Liberta (@liberta)

Spoiler içeriyor İran filmlerini neden bu kadar çok sevdiğimin kanıtı bir film daha. Filmi bitirdikten sonra uzun süre etkisinden kurtulamadım. Tokat yemiş gibi oldum. Filmimize geçelim. Yönetmenimiz İran filmlerinin toplumsal gerçekçi yönünü deneysel bir yöntem kullanarak, 4 ayrı hikayeyle sunmuş bize. Bu…devamı

liberta 5 days ago

Gazap Üzümleri

John Steinbeck

14 Gönderi

Spoiler içeriyor Steinbeck'in belki de en dolu, en sağlam kitaplarından biri. Genel olarak kitapta Joad ailesi üzerinden insanların umutla yola çıkıp nasıl sömürüldüğünü, sistemin zayıf olanı nasıl ezdiğini görüyoruz. ama buna rağmen insanların birbirine tutunma çabası da çok güçlü şekilde veriliyor, o…devamıSteinbeck'in belki de en dolu, en sağlam kitaplarından biri. Genel olarak kitapta Joad ailesi üzerinden insanların umutla yola çıkıp nasıl sömürüldüğünü, sistemin zayıf olanı nasıl ezdiğini görüyoruz. ama buna rağmen insanların birbirine tutunma çabası da çok güçlü şekilde veriliyor, o yüzden kitap sadece üzen bir hikâye değil, aynı zamanda insanın içinde bir şeyleri de harekete geçiren, bitince “iyi ki okudum” dedirten bir kitap. Steinbeck bu kitabı yazarken Büyük Buhran döneminde göç eden işçilerin arasına girip onların hayatını birebir gözlemlemiş, yani anlatılanlar kurgu gibi dursa da aslında gerçek hayatın içinden geliyor ve bu yüzden dili süslü değil, oldukça sade, insanın içine işliyor. Özellikle kitabın bir bölümünde bankaların canavar gibi tasvir edilmesi kısmı üst düzeydi. Anlatılmak istenen meseleyi çok net hissettiriyor. Kapitalizmin köylü üstündeki baskısını çok güzel anlatıyor. Yine yukarıda bahsettiğim gibi göç olayını çok güzel işlemiş. Göç eden ailelerin gittikleri yerlerde dışlanması, öteki olarak görülmesi ailelerin sosyal hayata karışmalarını zorlaştırır. Karakterlerden bahsedeyim; Tom Joad karakteri bu hikâyenin en dikkat çeken karakteri. Başta daha çok kendi derdine düşmüş biriyken yaşadığı olaylar ve özellikle Jim Casy ile olan etkileşimi sayesinde yavaş yavaş değişiyor, çevresinde olan biteni fark eden, haksızlıklara karşı ses çıkarmaya başlayan birine dönüşüyor, yani aslında sadece bir karakter değil bir bilinçlenme sürecini temsil ediyor. Jim Casy ise eski bir vaiz olmasına rağmen klasik inanç kalıplarını sorgulayan, insanın kutsallığını birlik ve dayanışmada arayan biri, sürekli düşünen, sorgulayan ve insanlara birlikte hareket etmenin önemini anlatmaya çalışan bir karakter olarak Tom üzerinde ciddi bir etki bırakıyor, adeta onun vicdanı gibi... Sonuç olarak, anlatılan hikaye sadece o döneme aitmiş gibi durmuyor, bugünle de bağ kurabiliyorsunuz, daha yakın zamanda maden işçilerinin haklarını arama mücadelesini izledik hep beraber. Aradan nerdeyse bir asır zaman var ama yine sömüren ve sömürülen sınıfları görebiliyoruz. Bu arada bu kitabın filmi de var. Bence filmi en az bu kitap kadar iyi. Hatta tekrardan sıcağı sıcağına izlemeyi düşünüyorum. Kitabı okuyacaklara şimdiden iyi okumalar

