🌟 (@ayseel)

Potensialını boşa xərcləmiş, amma həm maraq oyatması, həm də ara-sıra mizahi tərəfləri ilə izlənilə biləcək bir filmdir. Rejissorun ilk uzunmetrajlı filmidir və məncə, orta səviyyəli bir iş ərsəyə gətirib. Bir qadın rejissorun əlindən çıxdığı da hiss olunur ki, bu da…devamıPotensialını boşa xərcləmiş, amma həm maraq oyatması, həm də ara-sıra mizahi tərəfləri ilə izlənilə biləcək bir filmdir. Rejissorun ilk uzunmetrajlı filmidir və məncə, orta səviyyəli bir iş ərsəyə gətirib. Bir qadın rejissorun əlindən çıxdığı da hiss olunur ki, bu da mənim filmlərdə ən sevdiyim fərqliliklərdəndir. Hər şeydən öncə, adı ilə insanı cəzb etsə də, filmin içində mövzu ilə əlaqə qurmaq mümkün olmur. Əslində, ideya özlüyündə maraqlıdır. Belə ki, yetimxanada böyümüş baş obrazımız Defne o biri dünyaya keçid edə bilməyən ruhları görür və hətta onlarla danışa bilir. Defne bu ruhların köməyi ilə öz anasını axtarır. Əlində sadəcə anasının dəfnə ağacının altında çəkilmiş bir şəkli olan obrazımız bu yolda Türkiyənin müxtəlif antik yerlərini gəzir və filmdə son dayanacaq olaraq Side-yə, Antalyaya gəlir. Filmin, məncə, əsas problemi ucu açıq qalan, heç yerə bağlanmayan hekayələrdən olmasıdır. İlk baxışdan mifoloji və fantastik səhnələrə dair gözlənti yaratsa da, məncə, həm bu temanı, həm də obrazların hekayəsini çox səthi formada işləyib. Kinematoqrafik baxımdan bəzi səhnələr, xüsusilə dəniz və gecə-gündüz səhnələri göz oxşayırdı. Ancaq antik məkanlar kimi zəngin bir materialı sadəcə məkan olaraq istifadə ediblər. Halbuki bu məkanlar filmin özünün bir parçası kimi çıxış edə bilərdi. Məsələn, Apollon və Dafnenin mifik hekayəsindən danışılır. Ancaq bu hekayənin nə filmə, nə də obrazların arasındakı münasibətə ciddi bir qatqısı olur. Obrazlardan danışsam, bəzi yerlərdə baş rol ifaçısının çox tənqid olunduğunu gördüm. Ancaq üz cizgiləri mənə tanış bir insan profilini xatırladırdı və məncə, yetərli idi. Tənqid edilə biləcəyim cast seçimi isə Antik abla obrazının bir qədər cosplay təsiri bağışlamasıdır. Amma Nolan kimi bir rejissorun belə ilahə Afinanı dilənçi vəziyyətində təsvir etdiyini nəzərə alsaq, bunu da xoş görmək olardı, yəqin ki. Digər obrazlar isə rejissorun düşüncə dünyasından qopan müxtəlif baxış bucaqlarının təmsilçiləri idi. Bir tərəfdə qadınlara yaşadılanların antik dövrlərdən gələn təcəssümü olan Antik abla, digər tərəfdə isə bunların şəkil dəyişdirərək günümüzdə də yaşandığının acı reallığını təmsil edən Nazifə obrazı var. Başqa bir obraz klassik qadın rollarından — analıq, həyat yoldaşı olmaq kimi rollardan — sıyrılaraq daha azad ruhlu olduğunu düşünən bir qadındır. Digər yanda isə həyat yoldaşının manipulyasiyası altında illərlə basdırılmış, daha anaç deyə biləcəyimiz bir obraz var. Yaradılan bu qütblülük çox xoşuma gəldi. Filmin əsas obrazlarından biri də hər nə qədər komediya tərəfini öz üzərinə götürmüş kimi görünsə də, əslində dramatik hekayəsi olan Hüseyn obrazıdır. Dediyim kimi, bütün bu rolların arxa fonundakı hekayələr kifayət qədər dərin olsa da, filmin özündə çox səthi işlənilir. Məsələn, Hüseyn obrazı rejissorun siyasi baxış bucağının filmə yansımasıdır. Rejissorun bunu nisbətən ötəri şəkildə göstərməsini anlaya bilirəm və buna cəsarət etməsi belə təqdir edilə bilər. Ancaq buradakı qapalılıq izləyicidə mövzunu araşdırmaq üçün əlavə maraq oyanmasına şərait yaratmır. Yenə də bu rejissor marağımı çəkdi. Bəlkə başqa filmlərində öz coğrafiyasının zəngin "kültürel" mirasından faydalanaraq daha fərqli tərzlərdə işlər yarada biləcəyini düşünürəm. Bəzi hekayələrin anlatılmağa ehtiyacı var.

