhan Pamuğun kitaplarını…devamıMerhaba sevgili okurlar. Orhan Pamuğun üçüncü kitabını bitirmiş bulunmaktayım. Kitapla ilgili yazılacak çok şey var içimde. Bunları nasıl yazıya dökerim şuan onun derdindeyim. Muhteşem bir postmodern kurgu. Başından sonuna kadar tarif edemeyeceğim kadar ustaca yazılmış bir eser. Orhan Pamuğun kitaplarını bitirdikten sonra, o finali gördükten sonra bazen Orhan Pamuğun aklımızla alay ettiğini düşünürüm. Bu kitabın finali de tam olarak öyle bir his uyandırdı bende. Kitapla ilgili özet bir inceleme yapmıycam. Sadece beni en çok etkileyen kısımları hakkında derdimi paylaşmak isterim. Derdimi paylaşmadan önce kitabın iskeletiyle ilgili şu detayı paylaşmak isterim. Kitabımızın her bölümünde farklı bir karakter kendi ağzıyla yani birincil tekil şahıs bizimle iletişim kurar. Mesela Benim Adım Kara der ve Kara karakteriyle muhatap oluruz, onu okuruz. Benim Adım At der ve biz atı dinleriz. Benim Adım Zarif Efendi der ve biz ölmüş olan zarif efendiyi dinleriz. Toplamda 21 kişi, hayvan ya da nesne bizimle konuşur. Bu şekilde çok sesli bir orkestra gibi bir roman okuruz. Aslında Orhan Pamuk üst benlik olarak alt benliklerini bizimle buluşturur. Kitapta aşk, cinayet, sanat, yalan, entrika vb olaylar var ama bence Orhan Pamuğun asıl derdi sanırım resim sanatı hakkında doğu-batı arasında postmodern bir gönderme yapabilmektir. Bir anlamda da kendisi bildiğiniz gibi eskiden ressam olmak ister. Ve bu isteğini bize bu kitapla anlatır. Belki bize resim çizmez ama belleğimizde oluşan tam da Orhan Pamuğun istediği gibi resimler oluşur. Yazıyla resim çizer adeta. Bu yönüyle aslında kitaptaki hikayeyle de ilginç bir ironisi vardır. Çünkü hikâyeyi okuduğunuzda sizlerde fark edeceksiniz ki, o dönemin nakkaşları anlatılan veya yazılan hikâyeye göre resimlerini icra ederler. Romanda sanırım en sevdiğim bölümler baş nakkaş üstat Osman ve diğer talebe nakkaşları (Kelebek, Leylek, Zeytin) hakkında olan bölümler ve anlatılmak istenen mesele bence çok başarılıydı. Mesela nakkaşların İslamiyet'in de baskısıyla resimlerde üslubu, perspektifi reddetmeleri, ama diğer yandan her nakkaşı aslında birbirinden ayıran bir tekniklerinin olması ayrıntısı çok güzel detaylardı. Diğer taraftan o dönem nakkaşların zihinlerindeki ilahi resme ulaşmak için gözlerini iğneyle kör etmeleri tasavvufi yönden güzel bir göndermeydi. Şimdiden iyi okumalar dilerim.