liberta 1 month ago

Deniz Kıyısında Koşan Ala Köpek

Cengiz Aytmatov

9 Gönderi

Spoiler içeriyor Hikâyede küçük çocuk Kirisk, onun babası Emrayin, dedesi Orhan ve amcası Mylgun ile birlikte denize açılıyor. Başta sıradan bir av yolculuğu gibi görünen bu durum, sis bastırınca bir hayatta kalma mücadelesine dönüşüyor. Yönlerini kaybetmeleri aslında insanın hayatta da bazen ne…devamıHikâyede küçük çocuk Kirisk, onun babası Emrayin, dedesi Orhan ve amcası Mylgun ile birlikte denize açılıyor. Başta sıradan bir av yolculuğu gibi görünen bu durum, sis bastırınca bir hayatta kalma mücadelesine dönüşüyor. Yönlerini kaybetmeleri aslında insanın hayatta da bazen ne yapacağını bilememesine benziyor. Ne kadar tecrübeli olursan ol, doğa (ya da hayat) karşısında bir noktada kontrolü kaybediyorsun. Özellikle suyun azalması detayı çok çarpıcı; denizin ortasında susuz kalmak, insanın ne kadar çaresiz olabileceğini yüzüne vuruyor. Karakterlere baktığımızda her biri aslında ayrı bir anlam taşıyor. Kirisk, masumiyeti ve geleceği temsil ediyor; henüz hayatın sert yüzüyle tam karşılaşmamış ama bu yolculukta büyümek zorunda kalıyor. Emrayin (babası), sorumluluğu ve koruyuculuğu simgeliyor; ailesi için her şeyi göze alabilecek bir figür. Orhan (dede) (bence hikayenin en güçlü karakteri), geçmişi, geleneği ve bilgeliği temsil ediyor. Ama onun bile doğa karşısında çaresiz kalması çok anlamlı. Mylgun ise insanın içindeki mücadele gücünü ve hayatta kalma içgüdüsünü yansıtıyor. Hikaye özetle bu şekilde ilerliyor. Ancak ben kitabın bence en vurucu yeri ve öğesi olan iki detaydan bahsetmek istiyorum; Birincisi hikayenin başındaki ördek mitolojisi ve suyun (denizin) ortasında kayığı saran ve yönlerini kaybetmesine neden olan SİS detayı. Öncelikle kitabın başındaki mitolojik hikayeyle başlamak isterim. Bu hikayeye göre dünyanın başlangıcında karanlıkla aydınlığın olduğu ve sadece suyla kaplı, herhangi bir kara parçasının olmadığı bir dünyada sürekli uçan ve konacak yeri olmayan bir ördek hikayesiyle başlıyor. Bu efsaneye göre ördek sonunda suya konar suda yuva kurar. ördeğin tüylerinden bütün canlılığın, karanın, toprağın kısacası yaşamın başlangıcı başlar. Sadece bu mitolojik hikayeye bakınca, aslında bu anlatının çok daha derin bir anlam taşıdığını görüyoruz. Araştırma yaparak bu mitolojik hikayenin neyi temsil ettiğini, aslında neyi anlatmak istediğini şöyle anlıyoruz; Birçok kültürde “su” ve “kuş” birlikte geçtiğinde bu genelde yaratılışla ilgili bir sembol olur. Özellikle Türk ve Orta Asya mitlerinde, dünya henüz yokken sadece su vardır ve bir kuş (çoğu zaman ördek, kaz ya da kuğu) suyun içine dalarak çamur çıkarır ve bu çamurdan yeryüzü oluşur. Yani ördek, sadece bir hayvan değil; hayatın başlangıcını mümkün kılan varlıktır. Bu açıdan bakınca kitaptaki ördek, yaşamın devamlılığını ve varoluşun temelini temsil ediyor. Ama Aytmatov burada klasik miti birebir anlatmıyor; onu ters yüz ediyor. Mitlerde ördek düzen kurar, dünyayı başlatır. Hikâyede ise insanlar sisin içinde yönlerini kaybediyor, suyun ortasında susuz kalıyor ve düzen bozuluyor. Yani ördek efsanesi bir “başlangıç ve düzen” simgesiyken, karakterlerin yaşadığı durum bir dağılma ve yok oluş sürecine dönüşüyor. Bu da çok güçlü bir karşıtlık oluşturuyor. İkince bence en önemli öğe olan sisi değerlendirelim; Sisin içinde kalmaları bence en etkileyici kısımlardan biri. Çünkü sis sadece fiziksel bir durum değil; belirsizliği, korkuyu ve umutsuzluğu temsil ediyor. İnsan yönünü kaybettiğinde sadece yolunu değil, kendini de kaybedebiliyor. Bu noktada karakterlerin verdiği mücadele, insanın zor anlarda nasıl değiştiğini gösteriyor. Özellikle suyun tükenmesiyle birlikte verdikleri kararlar, insanın sınırlarını ortaya koyuyor. Şimdiden iyi okumalar dilerim...