ayseel 5 days ago

Dün Gibi

Isao Takahata

25 Gönderi

“𝙳ü𝚗ə𝚗𝚔𝚒 𝚔𝚒𝚖𝚒 𝚢𝚊𝚍ı𝚖𝚍𝚊𝚍ı𝚛” Nə çox işlədirik bu cümləni. Niyə hər şey dünən olmuş kimi yaddaşımızda bu qədər canlıdır? Unutmaq , dəyişdirmək istədiklərimiz, yenidən yaşamaq istədiklərimiz... Ya biz keçmişin çox həsrətini çəkirik — hətta bəzən içində heç var olmadığımız zamanların belə.…devamı“𝙳ü𝚗ə𝚗𝚔𝚒 𝚔𝚒𝚖𝚒 𝚢𝚊𝚍ı𝚖𝚍𝚊𝚍ı𝚛” Nə çox işlədirik bu cümləni. Niyə hər şey dünən olmuş kimi yaddaşımızda bu qədər canlıdır? Unutmaq , dəyişdirmək istədiklərimiz, yenidən yaşamaq istədiklərimiz... Ya biz keçmişin çox həsrətini çəkirik — hətta bəzən içində heç var olmadığımız zamanların belə. Ya da keçmiş bizi kölgə kimi hər addımda izləyir. Elə yerlər, səyahətlər, hətta elə insanlar var ki, onlara gedən yollar keçmişdən keçir. Eynilə Taekonun çıxdığı səyahət kimi. Taeko bu səyahətə çıxarkən, nə qədər istəməsə də, on yaşındakı halı da onunla birlikdə o qatara minir. On yaşındakı halınızı necə xatırlayırsınız? Fikirləşəndə ağlınıza nələr gəlir? Məktəb günləriniz, bəlkə travmalarınız, o zamankı yaxın dostunuz, ya da ilk məhəbbətiniz, yarımçıq qalan xəyallarınız. Söyləməyə utandığınız və yalnız özünüzə saxladığınız daha nələr, nələr... O yaşlarda hər şey insanın gözünə çox böyük görünür. Nə tam uşaqsan, nə də böyüksən. Ancaq uşaq vaxtı nəyəsə ağlayıb, üzüləndə həmişə deyərdilər: “Eybi yoxdur, böyüyəndə hamısı yadından çıxacaq." Çıxmırmış.. (Another version of " çətini universitetə girənə kimidir") Filmdə iki əsas yaddaş xətti var idi. Biri Taekonun özünün xatırlamaq istədiyi xatirələr, digəri isə xatırlamaq istəməsə belə, hələ onlarla barışmağa hazır olmadığı üçün içində daşıdığı anlar. Film mənə bir qədər uzun və də bəzi səhnələri sıxıcı gəldi. Mükəmməl deyildi, ancaq sonunda insanda xoş bir hissiyyat qalır. Üstəlik, bəzi çox şirin səhnələri də vardı. İlk eşqin həyəcanı, utancaqlığı... O vaxtlar gözümüzə dəhşətli görünən qiymət cədvəli.. Ən sevdiyim səhnələrdən biri isə, şübhəsiz, ilk menstruasiya haqqında olan epizodlar idi. Yəqin ki, o yaşlarda bir çox qızın yaşadığı qəribə, utancverici görünən və təəssüf ki , travmatik təcrübə filmdə o qədər real göstərilmişdi ki, bir anda həmin illərə qaytardı məni. On yaşındakı Taeko indiki, 27 yaşındakı Taekonu görsəydi, yəqin ki, onu tanıya bilməzdi. Ailəm dediyi insanlardan tərəfindən xor görülən, dəyərsiz hiss etdirilən balaca Taeko böyüyüb artıq. Indi anlaşıldığını hiss etdiyu və dəyişməyə ehtiyac duymadan olduğu kimi sevildiyi bir yerdədir. Artıq aidlik hissini tanıyır. Sonlara doğru Taeko ilə birlikdə düşünürsən ki, bəzi qərarlar verildiyi anda doğru hiss etdirir. Yaşanarkən hər şey doğru görünür. Amma elə bir zaman gəlir ki, artıq həmin qərarlarla xoşbəxt hiss etmədiyini anlayırsan. Deməli dəyișmək zamanıdır. Axı insan həyatının yönünü başqalarının alqışına görə müəyyənləşdirə bilməzsən. Taeko bunu içindəki on yaşlı balaca qızcığazı həmişə yanında canlı saxlamaqla yox, o uşağın yaşadığı və illərlə yada salmaq istəmədiyi xatirələrlə barışaraq bacarır. Və son səhnə çox şirin idi. Keçmişdən qaçmayan, amma artıq onun içində də yaşamayan Taeko. Məndən soruşan olmadı, ancaq🙇‍♀️... İsti, amma günəşin olmadığı; buludlu, amma tutqun olmayan hava 🌥

