(@) - Raf

Değeri Bilinmemiş Filmler - 2 "Un Homme et une Femme" (Bir Kadın Bir Erkek) Fransız yönetmen Claude Lelouch'un 1966 yılında çektiği romantik komedi filmi.. Film, hem eşlerini kaybetmiş hem de hayatlarına devam etmeye çalışan iki insanı merkezine alıyor: yarış pilotu…devamı

saburo 1 year ago

Mephisto

István Szabó

2 Gönderi

Değeri Bilinmemiş Filmler - 3 "Mephisto" Macar yönetmen István Szabó'nun 1981 yapımı politik drama filmi.. Yıllar önce izlememe rağmen malum sahnesini unutamıyorum.. Sanat ve politika ilişkisini bu kadar cesurca ve incelikle işleyen sayılı filmlerden biridir. Büyük Alman yazar Thomas Mann'ın…devamı

saburo 1 year ago

Natsu no niwa: The Friends

Shinji Sômai

1 Gönderi

Değeri Bilinmemiş Filmler - 4 "Natsu no Niwa" (Yaz Bahçesindeki Dostluk) Japon yönetmen Shinji Sowai'nin 1994 yapımı komedi drama filmi.. Japon yazar Nobuko Yoshiya'nın aynı adlı romanından beyazperdeye uyarlanan bu eser, üç çocuğun ve yaşlı bir adamın yollarının kesiştiği samimi…devamı

saburo 1 year ago

Kızıl Darı Tarlaları

Yimou Zhang

1 Gönderi

Değeri Bilinmemiş Filmler - 5 "Red Sorghum" (Kızıl Darı Tarlaları) Çinli yönetmen Zhang Yimou'nun 1987 yılında çektiği drama filmi.. Yanlış hatırlamıyorsam üni sınavına hazırlandığım yıl izlemiştim. Film, yazar Mo Yan'ın aynı isimli romanından uyarlanmıştır (okumak bir türlü nasip olmadı). Film,…devamı

saburo 1 year ago

Gölgesizler

Hasan Ali Toptaş

17 Gönderi

Hasan Ali Toptaş'ın 1990-93 yılları arasında yazdığı, Yunus Nadi roman ödülünü kazandığı eseri. Türk edebiyatının en ilginç köy romanı desem abartmış olmam sanırım.. Hakkını vermek gerek, yazar baya özgün bir iş çıkarmış. Yer yer distopya yer yer varoluşsal hava sunuyor.…devamı

saburo 1 year ago

Daisy Miller

Henry James

2 Gönderi

Amerikan edebiyatının önemli klasikçileri arasında görülen Henry James'in 1878 yılında yayımladığı ilk eseri. Kitap, Cenevre'de karşılaşıp, Roma'da devam eden iki Amerikalı bireyin bir yıllık yaşantısını anlatıyor. Ancak konudan önce dikkat edilmesi gereken iki önemli unsur var; birincisi yazar James, Daisy…devamıAmerikan edebiyatının önemli klasikçileri arasında görülen Henry James'in 1878 yılında yayımladığı ilk eseri. Kitap, Cenevre'de karşılaşıp, Roma'da devam eden iki Amerikalı bireyin bir yıllık yaşantısını anlatıyor. Ancak konudan önce dikkat edilmesi gereken iki önemli unsur var; birincisi yazar James, Daisy Miller karakterini -özellikle dönemin toplum yapısına göre son derece rahat bir biçimde yaratmış. Bu durum bazı feminist görüşler tarafından eleştirilmiş. Kitabın sonsözündeki incelemeye göre James, sonradan bu eleştirinin (bizzat yakın arkadaşı da benzer bir eleştiride bulunmuş) haklılık içerdiğini ve sonraki baskılarda küçük değişiklikler yapmış. İkincisi ise kadınların, toplumsal normlara uyum sağlamasının temelindeki sebepler ve bu sebeplerin, bir erkek bakış açısından nasıl ve ne şekilde yorumlandığı (hakeza Kitapta tam olarak bu bakış açısı bulunuyor) üzerinde durulması gerekiyor. Daisy Miller istediği hayatı yaşayan (okurken sanki Amerika değilde daha otoriter bir toplumda yaşıyor sanıyorsunuz) canı istediğinde erkeklerle konuşabilen, gezebilen bir bireyken; karşısına çıkan erkek karakter "Frederick Winterbourne", Daisy'i eleştiren, bu rahatlığına rağmen ondan hoşlanan; normal şartlarda bu yönünü eleştirip uzaklaşacak biri iken sırf güzelliği sebebiyle görmezden gelen bir birey. Eserin ilk iki bölümünde Daisy'nin gerçekten rahat; yer yer abartıya kaçtığını görmemize rağmen (bu da üzerinde düşünülmesi gereken bir konu, zira ilk olarak neden? diye soruyor insan kendi kendine.) üçüncü ve dördüncü bölümlerde tersi bir durumla karşılaşıyoruz. Daisy'nin kusuru -kanımca- biz okurun (erkek kadın fark etmeksizin) gözünde abartılı ve kabuledilemez bir biçimde görülüyor. Ancak masumiyetin bir örneği olan bu karakteri neden o şekilde gördüğümüzü; bütün ideolojiler önünde sorgulamak gerekiyor. "Daisy gerçek anlamıyla masum bir kızdır, ama aynı zamanda cahil ve düşüncesizdir. Ya da bu yazıda pek çok görüşüne katıldığımız F. W. Dupree'nin de belirttiği gibi, "[Daisy] gönlünden geçeni yapar, çünkü başka türlü nasıl davranacağını bilmemektedir. Genel hedefleri belirsiz olduğu için bazen güçlü bir irade gösterir, bazen çekimser kalır." (Sayfa 128) İlk eseri olması sebebiyle gerek kendisiyle, gerek yarattığı karakterle ve gerekse de toplumla zıtlaşan Yazar, netice itibariyle derdini anlatabilmiş; ben ve benim gibi birçok insanı düşündürtmüştür. Kimileri bu anlam arayışına girmeyip doğrudan eleştirme gereği duymuş, kimileri ise beni gibi üzerinde kafa yormayı tercih etmiş. Amerikan edebiyatına giderek daha çok ağırlık veriyorum ve vermem gerektiğini de her okumamda anlıyorum. Yaklaşık 150 yıl önce yazılmasına rağmen bugün bunu okuyup üzerine düşüncelerimi yazabiliyorum. Edebiyatın ve Sanatın yüceliğine tapıyorum.