liberta 1 month ago

Toprak Ana

Cengiz Aytmatov

92 Gönderi

Spoiler içeriyor Toprak Ana 2.Dünya Savaşı döneminde geçen acı dolu anıları ve direnişi anlatır. Roman, savaşın sadece cephede değil köy yaşamında da büyük yıkım yarattığını gösterir. Bu yönüyle çok sağlam sosyolojik bir belge niteliğindedir. Savaşın bu yıkımını daha çok romanın en güçlü…devamıToprak Ana 2.Dünya Savaşı döneminde geçen acı dolu anıları ve direnişi anlatır. Roman, savaşın sadece cephede değil köy yaşamında da büyük yıkım yarattığını gösterir. Bu yönüyle çok sağlam sosyolojik bir belge niteliğindedir. Savaşın bu yıkımını daha çok romanın en güçlü karakteri olan Tolganay'ın Toprak Anayla konuşmalarından ve köydeki zorlu yaşamdan anlıyoruz. özellikle Tolganay'ın Toprak Anayla konuşmaları Sovyet döneminin ortak ülküsünün yansımasıdır. Çünkü toprak hem yaşamın hem de emeğin sembolüdür. Toprak yalnızca bir tarım alanı değil, insan emeğiyle anlam kazanan, yaşamı sürdüren ve umudu temsil eden bir varlık olarak görülür. Bunun en güzel örneği de Tolgonay'ın Toprak Ana'yla konuştuğu şu satırlardır. üzerimde çok etki bıraktı... Tolgonay: Söyle bana Toprak Ana, gerçeği söyle, insanlar savaşmadan yaşayamazlar mı? Toprak Ana: Nice nice milletler savaş sonunda yok olup gittiler, nice nice şehirler yanıp kül oldu ve toprak olarak üzerimde insan ayağını görmek için yüzyıllarca beklediğim çağlar oldu. İnsanlar ne zaman bir savaş başlatacak olsa, onlara şöyle diyordum. Durun! Kan dökmeyin! Ey dağların, denizlerin öbür tarafındaki insanlar, siz ki mavi göğün altında yaşıyorsunuz, savaş neyinize gerek? Ben toprağım bana bakın! Ben her biriniz için aynıyım ve siz de benim gözümde eşitsiniz. Benim için önemli olan sözleriniz değildir. Ben sizin dostluğunuza muhtacım, çalışmanıza, beni işlemenize! Derinim, yükseğim, ucum bucağım da yok. Hepinize yeterim ben... Toprak hepimize yeterdi. Doymak bilmeyen gözler, bitmeyen hırslar olmasaydı toprak hepimize yeterdi. " Sonuç olarak bu roman ve bu roman özelinde Toprak Ana ile Tolganay arasındaki bağ, insan emeğinin ve toprağa bağlılığın, savaşın ve zorlukların karşısında bile yaşamı yeniden kurabilecek en güçlü değerlerden biri olduğunu vurgular. İyi okumalar

liberta 3 years ago

Kurak Günler

Emin Alper

138 Gönderi

Spoiler içeriyor Filmle ilgili fikrimi baştan belirteyim. İnanılmaz güzel bir filmdi. Tarif edemiyorum içimdeki coşkuyu. Bir filme koca bir ülkeyi nasıl sığdırırsınız? Muhteşem gözlem , muhteşem göndermeler, başından sonuna politik bir film. Bir duruş filmi. Önce genel bir değerlendirme yaparak başlayayım. Daha…devamıFilmle ilgili fikrimi baştan belirteyim. İnanılmaz güzel bir filmdi. Tarif edemiyorum içimdeki coşkuyu. Bir filme koca bir ülkeyi nasıl sığdırırsınız? Muhteşem gözlem , muhteşem göndermeler, başından sonuna politik bir film. Bir duruş filmi. Önce genel bir değerlendirme yaparak başlayayım. Daha sonra bazı sahneleri didiklemeye çalışacağım . Film aslında küçük bir kasabadan yola çıkarak Türkiye panoraması sunuyor bize. İçinde bulunduğumuz toplumsal çöküntüyü, taciz-tecavüz, şiddet, ırkçılık, homofobik gibi birçok sancılı olayları cesurca sunuyor. Sunuyor diyorum ama hiç birini direk gözümüze sokarak yapmıyor yönetmen. Onun yerine bizi filme dahil ederek , değer yargılarımızı sarsan, bir olay olduğunda nasıl bir taraf olacağımızı sorgulatan şahane bir yapıt. Gelelim filmin bazı önemli göndermelerini didiklemeye... OBRUK Öncelikle filmin başlangıcında ve sonunda bizi karşılayan kocaman obruklardan bahsetmek istiyorum. Bana göre obruk sadece iklimsel yönüyle kullanılmamış. Evet oraya da bir gönderme var ama bence yönetmen daha farklı bi gönderme yapmış. Yukarıda da bahsettiğim gibi OBRUK aslında bir toplumsal çöküşün, yozlaşmanın , çürümenin dolaylı bir şekilde sunulmasıdır bence... KAN İZİ Filmin başında savcı Emre silah sesleri eşliğinde sokak arasında bir iz gibi oluşan kanın üstünden gitmektedir. Burada şiddete inanılmaz sağlam bir gönderme yapılmış. Aslında filmin bence ana teması bu kan izinde saklı. Kendisinden olmayana ve toplumda artan şiddet olaylarına güzel bir gönderme. Aynı zamanda bu kan o toplumda bişeylerin "gerçeklerin" gizlenmesini de sağlayan siyasi bir araçtır. Savcı Emre hem görevi gereği o kanın izini takip etmekte , aynı zamanda başına gelecek kötü olayların da izinden gidiyor. DOMUZ AVI Kasabanın ileri gelenlerinin bu vahşice şiddete ortak olması aslında şiddetin ve linç kültürünün toplumdaki karşılığı olarak sunulmuş. Aynı şekilde farklı etnik kökenden olana bakış açısı da çok güzel sunulmuş. Kendilerinden olmayana karşı sürü halinde saldırmaları çok güzel işlenmiş... FARE ZEHRİ Yine domuz avında olduğu gibi kendisi gibi düşünmeyen, geleneklere ve toplumsal ahlaki kurallara uymayan kişileri direk yok etme yoluna giden bir benzetme bence. Filmde fareler nerdeyse hiç görülmeyen bir düşman gibi gösterilmiş. Filmin sonuna doğru savcı Emre ve gazeteci Murat kapana kısılmış fare gibi gösterilmiş. SU Su, arınma ve temizliğin sembolüdür. Aynı zamanda suyun dibindeki balçık , çamur da bizi içine çeken toplumsal yozlaşmanın temsili gibidir. Filmde suların sürekli kesik olması o yerde saflığın ve temizliğin olmadığını gösteriyor. Aynı şekilde göldeki bulanıklık ve balçık sonradan olacak kötü olayların bizi içine çektiğini temsil ediyor bence. Son cümle olarak final sahnesinin gücünden bahsetmek istiyorum. Birçok arkadaş şunu söylemiş olabilir ; eee filmin sonunda noldu? Pekmez'e kim tecavüz etti? Gazeteci Murat ve Savcı Emre arasında nasıl bir ilişki vardı? gibi gibi gibi.... Aslında bu filmde önemli olan bu soruların karşılığının olup olmaması değil. Neyi temsil ettikleriyle alakalı. Beni en çok etkileyen tarafı da sanırım bu bilinmezlikler oldu. Zaten Emin Alper'in diğer filmlerini izleyenler bilir. Bizi herhangi bir fikrin peşinden götürmüyor yönetmen. Tam tersine değer yargılarımızı, toplumsal bir olayda nasıl davrandığımızı, biz olsaydık nasıl tepki verirdik gibi önemli sorularla bizi kendimizle baş başa bırakıyor. Bizi olan olaylarla baskı altına alıp kapana kısılmış gibi hissettiriyor. Çünkü kim olursa olsun (Savcı, hakim, avukat , belediye başkanı) tamamen temiz değil. Toplumsal olaylarda nasıl bir duruş sergilediğimiz önemli. Yönetmen diğer filmlerinde olduğu gibi kimin haklı olup olmadığının peşine düşmüyor. Daha çok şey yazılıp çizilebilir filmle ilgili. Şimdilik benden bu kadar ... İzlemeyen arkadaşlar mutlaka ama mutlaka izlemeli. Tam anlamıyla bir şaheser film. Şimdiden iyi seyirler dilerim. ..