ayseel 2 weeks ago

Günden Kalanlar

Kazuo Ishiguro

10 Gönderi

𝙰𝚔ş𝚊𝚖, 𝚙𝚎𝚔 ç𝚘𝚔 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 𝚒ç𝚒𝚗 𝚐ü𝚗ü𝚗 𝚎𝚗 𝚐ü𝚣𝚎𝚕 𝚣𝚊𝚖𝚊𝚗ı. Ö𝚢𝚕𝚎𝚢𝚜𝚎, 𝚋𝚞 𝚔𝚊𝚍𝚊𝚛 ç𝚘𝚔 𝚍ö𝚗ü𝚙 𝚊𝚛𝚍ı𝚖𝚊 𝚋𝚊𝚔𝚖𝚊𝚖𝚊𝚖, 𝚍𝚊𝚑𝚊 𝚘𝚕𝚞𝚖𝚕𝚞 𝚋𝚒𝚛 𝚋𝚊𝚔ış 𝚊çı𝚜ı 𝚋𝚎𝚗𝚒𝚖𝚜𝚎𝚖𝚎𝚖 𝚟𝚎 𝚐ü𝚗ü𝚖𝚍𝚎𝚗 𝚊𝚛𝚝𝚊 𝚔𝚊𝚕𝚊𝚗𝚕𝚊𝚛ı 𝚎𝚗 𝚒𝚢𝚒 ş𝚎𝚔𝚒𝚕𝚍𝚎 𝚍𝚎ğ𝚎𝚛𝚕𝚎𝚗𝚍𝚒𝚛𝚖𝚎𝚢𝚎 ç𝚊𝚕ış𝚖𝚊𝚖 𝚐𝚎𝚛𝚎𝚔𝚝𝚒ğ𝚒 öğü𝚍ü𝚗𝚍𝚎 𝚍𝚎 𝚐𝚎𝚛ç𝚎𝚔 𝚙𝚊𝚢ı 𝚟𝚊𝚛𝚍ı𝚛 𝚋𝚎𝚕𝚔𝚒... Var tabii,…devamı𝙰𝚔ş𝚊𝚖, 𝚙𝚎𝚔 ç𝚘𝚔 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 𝚒ç𝚒𝚗 𝚐ü𝚗ü𝚗 𝚎𝚗 𝚐ü𝚣𝚎𝚕 𝚣𝚊𝚖𝚊𝚗ı. Ö𝚢𝚕𝚎𝚢𝚜𝚎, 𝚋𝚞 𝚔𝚊𝚍𝚊𝚛 ç𝚘𝚔 𝚍ö𝚗ü𝚙 𝚊𝚛𝚍ı𝚖𝚊 𝚋𝚊𝚔𝚖𝚊𝚖𝚊𝚖, 𝚍𝚊𝚑𝚊 𝚘𝚕𝚞𝚖𝚕𝚞 𝚋𝚒𝚛 𝚋𝚊𝚔ış 𝚊çı𝚜ı 𝚋𝚎𝚗𝚒𝚖𝚜𝚎𝚖𝚎𝚖 𝚟𝚎 𝚐ü𝚗ü𝚖𝚍𝚎𝚗 𝚊𝚛𝚝𝚊 𝚔𝚊𝚕𝚊𝚗𝚕𝚊𝚛ı 𝚎𝚗 𝚒𝚢𝚒 ş𝚎𝚔𝚒𝚕𝚍𝚎 𝚍𝚎ğ𝚎𝚛𝚕𝚎𝚗𝚍𝚒𝚛𝚖𝚎𝚢𝚎 ç𝚊𝚕ış𝚖𝚊𝚖 𝚐𝚎𝚛𝚎𝚔𝚝𝚒ğ𝚒 öğü𝚍ü𝚗𝚍𝚎 𝚍𝚎 𝚐𝚎𝚛ç𝚎𝚔 𝚙𝚊𝚢ı 𝚟𝚊𝚛𝚍ı𝚛 𝚋𝚎𝚕𝚔𝚒... Var tabii, olmaz olur mu? Ama anlayana… Sana değil, Stevens. Çok keyifli bir kitaptı. Hiç yormadı beni. Üstelik ana karakterimiz Stevens’a rağmen. Stevens, Darlington Malikanesi’nde yıllarca adeta robot gibi, sadakatle hizmet etmiş bir başuşaktır ve biz de onunla birlikte geçmişini de anlatacağı bir yolculuğa çıkıyoruz. Kitap içinde birkaç farklı konuyu birleştiriyor: biraz geç kalmışlık, biraz pişmanlık, galiba çokça da "İngiliz uşakları nasıl olmalı?" meselesi… Çok üstüne konuşulacak bir kitap mıydı? Bence hayır. Ama benim konuşasım