liberta 5 years ago

Kaç Para Kaç

Reha Erdem

10 Gönderi

Spoiler içeriyor Sokakta yürürken önünüzden yürüyen birinin parasını düşürdüğünü gördüğünüzde naparsınız? Eminim bir çoğumuz parayı yerden alıp düşüren kişiye sesleniriz ve parasını veririz. Ve ne kadar dürüst bir insan olduğumuzu düşünüp gururlanırız. Ahlaki değerlerimiz böylece perçinlenmiş olur. Peki bu paranın miktarı değişirse…devamıSokakta yürürken önünüzden yürüyen birinin parasını düşürdüğünü gördüğünüzde naparsınız? Eminim bir çoğumuz parayı yerden alıp düşüren kişiye sesleniriz ve parasını veririz. Ve ne kadar dürüst bir insan olduğumuzu düşünüp gururlanırız. Ahlaki değerlerimiz böylece perçinlenmiş olur. Peki bu paranın miktarı değişirse aynı davranışı gösterebilir miyiz? Kaç Para Kaç filmi Ahlaki değerlerimizi altüst edecek psikolojik bir filmdir. Film incelemesine geçmeden önce yönetmenimiz hakkında kısaca bilgi vereyim. Reha Erdem filmlerinde gerçekliği ve doğallığı reddeden yani kendi kurgusunu yaratan bir sinema çizgisinde yer alır. Filmlerini sanat filmi konumuna sokan da bu yönüdür. (Toplumdan, gerçeklikten beslenmeyen sanat tartışmaya açıktır bana göre!!!) Ayrıca filmlerinde belli bir zaman dilimi ya da zaman kavramı yoktur. Kendi cümleleriyle şunları söyler; “Bir zamanla uyumlu insanlar var, birde zamanla uyumsuz insanlar var. Zamanla uyumsuz bir insan olduğum için söylüyorum, kendi zamanımı oluşturmaya çalışıyorum” zaten filmlerine baktığımız zaman karakterlerin şimdiki zamanla kendi içsel zamanları arasında psikolojik sıkışmışlığını hemen hissederiz. Reha erdem filmlerini izlediğiniz zaman filmlerin bütünüyle bakıldığında bir hikâye anlatma derdi olmadığını görebilirsiniz. Sanırım yönetmenin asıl derdi bireysel yabancılaşmayı, ahlaki değerleri, inancı, varoluşumuzun nedenini ve en güçlü göndermesi olan insanın doğadaki yeri hakkında temalar kullanır. Bunun yanında Reha Erdem’i diğer yönetmenlerden ayıran en önemli özelliği filmlerinde kullandığı seslerdir. Filmlerinde kullandığı arka plan seslerini diğer filmlerdeki gibi sadece bir fon müziği olarak kullanmaz. Tam tersine ses filmin en güçlü öğesi haline gelir. Öyle ki duyduğumuz sesler sanki algılarımızla oynar, bizi o kaotik ortamın ortasına bırakıp, psikolojimizi o sıkışmışlığın içine dahil eder. Adeta rahatsız eder bizi. Sanki film boyunca izlemek yerine o sesleri izleriz. Zaten kendisi filmlerinde kullandığı seslerle ilgili şunları söyler; “Sinemada müziği fon müziği olarak sevmiyorum. Müzik, yeni bir kıvılcım doğurmadığı sürece sinemada bir işe yaramıyor. Amerikan filmlerinde arkamızdan müzik dayanır. Bir bakmışsınız uzunca bir süredir film müzikle gidiyor, fark etmemişsinizdir bile. Ama benim için müzik, ses bandının