Raf Yorumu: A.C.A (@filmrehberi)

Film, hem edebiyat sevenler için tatlı göndermelerle dolu, hem de hafif mizahi bir polisiye keyfi sunarken adeta Agatha Christie tarzı polisiye havasını edebiyatla harmanlıyor. Film boyunca yapılan edebi göndermeler bence filmin en keyifli tarafıydı. Nabokov, Proust, Dostoyevski, Balzac, Rimbaud gibi…devamıFilm, hem edebiyat sevenler için tatlı göndermelerle dolu, hem de hafif mizahi bir polisiye keyfi sunarken adeta Agatha Christie tarzı polisiye havasını edebiyatla harmanlıyor. Film boyunca yapılan edebi göndermeler bence filmin en keyifli tarafıydı. Nabokov, Proust, Dostoyevski, Balzac, Rimbaud gibi isimlerin satır aralarında dolaşması, karakterlerin hem birbirlerine hem de izleyiciye “gerçek edebiyat ne, yazar kimdir?” sorusunu sordurması filmi sıradan bir gizemden daha derin kılıyor. Özellikle Jean-Michel Rouche’un burnu havada bir edebiyat eleştirmeni olarak sürekli büyük yazarlardan alıntılarla konuşması, ama kendi hayatındaki boşlukları görememesi çok ironikti. Bir de hoşuma giden nokta şu oldu: film sadece ünlü yazarlara göndermelerle değil, aynı zamanda “gizli kalmış yeteneklerin” de edebiyat dünyasında nasıl parlayabileceğini tartıştırıyor. Sanki Balzac’ın “her hayat bir romana değer” sözünün görsel kanıtı gibiydi. Proust’un “Kayıp Zamanın İzinde”si; Eleştirmen Rouche’un sürekli Proust’tan bahsetmesi, “hafıza ve zaman” temasının filmdeki gizemle birleşmesini sağlıyor. Kitapta olduğu gibi filmde de geçmişin izini sürmek, gerçeğe ulaşmanın tek yolu gibi işleniyor. Dostoyevski’nin İnsanın Derinlikleri; “Yazarlık, insanın en karanlık köşelerine inmeyi gerektirir” vurgusu Dostoyevski göndermesiyle örtüşüyor. Rouche’un araştırması, Pick’in sıradan hayatında bile “derinlik” arayışına dönüşüyor. Balzac’ın Her Hayat Bir Roman Olabilir Fikri; Balzac’ın “İnsanlık Komedyası”ndan yola çıkarak, filmde sıradan bir pizzacının bile muazzam bir roman yazabileceği tartışılıyor. Aslında Balzac’ın “her birey ayrı bir roman” düşüncesi filmin ana fikrine çok yakışıyor. Rimbaud’nun Asi Şair Ruhu; Gençliğin ve asi bir ruhun yazarlıkta ne kadar önemli olduğuna dair tartışmalarda Rimbaud sık sık akla geliyor. Pick’in gençken yazıp yazmadığı sorusu, Rimbaud’nun “genç dahi” imajıyla çarpıcı bir paralellik kuruyor. Nabokov’un Oyunculuğu; Romanlardaki dil oyunları, gizli kimlikler ve “yazarın gerçekte kim olduğu” sorusu Nabokov esintileri taşıyor. Özellikle Lolita’nın tartışmalı edebi başarısı, filmdeki “büyük yazar kimdir?” sorusunu pekiştiriyor. Film, edebiyat tarihinin ağır toplarına sadece isim olarak değil, temalarıyla da dokunuyor. “Bir romanın değeri yazarıyla mı ölçülür, yoksa kendi başına mı?” sorusu hep bu göndermelerle güçlendiriliyor.