mı vardı? Evet. İşine aşkla bağlı insanlara her zaman saygı duyarım, o ayrı. Ama Stevens, sen nasıl bir karaktersin Allah aşkına? Tamam, en iyi başuşak sensin, tamam, en iyi gümüş kaşıklar sizde… Hem tatlı hem de sinir bozucu biri. Mesela şaka yapmayı beceremiyor ve işvereni şaka yaptığında karşılık verebilmek için bu konuyu bir ödev hâline getirip şaka yapmayı öğrenmeye çalışıyor. Çok tatlı. Ama… Stevens, her şeyi anlayıp bilip ona rağmen yapman gerekenin tam tersini yapmayı nasıl beceriyorsun, adam? Çoğu zaman beni sinir krizine soktu, bazen de güldürdü. Onunla empati kurmaya çalışınca da aslında mükemmeliyetçiliğin yaşamı ne kadar zorlaştırdığını atladığımı da fark ettim. Mükemmeliyetçilik... Aslında her şeyi mükemmel yapabilmek değil, mükemmel yapmak istemek ve yapamadığında kendini başarısız, niteliksiz, yetersiz hissetmek... Stevens o kadar geri çekiyordu ki kendini, sanki en ufak bir duygu kırıntısı hissetmeye başlarsa tüm dünyası tepetaklak olacakmış gibi davranıyordu. Geçmiş yıllarına geri dönebilse, yine aynı hataları yapardı. Hayatı bu kadar kaçırmış olarak yaşaması, sanki onu mutlu eden ve bile isteye yapılmış bir seçimdi. Tabii yaşarken ona doğru hissettiren bir hayatı biz ne kadar