liberta 4 years ago

Harold ve Maude

Hal Ashby

5 Gönderi

Spoiler içeriyor Hayata ve aşka bakış açımızı değiştirecek, resmen tabularımızı yıkan , çok bilinmeyen kült filmlerdendir kendisi. Hele Maude karakterine sizler de aşık olacaksınız :) geçelim filmimize. 20 li yaşlarında olan Harold ve 80 yaşında olan Maude arasındaki ilginç ilişkiyi izleyeceksiniz. Harold…devamıHayata ve aşka bakış açımızı değiştirecek, resmen tabularımızı yıkan , çok bilinmeyen kült filmlerdendir kendisi. Hele Maude karakterine sizler de aşık olacaksınız :) geçelim filmimize. 20 li yaşlarında olan Harold ve 80 yaşında olan Maude arasındaki ilginç ilişkiyi izleyeceksiniz. Harold sürekli intihar takıntılı ölmek isteyen bir gençtir. Maude ise 80 yaşında olmasına rağmen hayat dolu bir kadındır. İzleyince siz de Maude'nin enerjisine hayran kalacaksınız. Harold sürekli sahte intiharlar kurgulayarak annesinin dikkatini çekmeye çalışır. Bunun nedeni aslında çok basit.Annesinin ilgisine ve sevgisine olan ihtiyacı. Filmin ilerleyen sahnelerinde Harold'ın neden böyle davrandığını anlayacaksınız. Anlatılmak istenen olayın alt metni çok çok güzel bence. Ayrıca Harold'ın en büyük zevklerinden biri hiç tanımadığı kişilerin cenaze törenlerine katılmaktır. Ölümü bu kadar arzulayan biri için doğal gibi görünen bu ritüelde, ölüme, öteki dünyaya, dini kurumlara ne kadar değer atfettiğimizi gösteriyor bence. Harold Maude ile bu törenlerde tanışır ve aralarında ilginç bir bağ oluşur. çünkü Maude 80 yaşında olmasına rağmen hayatı dolu dolu yaşayan, ölümle ve kurumlarla alay eden bir kadındır. Cenazelerde hiç tanımadığı insanların arabalarını çalıp hayata meydan okur gibi son sürat sürer mesela. karavanda yaşar. Doğayı ve hayvanları çok sever. Şehrin betonuna hapsedilmiş "kamuya ait olan" bir ağacı kökünden söküp, ait olduğu yere, ormana diker. Böyle çılgın bir büyükanne düşünün :) Aslında Maude'nin de bu umursamaz , sadece anı yaşayan, özgürlüğü son anına kadar yaşamak istemesinin altında dramatik bir anısı yatar. Hatta o anlarına şu diyaloglarla enfes bir gönderme yapılmış; “Eskiden hayvan dükkânlarına dalar, kanaryaları serbest bırakırdım. Ama bunun için çok erken olduğunu anladım. Hayvanat bahçeleri dolu, cezaevleri ağzına kadar dolup taşıyor. Vay canına, dünya nasıl da hâlâ kafesleri seviyor.” Yine yaşamın kıymeti ile ilgili şu sözleri de çok yerindedir bence; “İnsanlar bazı şeylere bağlanmaları gerektiği için üzülüyorsa, ben onlara nazikçe bugün varız, yarın yokuz diyorum. Hiçbir şeye bağlanma.” Özetle filmin kült olmasını sağlayan, bize verilen anafikir; YAŞAM-ÖLÜM hakkında algımızı Harold ve Maude üzerinden zıt bir bakış açısı edinmemizi sağlıyor. Maude'nin Harold'a söylediği enfes sözle incelemeyi bitirebiliriz. “....Hayata uzan, risk al, hatta incin. Ama elinden geldiğince iyi oyna.” Hepinize iyi seyirler dilerim...