saburo 1 year ago

Basamaklar - Seçilmiş Şiirler

Hermann Hesse

1 Gönderi

"Acayip, bir sis içinde yürümek! Her çalı, her kaya yalnız başına, Hiçbir ağaç ötekini görmüyor. Herkes yalnız. Dostlarla dopdoluydu bana dünya, Hayat henüz aydınlıktı o zaman; Ama şimdi, sis çökerken Görünürde kimse yok. Hakikaten, hiç kimse bilge değil Eğer karanlığı…devamı"Acayip, bir sis içinde yürümek! Her çalı, her kaya yalnız başına, Hiçbir ağaç ötekini görmüyor. Herkes yalnız. Dostlarla dopdoluydu bana dünya, Hayat henüz aydınlıktı o zaman; Ama şimdi, sis çökerken Görünürde kimse yok. Hakikaten, hiç kimse bilge değil Eğer karanlığı tanımıyorsa Çaresizce ve sessizce kendini Başka herkesten ayıran. Acayip, bir sis içinde yürümek! Hayat yalnızlık demek. Hiçbir insan ötekini tanımaz, Herkes yalnız." (Sayfa 34) Hermann Hesse okumak nasıl bir duygu inanın tarif edemem ama o kadar çok keyif alıyorum ki.. Romanları, novellaları ve şiirleri ayrı birer lezzet. Ketebe Yayınları kendisinin 1897 ile 1962 yılları arasında yazdığı şiirlerinden bir derleme yapmış. "Ağaçlar" gibi yine kendi özgünlüğünü müthiş bir üslupla aktarmış. Hesse'yi çok seviyorum. Hala en sevdiğim yazardır. Sanırım bu hiç değişmeyecek..... Hoşuma giden bazı şiirler; "Bana hız veren, coşturan ne varsa Efsanevi gençlik çağından beri Uçucu ve rengarenk, darmadağın Zihnimi yoran, hulyalara salan, Bu sayfalarda gene göreceksin. Arzulanmış mı yoksa beyhude mi, Ciddi ciddi sorguya çekmeyelim Hoş karşıla şu eski şarkıları! Biz ki yaşlanmışız, bize mubahtır, Hem teselli verir geçmiş muhabbet, Binlerce misra ardında yeşeren Bir hayat, vaktiyle ne lezzetliydi. Bizden hesap sorulacaksa bir gün, Bu abesle niçin uğraştık diye, Daha kolay taşırız yükümüzü Bu gece havalanan pilotlardan, O zavallı ve kanlı ordulardan, Dünya beylerinden, büyüklerinden." (Sayfa 9) . . "Loşluğunda kuytuların Nice düşlerimde gördüm Ağaçlarını, mavi göklerini, Hoş kokularını, kuş seslerini. İşte geldin, bur'dasın Parıltınla süsünle Uzanmışsın ıpışıl Karşımda, mucizemsi. İşte ben, tanıyorsun, Nazla el ediyorsun, Her yanımda titreyiş Mübarek varlığından." (Sayfa 13) . . "Ateşli şimşekler çakar uzakta, Esrarlı ışıklar saçar yasemin Utangaç bir yıldız gibi Solgun, pırıldar saçında. Senin tılsımlı gücüne, Ağır, yıldızsız gücüne Adarız buseler, güller, Soluksuz, bungun geceyi. Buseler, mutsuz ve sönük, Verir vermez pişman eden Güller, meyus rakslarında Hazan yaprakları döken. Çiğ düşmeden geçen gece! Mutsuz ve gözyaşsız bir aşk! Üzerimizde bir iklim, Bizi korkutan, özleten." (Sayfa 21) . . "Sık sık uyandırdı beni bir düşünce: Şimdi bir gemi var soğuk gecede, Denizler arar, sahillere varır, Benim hasretiyle yanıp tutuştuğum. Şimdi bir kırmızı kuzey ışığı Kimseler görmeden yanar Hiçbir denizcinin bilmediği yerde. Aşk arayan güzel kolu Yabancı bir kadının Yastığa dayanır beyaz ve sıcak. Şimdi bana kaderi dost bir adam Uzak bir denizde