içinde olan bir şeydir.” Gelelim filmimize. Reha Erdem’in ikinci uzun metrajlı filmidir. Kısaca özetleyip filmdeki sevdiğim bazı sahneler üstünde bişeyler yazmak isterim. Filmimizin karakteri Selim (Taner Birsel) istanbulda gömlek satan, “dürüst” bir küçük esnaftır. Yönetmenimiz Selim karakteri üzerinden bireyin “ahlaki değerlerini” bize sorgulatır. Selim içe kapanık, ahlaki değerleri güçlü biridir. Parayla olan ilişkisinde bile dürüst bir vatandaştır. Filmin başlarında “para kolay kazanılmıyor” sözünü çok kullanır. Bir gün yine dükkândan çıkıp eve gitmek için taksiye binmek ister. Taksi Selim’in önünde durur ve taksiden bir adam iner. Selim taksiye biner ve hemen yanı başında içi para dolu bir çantayı farkeder. Paranın sahibi taksiyi durdurmaya çalışır. Selim bunu farkeder ama ilginç bir şekilde taksiciye durumu çaktırmaz ve devam ederler. Bi süre ilerledikten sonra muhtemelen vicdan yapıp parayı sahibine teslim etmek için taksiyi durdurur ve koşarak adamı bulmaya çalışır. Ama adam çoktan gitmiştir. Parayı alıp eve gider ve artık Selimin hikayesi başlar. Filmin bundan sonraki kısımlarında vicdan azabı, suçluluk duygusu, bireyin dönüşümü, psikolojik sıkışmışlığı üzerine bizi derinden sarsacak sahneler izleriz. Selim karakterini canlandıran Taner BİRSEL’in müthiş oyunculuğu beni derinden sarstı. O bi taraftan paranın verdiği gücü yaşayan ama diğer taraftan vicdan azabı çeken insan psikolojisini çok başarılı canlandırmış. Filmdeki birkaç sahneyi değerlendirip incelememi bitireceğim. Para dolu çantayı eve getirip saklamaya çalıştığı zaman dolabın altına koymaya çalışır. Dolabın üstündeki melek biblosu düşüp kırılır ve daha sonra selim bu bibloyu yapıştırmaya çalışır. Sizin de tahmin edeceğiniz gibi Melek masumiyeti simgeler. Ve bu olayla birlikte artık masumiyet sarsılmıştır. Selim de film boyunca bu suçunu telafi etmek için çırpınmaktadır. Yine taksiyle eve giderken Taksicinin ”Benzine gelen zam yüzde 40 bize yüzde 20 bile değil. Göz göre göre soyuluyoruz be abicim. Üstelik bunu yapan da devlet. Vatandaş napsın, devletinden gördüğünü yapıyor. Hırsızlık yapıyor.” Daha sonra bir banka çalışanının 450 bin doları çalıp kaçtığı haberini paylaşır. Tabiki bu para selimin eline geçen paradır. Hemen eve gelip parayı sayar para 436 bin dolardır. 14 bin dolar yok. Burada ince bir gönderme yapılır!!! Ve filmde en sevdiğim sahne Selim yine psikolojik çıkmazları yaşadığı anlardan birinde dükkâna müşteri girer ve Selim telaşla elindeki 100 doları hemen arkasını dönüp ağzına atar ve parayı yer. Çok tuhaf bir sahneydi. Komik gibi duran ama inanılmaz güçlü bir sahne bana göre. Üstüne belki sayfalar dolusu inceleme yapılabilecek bir filmdir. Vakit kaybetmeden filmi izleyin derim.