liberta 4 years ago

Savaş Tanrısı

Andrew Niccol

39 Gönderi

Spoiler içeriyor "Bir silah kaçakçısı için barıştan daha pahalı birşey yoktur" "Kurşunlar oylardan daha çabuk hükümet devirir" "Beyaz adama sorun, kolum bir daha çıkar mı?" Savaşın kazananı var mıdır? Tetiği çeken mi suçludur yoksa o tetiği çektiren mi? Ya da o kurşunu…devamı"Bir silah kaçakçısı için barıştan daha pahalı birşey yoktur" "Kurşunlar oylardan daha çabuk hükümet devirir" "Beyaz adama sorun, kolum bir daha çıkar mı?" Savaşın kazananı var mıdır? Tetiği çeken mi suçludur yoksa o tetiği çektiren mi? Ya da o kurşunu imal edip ticaretini yapan mı? Ya da TV ekranlarında hangisinin daha haklı olduğunu tartışan milyonlar mı? Hangisinin eli daha kanlıdır???? Dünya gündeminde tam da savaş haberlerini izlerken listemde olup izleyemediğim bu şahane filmle ilgili birşeyler karalama derdindeyim. Filmin hikayesiyle ilgili çok kısa bilgi verip asıl incelemeye geçeceğim. Film Ukrayna göçmeni Yuri Orlov (Nicolas Cage) ve ailesinin Newyork'taki yaşam mücadelesiyle başlar. Yuri kısa yoldan para kazanmanın derdindedir. Bunun yolununda silah tüccarlığından geçtiğini keşfeder. Önce küçük işler yapar. Kişilere silah satar. Ama daha fazla kazanmak için ülkeler arasındaki savaşı ya da soğuk savaşın gerilimini i kullanarak silah ticareti yapar. Yasal olmayan ama kurnazca manevralarla yakalanmadan işini yıllarca yürütür. (filmde bu olay çok beyaz anlatılmış. Bu konuya sonra döneceğim). Film özet olarak bu şekilde ilerler. Gelelim filmin asıl derdine . Aslında anlatılmak istenen çok açık anlatılmış. Filme başlamadan önce açıkçası klasik Hollywod yapımı hafif bir film diye düşündüm. Ara ara Hollywood tarzı geçişleri olsa da film aslında sapına kadar SAVAŞ KARŞITI bir film. Film başlarken bile Yuri biz izleyicilere dönüp şunu söyler; "Şu anda dünyada dolaşan 550 milyon ateşli silah var. Bu da her 12 kişiden birinde silah olduğunu gösterir. Şimdi asıl sorulması gereken: geri kalan 11 kişiyi nasıl silah sahibi yapabiliriz?" Ve filmimiz bir kurşunun yapım aşamasından başlayıp ateşlendiği ve hedefine olan yolculuğu ile son bulur. Mükemmel bir giriş sahnesiydi.... !!! Bu filmde öyle aksiyon filmlerindeki gibi patlayan arabalar, hunharca sıkılan kurşunlar vs çok görmeyeceksiniz. Bir kurşunun gerçekte neyi temsil ettiğini , ya da savaşın vuranlar-vurulanlar arasında başlamayıp , ticari olarak başlatıldığını. Ölenin neden öldürüldüğünü bilmediği, aynı şekilde öldürenin de neden tetiği çektiğini bilmediği, bilse bile sanki başka çaresi olmadığını bildiği kaotik bir film. Aslında olay barut ve çeliğin birleşerek neyi temsil ettiği üzerine yazılmış şahane bir film. Filmin kahramanı Yuri Orlov aslında savaşın çok büyük bir ticaret olduğunu bilen büyük devletlerin, devlet adamlarının, generallerin, diktatörlerin metafor halinde kullanıldığı temsilidir. Ve film şu altyazıyla biter. Bu film gerçek olaylara dayanmaktadır. Dünyanın en büyük silah sağlayıcıları ABD, Büyük Britanya, Fransa ve Rusya'dır. Aynı zamanda hepsi BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleridir.!!! İyi seyirler...