sonunu bulur. Şimdi beni tanımaz olmuş annem Belki uykusunda ismimi anar." (Sayfa 24) . . "Karanlıkla, karatavuk ötüşüyle Geliyor vadiden yukarı gece. Kırlangıçlar dinlenmekte, uzun gün İyice yormuş kırlangıçları da. Pencereden çıkar tutuk tınısıyla, Kemanımın yumuşak nağmeleri. Anladın mı, güzel gece, bu şarkıyı - Bir zamanlar sana yazdığım şarkımı? Ormandan aşağı serin uğultu, Birden ürpererek gülüyor kalbim, Ve hafifçe ve dostça yüklenerek Yeniyor beni uyku, rüya ve gece." (Sayfa 26) . . "Sen mutluluğun peşinde koştukça, Mutlu olacak olgunlukta değilsin, İster senin olsa da her sevdiğin. Kaybolanın arkasından yandıkça, Hedef güttükçe durup dinlenmeden, Öğrenemezsin, ne demektir huzur. Ancak her istekten vazgeçtiğinde, Ne hedef ne arzu bildiğin zaman, Mutluluk adını anmaz olunca Sana varmaz olayların taşkını Ve gönlün sükûna erer." (Sayfa 39) . . "Kestane çiçekleri, koruda akşam, Ilık gece rüzgârında kadehlerimiz çınlar, Yapraklarda hilal, ormanda sessiz meclisimiz Karanlık göğe vurur şarabımızın ateşi. Biz gelgeç çiçekler ateş içindeyiz yaz boyu: İç beni yar! Nazlım, seni içeyim! Biz sevenler meşalelerimizle Katılırız yaz gecesi nağmesinin ritmine. Ey, baykuş sesi, gecenin kara kalbi, Sen, pervane, ışıldayan zakkumda, Yanar geçeriz, kardeşim, iç içe, Tanrılara mutlu kurbanlar oluruz. Ses ver, hayatın şarkısı ve ölümün, Kadehler çınlar, saatimiz tutuşur!" (Sayfa 50) . . "Tüm kitapları dünyanın Sana mutluluk getirmez, Ama gösterir gizliden İçine dönen yolu. Sana ne lazımsa or'da, Güneş, yıldızlar ve ay, Çünkü sorduğun ışığın Kaynağı içindedir. Onca zaman aradığın bilgelik, Kütüphaneler dolaşıp, Şimdi her yapraktan ışır - Çünkü artık senindir." (Sayfa 49) . . "Nasıl her çiçek solarsa ve her gençlik yer açarsa Yaşa, öyle çiçeklenir her hayat basamağı, Çiçeklenir her bilgelik, erdemlerin her biri Kendi zamanında ve bu sürgit devam edemez. Hayatın her seslenişinde yürek Hazır olmalı vedaya ve yeniden başlamaya, Cesaretle, kedersizce kendini Başka, yeni bağlara vermek için. Ve her başlayış bir sihir içerir, Bizi korur, hayatta destek olur. Neşeyle geçelim bir yerden birine, Hiçbirine takılmadan vatan gibi, Dünya ruhu bağlamaz, darlık vermez, Bir basamak yükseltir, ufuk açar. Hayatta çevreyi yuva edinmekte, Alışmakta gevşeme tehlikesi var; Kim ki yola, dolaşmaya hazırdır, O silkinir alışkanlık felcinden. Belki ölüm, saati geldiğinde Genç gönderir bizi yeni yerlere, Hiç bitmez hayatın bize çağrısı, Yani, kalp, veda et, sağlığa kavuş!" (Sayfa 60) . . "Her şey yalan ve delilik olsa da Ve hakikat hiç dile gelmez olsa, Gene de o dağ yüzüme bakadurur Yalçın ve tam ne olduğu bilinen. Geyik, karga, kırmızı gül, Deniz mavisi ve o renkli dünya: Topla kendini - o dağılıp karışır Ne biçimi ne bir adı olana. Topla kendini, kendi içine dön, Bakmayı öğren, okumayı öğren! Topla kendini hayal olur dünya. Topla kendini - varlık olur hayal." (Sayfa 70)