liberta 5 years ago

Söğüt Ağacı

Majid Majidi

13 Gönderi

Spoiler içeriyor İran sineması hakkında ne söylesem ne yazsam eksik kalır. sevdiğim yönetmenlerden Mecid Mecidi filmi, insani değerleri sorgulatan şahane bir filmdi. Filme geçmeden önce iran sineması ve yönetmen hakkında çok kısa bilgi vermek isterim. İran sineması özellikle İran devrimi sonrasında olumsuz…devamıİran sineması hakkında ne söylesem ne yazsam eksik kalır. sevdiğim yönetmenlerden Mecid Mecidi filmi, insani değerleri sorgulatan şahane bir filmdi. Filme geçmeden önce iran sineması ve yönetmen hakkında çok kısa bilgi vermek isterim. İran sineması özellikle İran devrimi sonrasında olumsuz etkilenmiştir. Birçok sinema salonu yakılmıştır. Hatta sinemaların birinde içindeki seyirciyle beraber bir sinema salonu yakılmıştır. Sayıyı hatırlamasam da 500 den fazla insan yanarak can vermiştir. İşte o karanlık dönemden bir kaç yıl sonra Humeyni'nin de izniyle!!! filmlerin birçoğu ya devlet sansürüne takılıp yeniden çekilir ya da komple yasaklanır. Bazı yönetmenler muhalif kimliklerini koruyup eleştirel diyebileceğimiz filmlerini çekebilmişlerdir. Mecid mecidi bu noktada sistemin çok dışına çıkmayan yönetmenlerden biridir! Bu yönüyle belki eleştirilebilir. Ama Mecid Mecidi filmlerini ayrı bir yere koymamın sebebi filmlerinde sırf sistemin gözüne girme telaşı içerisinde olmadan (fanatiklik yapmadan) "islami değerlerin" insani yönlerini, toplumsal yaşantıyı da gözden kaçırmadan filmlerinde alt metin olarak kullanan bir yönetmen olmasıdır. Majid Majidi'nin mutlaka izlenmesi gereken filmlerini de paylaşmak isterim. (İzlediklerim) Cennetin Çocukları Cennetin Rengi Baran Serçelerin Şarkısı Söğüt Ağacı ile ilgili kısa incelememi artık yapabilirim. Filmin baş karakteri, Yusuf çocukken geçirdiği bir kaza sonucu gözleri görmeyen ve 38 yılını karanlıkta geçiren biridir. Yusuf bir üniversitede edebiyat profesörüdür. Günlük ihtiyaçlarını eşi Rüya sayesinde gidermektedir. Film başlarken Yusuf'un iç sesini duyarız . karanlıkta yaşamaktan bıkmış ve artık hayatın anlamsızlığı üzerine cümleler söyler. Diğer taraftan eşini ve küçük kızını yalnız bırakmak istememesinin yükünü de düşünür. İlerleyen sahnelerde Yusuf yakınları sayesinde Parise giderek tedavi olur ve görme umudu yeniden yeşerir. Hastanedeyken yanına gelen hayali bir arkadaş gibi olan Murtaza ile tanışır. (Murtaza karakteri yönetmenin diğer filmlerinden tanınan çok sevdiğim bir oyuncudur) Murtaza ike aralarında geçen diyaloglar çok güzel. Yusuf'un tedavisi başarılı geçer ve artık görmeye başlar. Filmin bundan sonrası bana göre inanılmaz mesajlar içeren sahnelerle dolu oldu. Yusuf'un gözleriyle aslında yönetmenimiz asıl vermek istediği mesajları ya da derdini yusuf'un gözünden ustaca bizlere gösteriyor. Mesela Yusuf'un göz bandajını çıkarıp ilk görüntü olarak bir karıncanın yük taşımasını görmesi yönetmenin bilerek seçtiği bir göndermeydi. İslami göndermeleri olan bir mesaj gibi geldi bana. "Allah kuluna taşıyacağı kadar yük verir" (bilmiyorum belki de yönetmenin tarzını bildiğim için böyle düşündüm:)) Daha sonra o sevinçle koridora çıkar ve adeta bir çocuk gibi sevinir. Yansımasını görüp bir müddet kendini seyrettiği sahne mükemmeldi. Yine burada yönetmen bize Yusuf'un gördükten sonraki bireysel dönüşümü hakkında ipuçları verir. Çünkü yansıması eğri büğrü, çirkin diyebileceğimiz silik bir yansımadır. (Karakterin dönüşümü) Filmin bundan sonraki sahnelerinde artık Yusuf'un bireysel dönüşümünü, tatminsizliğini , eşine , çocuğuna, hayata yabancılaşmasını izleriz. Filmle ilgili çok fazla detay vermek istemem. Bundan sonrasını izleyin derim :) çünkü böyle güzel filmlerden sonra çenem düşüyor ve yazdıkça yazasım geliyor :) Şimdiden iyi seyirler dilerim. İzledikten sonra yorumlarınızı paylaşın lütfen 👋👋👋