liberta 4 years ago

Hepberaber

Ece Temelkuran

1 Gönderi

Spoiler içeriyor İncelemeye başlamadan önce, kitabı bitirdikten sonraki içimde oluşan tarifsiz coşkuyu başa almak isterim. Çünkü Ece ablamız neden HEPBERABER olmamız gerektiği üzerine satırlar dolusu (benim için yol haritası niteliğinde ) nedenleri 10 başlık altında bir bir sıralamış. Hepsini buraya almam mümkün…devamıİncelemeye başlamadan önce, kitabı bitirdikten sonraki içimde oluşan tarifsiz coşkuyu başa almak isterim. Çünkü Ece ablamız neden HEPBERABER olmamız gerektiği üzerine satırlar dolusu (benim için yol haritası niteliğinde ) nedenleri 10 başlık altında bir bir sıralamış. Hepsini buraya almam mümkün değil. Bu değerli kitabı alıp okumak gerekiyor. Bu şahane eseri bize sunduğun için sana ne kadar teşekkür etsek azdır. şimdi başlıkları tek tek, kimi yerinde alıntı yaparak kimi noktalarda kendi düşüncelerimi ekleyerek başlıklar hakkında incelemeye başlayabilirim. 1-UMUT YERİNE İNANCI SEÇ "İyi de Umut nerede?" cümlesiyle başlıyor bu kısım. Sonra satır aralarında şu cümle gözüme çalındı "Hiçbir şey yapmadan umudun nerede olduğunu merak edenleri o kadar çok gördüm ki, sözcüğün kendisi, baskı karşısında dik durmaya yanaşmayanlar için duygusal bir koltuk değneği gibi gelmeye başladı" Açıkçası beni yakalayan, daha doğrusu içinde bulunduğum durumu özetleyen cümle oldu bu. Hayatımın belli döneminde mücadele etmiş ve şimdi umudunu kaybetmiş biri olarak kendimi bulduğum bir cümle... madem umutlarımızı kaybettik, peki neye sarılmamız gerekiyor. Ya da neye inanmamız gerekiyor. Yazarımız bu başlıkta tam olarak bunu irdeliyor. UMUT-İNANÇ kavramları . Umudun yorucu bir tarafı olduğunu ve koltuk değneği niyetine kullanılabileceğini belirtiyor. Ama inancın (dini anlamda kullanılan değil) insanların güzeli yaratma eğilimin olması inancını içimizde taşımamız gerektiğini vurguluyor. İnsanlığın, ahlaki yozlaşmanın yaşandığı bu kirli (kapitalist) labirentten kurtulması için her birimizin güzel günlere olan inancımızın ihmal edilmemesi gerektiği sıkça yineleniyor. "Umut aramaktan daha iyisini yapabiliriz. Ben sana inanıyorum, sen de bana inanabilirsin... İnanmalısın " sözüyle bitiyor. 2-GERÇEKLİĞİN TAMAMINI SEÇ Başlangıçta anlatılan (gerçek olan) kafese kapatılmış ayı gerçekliği gözümüze sokularak hemen yanıbaşındaki bireysel özgürlüklerin yaşandığı oda arasında adeta gerçeklik algımıza tokat gibi göndermeleri olan bir bölümdü. Özellikle 80'li yıllardan itibaren "Gerçeklikten korkma" anlayışı çoğumuzu şekillendirmeye başladı. Egemen güçler satın alma gücümüzle orantılı olarak kendi kusursuz, bireysel gerçekliğimizi kurma fikrini bizde normalleştirdi. Deyim yerindeyse "bireysel özgürlükçü" insanlar haline geldik. "Sağlıklı kalabilmek için çok çalışmalı, kişisel alan ve zaman stoklamalıydık; böylece dünyanın kirli yükü bireysel gerçeklerimize bulaşmayacaktı. " Artık kafesteki ayıyı kurtarmak bir yana sırf içimizi rahatlatmak için görmezden gelen "bireyseller" haline geldik. Ve kafesteki ayıya sadece üzülmekle kaldık Çünkü yine birinci bölümde anlatıldığı gibi umudumuzla kaybettik, yönümüzü kaybettik ve kendi kafeslerimizde özgürlüğümüzü kovalayan insanlar haline geldik. Ama ilginç bir şekilde halimizden memnun olmasakta bu konfor alanlarımızı da terk etmekten korkuyoruz. Yazarımız bunun için de çok güzel bir gönderme yapmış. Hepimizin bildiği Samed Bahrengi'nin Küçük Kara Balık kitabıyla. Bildiğiniz gibi küçük Kara balık "konfor alanını" terkedip maceralara atılır. Ve bir pelikanın geniş gagasında hapsolur. Daha sonra oradaki küçük balıkları örgütleyerek pelikanın ağzından kurtulurlar. 3-KORKUYLA ARKADAŞ OLMAYI SEÇ Genetik kodlarımızda bulunan, bir durumla karşılaştığımızda refleks olarak ortaya çıkan korkularımızı anlatan bir bölüm. Ve bu bölümü günümüzde yaşadığımız küresel korkularla (korona virüs, 3.Dünya Savaşı Korkusu!, Sosyal medya) karşılaştırıyor ve kesintisiz bir türbülans halinde olma durumuna benzetiyor. Ama doğal korku anlarında başkalarına güvenme içgüdümüze güvenmemiz gerektiğini de vurguluyor. Şu güzel cümle sanırım bu bölümün özeti gibi ; "Dayanışma varsa koyun kadar korkak insanlar bile ayakta kalabilir" 4-GURUR YERİNE ONURU SEÇ "Onur ve Gurur, anlam açısından birbirine karıştırılacak kadar yakın görünüyor. Ancak çok önemli bir fark var: Gurur, kitleleri 'biz ve onlar' şeklinde bölerken, Onur, kimseyi