saburo 1 year ago

Nedir Gene Deli Gönlünü Çelen

Sappho

7 Gönderi

"Ne garip! En iyi davrandıklarım Bugün en çok inciltenler beni." s. 94

saburo 1 year ago

Hafız'ın Yolculuğu

Jan Potocki

2 Gönderi

Polonyalı yazar ve seyyah Jan Potocki'nin 1792 yılında yayımladığı öykü eseri. Açıkçası isminden dolayı din ağırlıklı bir hikaye sandım ancak baya farklıymış. Yazar, Doğu yolculukları yapmış (bir asır sonra bunu Herman Hesse'de yapıyor) islam'a ve islam ülkelerine merak duymuş; bunun…devamıPolonyalı yazar ve seyyah Jan Potocki'nin 1792 yılında yayımladığı öykü eseri. Açıkçası isminden dolayı din ağırlıklı bir hikaye sandım ancak baya farklıymış. Yazar, Doğu yolculukları yapmış (bir asır sonra bunu Herman Hesse'de yapıyor) islam'a ve islam ülkelerine merak duymuş; bunun üzerine gözlemlerini bir öyküye aktarmış. Eser, bir hafız ve bir bektaşın Doğu'da (güzergah tam olarak bilinmiyor) yaptıkları yolculuğu anlatıyor. Bu yolculuk sıradan, klasikleşmiş, geldim-gördüm tarzında değil; insan ruhuna ve insan doğasına değinen felsefik bir yapıya sahip. İslam ve Arap kültürünün kültür değerleri ve tasavvufi imgeler son derece kuvvetli. Birtakım kimseler tarafından eser oryantalist görülmüş. Bence alakası bile yok. Kitapta en ufak bir küçümseme, alay, hakaret veyahut bir ırkçı yaklaşım yok. Ben sevdim tavsiye ederim. İnce olduğu için tek oturuşta okunur. Ek olarak Yapı Kredi Yayınlarına teşekkür ediyorum. O kadar iyi kitapları var ki.. Değeri bilinmeli. Hoşuma giden alıntılar; "Saygıdeğer efendim" diye cevapladı Bektaş; "gittiğiniz her yerde iyilikten çok kötülükle karşılaşacaksınız, ama nerede olursa olsun, kötülüğün içine biraz da olsa iyiliğin karıştığını göreceksiniz, bu kadarı da, bana göre, bilge kişinin yaşamın kötülükleri karşısında avunmasına yetmeli." (Sayfa 11) "Fazlasıyla" diye cevap verdi Bektaş; "çünkü kıskanç insanın, kendi yakınlarına karşı her zaman öfke duyduğunu, çünkü onların sahip oldukları zenginliğin onu yabancılardan daha çok yaraladığını, kalbine yabancılardan daha yakın oldukları için, dostlarına ihanet etmeye her zaman hazır olduğunu biliyordum." (Sayfa 19) "Daha fazlasını da bağışlayabilirdim ama sadaka gökten düşen rahmet gibidir: Hep aynı yere düşecek olursa, yarardan çok zarar getirir; buna karşın, damlalara ayrılırsa ve yağmur olarak yayılırsa, tüm ülkeyi verimli kılar." (Sayfa 23) "zaten hiçbir devrim vaat ettiği mutluluğu tümüyle getirmez, tersine, bir "başka türlü oluş" biçimi getirir, buysa aslında her zaman, içinde iyilikle kötülüğü birlikte barındırır. Yüreği iyilik dolu, çocuğunun ona verdiği umutlarla gurur duyan bir baba, onun olağanüstü yazgıları yaşamak için dünyaya geldiğini düşünür, oysa çocuk büyür ve öteki insanlar gibi bir insan olup çıkar." (Sayfa 24-25) "İçinde yaşadığın zamanın önüne geçip, gelecek zaman içinde yaşamaya sakın kalkma!" (Sayfa 53)

saburo 1 year ago

Beş Sevim Apartmanı - Rüya Tabirli Cinperi Yalanları

Mine Söğüt

13 Gönderi

2000 sonrası Türk edebiyatının önemli birkaç isminden biri olan Mine Söğüt'ün ilk romanı. Uzun zamandır okumak istiyordum ve sonunda okudum. Mine hanım son derece özgün bir metin ortaya koymuş. Kesinlikle alkışı hak ediyor. Kısa olup iyi yazmak, uzun olup iyi…devamı