liberta 5 years ago

Biri ve Diğerleri

Tunç Başaran

2 Gönderi

Spoiler içeriyor Bugün hızımı alamadım ve yine Tunç Başaran’dan bu filmini seyrettim. Kesinlikle başucu filmlerimden biri oldu benim için. Filme başlamadan önce şu önemli ayrıntıyı sizinle paylaşmak isterim. Tunç Başaran 1970’li yıllarda Türkiyedeki sinema sektörünün farklı bir noktaya kaydığını (Erotik film sektörü)…devamıBugün hızımı alamadım ve yine Tunç Başaran’dan bu filmini seyrettim. Kesinlikle başucu filmlerimden biri oldu benim için. Filme başlamadan önce şu önemli ayrıntıyı sizinle paylaşmak isterim. Tunç Başaran 1970’li yıllarda Türkiyedeki sinema sektörünün farklı bir noktaya kaydığını (Erotik film sektörü) görünce Türkiye’yi terk eder. 14 sene sonra suskunluğunu bozarak Türkiye’ye döner ve kazandığı bütün parasını yatırarak bu filmi çeker. Filmimiz Arthur Miller'ın şu sözüyle başlar. “Sanırım insanlar eninde sonunda yaşamı kucaklamalıdırlar.” Karakterimiz olan yalnız adam yatağından kalkar ve dışarı çıkar. Sokakta yürürken yağmur bastırır ve kendini ilk bulduğu yere atar. İçkili bir restorandır burası. Henüz servise açılmamıştır restoran. Adam birini bekliyorum diyerek bara oturur. Aslında beklediği hayali bir kadındır. Kadın gelmez tabiki. İçki söyler kendine. Bir süre sonra müşteriler gelmeye başlar. Sinemadan tanıdığımız aktörler, tiyatrocular, zengin, elit bir tabakadır müşteriler. Bizim adamı ve diğerlerini bu restoranda birleştiren aslında yalnızlıklarıdır. Zaten filmin teması yalnızlık senfonisi gibidir. Restorana giren insanların yalnızlığını gerçekçi, şiirsel bir betimlemeyle izleriz. Filmde bazı diyaloglar sanki tiyatro sanesinde biz seyircilere okunan tiradlar gibidir. En sevdiğim kısımları sizlerle paylaşmak isterim. Yalnız oturan adam etrafı gözlemler ve şunları söyler; “kim bütün bu insanlar? Ne arıyorlar burda? Benim gibi mutluluk mu? Buluyorlar mı? Bilmem! Ben bulamadım.” Derken güzel bir kadın bara oturur. Dikkat çekecek kadar güzel bir kadın. O da birini bekler. Kocasını. Aradan zaman geçer ve müşterilerden biri olan tiyatrocu Nedim tiradlarını ortaya atar. Filmde en sevdiğim karakterlerden biriydi Nedim. Sanki william Shakespeare oyunlarından tiradlar anlatır. Kadına döner ve; Nedim: “Boşluklar yalnızlıkları doldurmak içindir. Kadın: Ben boşluklardan memnunum. Nedim: Ya yalnızlıktan? Kadın: Yalnızlıktan değil tabii. Nedim kadını alır ve yalnız adamın yanına oturtur. İki yalnız aşığı buluşturur gibi ve; “Boşluğu kapattık, önemli olan yalnızlığı bitirmektir.” der. Yalnız Adam yine beklediği kadının hayaliyle şunları söyler hayalinden; “Kim istiyor ki yalnızlığı bitirmek. Yalnızlığı bitirmek isteseydim çağırırdım seni. Sen gelirdin. Yalnızlık bitermiymiş seninle? sen olunca yani yalnızlık olmuyor mu demektir? Bu kocaman boşlukta tek başıma olmak öyle hoşuma gidiyor ki. Kimse olmasın. Ben olayım. Ben ve yalnızlık güzel. Ben ve başkaları güzel değil. Sen şimdi olsaydın burda, yani olmasaydın, çekip gitseydin herzamanki gibi, bana dokunmasaydın herzamanki gibi, ben herzamanki gibi yine yalnızlığı sevecem. Nerdesin? Gelsene. Al götür beni burdan. Dokun bana sev beni. Sarıl bana, terinin kokusunu, teninin yumuşaklığını duyayım. “ der . aradan bir süre geçer ve kadınla sohbete başlarlar. Nedim bu utangaç aşıklara bakıp şu tiradını söyler; “İlk defa bu akşam derdimi döküyorum. Kendi kendim olmaya cesaretim var şimdi. Ruhum bazen zayıf bir şekle bürünür korkusundan. Gün olur yıldızları koparacak olurum, fakat gülünç olmak korkusundan gururum beni gül koparmaktan men eder. “ Kadın: Ya incelik? Nedim: İncelik! Yazık! Aşka yazık. Ben aşkta incelikten nefret ederim. Bence ölümü uzatmak aşkta cinayettir. Yine filmin en sevdiğim yerlerinden bir sahne; Resroranın dışında, kapıda bekleyen bir karakter vardır. Sürekli kapıyı açıp “Mahmut Bey geldi mi?” diye sorar. Her seferinde çalışanlar Mahmut Bey yok, tanımıyoruz öyle birini derler. Kapı kapanır. Bu sahne birkaç defa tekrarlanır. En son soruşunda vestiyer görevlisi adama acır ve soğukta, yağmurda beklemesin diye içeri alır. Isınsın diye bi kadeh rakı söyler adama. Araya başka sahneler girer. Bu arada muabbet koyulaşır. Vestiyer görevlisi içeri aldığı adama sorar, -Nolur söyle kim bu Mahmut Bey? Adam:Hangi Mahmut Bey? Mahmut Bey soğuk, Mahmut Bey ıslaklık, Mahmut Bey yağmur, Mahmut Bey yalnızlık, Mahmut Bey içkisizlik, dostsuzluk, parasızlık… Mahmut Bey benim. Benim ismim Mahmut. “ der ve vestiyer görevlisi kısa bir sessizlikten sonra; “merhaba Mahmut, şerefe içelim der ve kadehler tokuşturulur , yalnızlık paylaşılır. Bizim Yalnız Adam kadınla el ele masaya oturur, karşısında sanki beklediği kadın varmış gibi anı yaşar. Bir süre sonra dışarı çıkarlar ve kadının kocası gelir götürür kadını. Adam aradığını bulmuş gibi mutlu girer içeri. Beklediği kadın ya da yine kadının hayali masadadır. Gider yanına ve şu konuşmalar olur; “sağol. O kadar güzel şeyler verdinki bana bu akşam, sana teşekkür etmek istiyorum. Yalnızlığın güzel olduğunu biliyordum. Öyle yaşadım. Ama mutluluğun bu kadar güzel olduğunu bilmiyordum. Kadın; “az mutluluk çok mutluluktur. İnsanlar azla yetinseler mutlu olacaklar. Sen öğrendin bunu”. der ve çıkar sahneden. Adam orada uykuya dalar film biter.