dışlamayan bir BİZ'e işaret eder. " 5-ÖFKE YERİNE DİKKATİ SEÇ İstanbul trafiğinde öfkelerine yenik düşüp (öfkeyi seçmeleri) kavga eden biri zengin diğeri fakir iki insanın kavgasıyla başlar bu başlık. Kavgayı izleyenlerden biri fakir olanın kazanacağını şu sözlerle ifade eder "sonuçta güçlü olan değil, öfkesi büyük olan kazanır". Yazarımız bu olayı şimdilik rafa kaldırarak devam eder anlatmaya. Öfke ve Dikkat arasındaki felsefi tartışmaya. Bizi de ortak eder bu ikileme. Hangisini seçmeliyiz. Tarifsiz bir haz olan, ayaklarımızı yerden kesen, saf bir duyguyla içimizi dolduran Öfke'yi mi seçeriz, yoksa daha enine boyuna düşünüp, ayakta kalmak için Dikkatli olmayı mı seçeriz. Peki bunu bireysellikten uzaklaşıp toplumsal hareketler için düşünürsek nolur!!! Örneğin kitlesel hareketler. Şüphesiz Öfke anlıkta olsa bize inanılmaz bir özgürlük sağlar. ama (tecrübeyle sabit) bu özgürlük kısa sürer. Dikkatle planlanmış kitlesel hareketler ise daha iyi sonuçlar elde etmişlerdir. Yazarımız bu tartışmayı güçlendirmek için Davut ve Golyat efsanesiyle anlatıyı güçlendirmiştir. Şöyle ki bizim gibi sosyal adaletin tam oturmadığı toplumlarda bizler öfkesini en iyi dile getiren liderin peşinden gideriz!!! Ve haklı ya da haksız o liderin sözleri bizim için yasa olur. Eleştiri kabul etmeyiz bile. Son olarak yazarımız öfke'nin günümüz sosyal medya araçlarında çok tehlikeli kullanıldığının da altını çizer. 6-KUDRET YERİNE GÜCÜ SEÇ "Güçlü görünmek ile güçlü olmak arasında fark vardır." Tarih boyunca kadının varlığının hep baskılanma üzerine olduğunu, ancak sesi iktidar (baba, abi, koca...vs) tarafından kısıldığında saygı duyulan bir varlık olması üzerine bir bölümdür. Ve günümüzde inanılmaz bir şekilde artan "Radikal-Erkekliğin" çok tehlikeli bir hal aldığını belirtir. 7-AZ YERİNE YETERİ SEÇ Bu bölümde küresel Covid salgınıyla birlikte özellikle ekonomik kriz algımızın değiştiğinden bahsediliyor. Şimdiye kadar bize anlatılan ekonomik kavramların yerine toplumun çok çok büyük bir kesiminin kapitalizmin bize sunduğu "özgür tüketici" "istediğini yapma arzusu" gibi kavramlarla yaşıyor oluşumuzdu. Artık sosyalizme gerek yoktu!! Biz kapitalizmin mutlu köleleriyiz adeta. Peki nedir mutluluk? İlerleyen sayfalarda yazarımız inanılmaz tespitler yaparak beni canevimden yakaladı. "Mutluluk, sahip olduklarının kâfi olduğu bilgisidir'. Peki kapitalizm ne söyler bu konuda. Mutluluk "üretilen arzu ve bu arzunun tüketilmesi" midir? "Kapitalizm, arzularımızın tatmin olması korkusuyla yaşar" hissini bize kodlamıştır. "Bizi yöneten şey mutluluk efsanesi değildir. Aksine bizi düzenin işbirlikçileri haline getiren , yeterince sahip olmadığımız hissidir. " 8-ENKAZ YERINE MERCAN KAYALIKLARINI SEÇ Günümüz parlamenter sistemimde oy vermenin umutsuz bir çaba olduğu üzerine bir bölüm. Ve bu bölümü en güzel özetleyen cümle "sosyal adaletin yokluğunda demokrasinin teatral bir gösteriden öteye geçemediğini, en yoksul olan en zengin olanla eşitlenmediği sürece toplumsal sözleşmenin safsata olacağını çok iyi biliyorlar" cümlesiydi. 9-ARKADAŞLIĞI SEÇ Toplumsal ayrışmanın üst düzeyde olduğu bir dönemde yaşıyoruz. Bu durum haliyle insanları nihilist ve kinci bir yapıya büründürüyor. Bu durumdan kaçmak için toplumun bazı kesimleri kendi güvenli alanlarını seçerek soyutlanmayı tercih ediyorlar. Eskiden söylenen "hepimiz kardeşiz" sloganı artık işe yaramıyor. Çünkü bunu içi boş bir cümle olduğunu , gerçekliğimizi ve eşitsizliği törpüleyen bir tarafı olduğunu göremiyoruz. Bunun yerine farklılıklarımızı kabul edip, kutuplaşmayı bir kenara bırakıp "arkadaşlığı" seçmemiz gerektiği üzerine bir bölüm. 10-HEP BERABER OLMAYI SEÇ Artık "demokrasi" sözcüğü ya da "insan hakları" işimizi görmüyor, bizi bir yapıp nefes almamızı sağlamıyor. Bunun yerine bizi siyasi kutuplara ayırmayan, ortaklaşabileceğimiz , her dilde, her kültürde ortak değerlere ihtiyacımız var. İşte yukarıda özetlenen 10 maddenin özü aslında bu bölüm . bu yüzden insanlığa güvenmeyi seçmeli ve "HEPBERABER OLMAYI" seçmeliyiz. İncelemeyi bitirmeden önce yine Ece ablamızın sözleriyle bitirmek isterim "... Dünyanın bana borçlu olduğu hissiyle ölmek istemiyorum..... .....Bu kitabı kendimi iyileştirmek için yazdım..... .....Bu kitap Yaşam sevincimi koruma çabası... .....Vardım, varım ve varolacağım demek için yazdım.... Sana inanıyorum. Vardın Varsın Ve HEPBERABER varolacağız."

liberta 4 years ago

Efrasiyab'ın Hikayeleri

İhsan Oktay Anar

3 Gönderi

Spoiler içeriyor Okuduğum 3. İhsan Oktay Anar kitabı. Baştan belirteyim, modern yazarlar arasında belki de kalemi en güçlü hikaye yazarlarından biridir. anlattığı hikayeleri adeta yaşatır bize. anlatılan hikayeler sanki çok eski zamanlardaymış hissi uyandırır bizde. Ama dikkat ederseniz herhangi bir tarihten bahsetmez.…devamıOkuduğum 3. İhsan Oktay Anar kitabı. Baştan belirteyim, modern yazarlar arasında belki de kalemi en güçlü hikaye yazarlarından biridir. anlattığı hikayeleri adeta yaşatır bize. anlatılan hikayeler sanki çok eski zamanlardaymış hissi uyandırır bizde. Ama dikkat ederseniz herhangi bir tarihten bahsetmez. Bizler sadece belirsiz bir zamanda, belirsiz bir mekanda hikayelerde kullanılan anlatının peşinden sürüklenerek gideriz. Kitabın genel kurgusuna gelelim. Ölüm yeryüzüne iner ve zamanı dolan insanları götürmeye gelir. Ölüm kara kaplı defterini açar ve Cezzar Dede'nin ismi vardır. Çıkar karşısına dedenin. Vaktinin geldiğini anlayan dede torunlarına Efrasiyab'ın hazinelerini bulmak bahanesiyle ayrılır onlardan ve Ölümle yolculuğa başlarlar. Aslında bu yolculuk kitaptaki hikayelerin de başlangıcı olur. Aynı zamanda Ölüm yine defterinde olan başka bir ismin de peşindedir. Uzun İhsan Efendi. Bu karakter yazarın diğer kitaplarını okuduysanız size tanıdık gelecektir. Ölüm Uzun İhsan'ın peşinden koşarken Cezzar Dede ve Ölüm bir anlaşma yaparlar. Anlatılan her hikaye başına Cezzar Dede 1 saat daha yaşayacaktır. Belli bir konu belirlerler . Ve sırayla anlatmaya başlarlar. İlk hikayeyi Cezzar Dede anlatır. NOT (Kısa bir mola) Kitabın bu kısmına geldiğimde yani Cezzar Dede ve Ölüm arasındaki anlaşma olayı, bana İngmar Bergman'ın 7.Mühür filmi geldi aklıma. İzleyenler bilir. Orda da ölüm bir askeri almaya gelir. Asker "bedenim ölüme hazır, ama aklım değil" gibi bir söz söyler ve bir anlaşma yaparlar. Satranç oynarlar. Yenilirse ölüm galip gelecektir. Satranç oynarlarken yaşam, ölüm, varoluş üzerine enfes bir felsefi diyalog başlar aralarında. İhsan Oktay Anar muhtemelen bu fikirden esinlenmiş. Ve bizim kültürümüze uyarlanmış bambaşka bir hikayeyle müthiş bir kitap yazmış. Kitapta anlatılan hikayeler birbirinden bağımsız gibi duran ama birbirini tamamlayan detayları olan hikayelerden oluşuyor. Başından sonuna müthiş göndermeleri olan, insanın yaşam yolculuğu üzerine derin felsefi motifler barındıran 8 hikaye anlatılır. Yazarımız bizi Ölüm ve Cezzar Dede'nin peşine takar adeta ve onların yolculuğuna ortak eder bizi. Şimdiden iyi okumalar ..

liberta 4 years ago

7 yüz

Ceylan Özgün Özçelik

47 Gönderi

Spoiler içeriyor Merhaba sevgili Raf ailesi. Öncelikle beni bu diziyle tanıştıran @e.pe arkadaşıma sonsuz teşekkür ederim. Yeni bir dizi zannettim ama 2017 yapımıymış. Nasıl da gözümden kaçmış bu şahane dizi bilmiyorum. NOT: bölümler hakkında direk spoiler verecek detaylardan bahsetmeyeceğim. O yüzden rahatlıkla…devamı