hata olarak adlandırabiliriz ki? "𝙷ə𝚢𝚊𝚝𝚍𝚊 𝚖ə𝚗𝚌ə ə𝚗 𝚐ö𝚣ə𝚕 ş𝚎𝚢 𝚘𝚍𝚞𝚛 𝚔𝚒, 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 ö𝚣ü üçü𝚗 𝚋𝚒𝚛 𝚗𝚊ğı𝚕 𝚞𝚢𝚍𝚞𝚛𝚊 𝚋𝚒𝚕𝚜𝚒𝚗. Ə𝚏𝚜𝚊𝚗ə 𝚢𝚊 𝚑ə𝚚𝚒𝚚ə𝚝 𝚍ə𝚡𝚕𝚒 𝚢𝚘𝚡𝚍𝚞𝚛, ə𝚜𝚊𝚜 𝚋𝚞𝚍𝚞𝚛 𝚔𝚒, 𝚞𝚢𝚍𝚞𝚛𝚍𝚞ğ𝚞 𝚗𝚊ğı𝚕𝚊 𝚒𝚗𝚊𝚗𝚜ı𝚗." Benim için bir diğer karakter de Bayan Kenton. Onun hâlini, tavrını, konuşmalarını, sözünü sakınmamasını sevdim. Yani ben kendi kendime kitapta anlatılandan yola çıkarak karakteri tamamladım ve sevdim. Bazen ben de bir şeyleri tam anlatmadan karşıdakinin anlamasını bekliyorum. Bu her zaman ve herkes için geçerli olmamalı tabii ki. Ama yine de bazı şeylerin sözcüklere dökülmeden de anlaşılabileceğine inanarak aklıma şu cümleler geldi: 🕯 "𝖧𝖺𝗏𝖺 𝗄ö𝗍ü 𝖽𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝖽𝖾 𝗌𝖺𝖽𝖾𝖼𝖾 𝗁𝖺𝗏𝖺𝖽𝖺𝗇 𝗌ö𝗓 𝖾𝗍𝗆𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝗂 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆𝖺𝗄 𝖻𝗎 𝗄𝖺𝖽𝖺𝗋 𝗓𝗈𝗋 𝗆𝗎? İ𝗅𝗅𝖾 𝖽𝖾, 𝖻𝖾𝗇 𝖻𝗎 𝗁𝖺𝗒𝖺𝗍𝗍𝖺𝗇 𝖻ı𝗄𝗍ı𝗆, 𝗍ü𝗋ü𝗇𝖽𝖾 𝗌ö𝗓𝗅𝖾𝗋 𝗆𝗂 𝖾𝗍𝗆𝖾𝗅𝗂𝗒𝗂𝗆? 𝖸𝖺𝗇ı𝗆𝖽𝖺 𝗈𝗅𝗆𝖺𝗇ı 𝗂𝗌𝗍𝗂𝗒𝗈𝗋𝗎𝗆 𝖽𝗂𝗒𝖾𝗆𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆 𝗂ç𝗂𝗇 𝖻𝗎 𝗒𝖺ğ𝗆𝗎𝗋 𝗂ç𝗂𝗆𝗂 ı𝗌𝗅𝖺𝗍ı𝗒𝗈𝗋 𝖽𝖾𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝗂 𝗇𝖺𝗌ı𝗅 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆𝖺𝗓? 𝖣ü𝗉𝖾𝖽ü𝗓, 𝗌𝖺𝗋ı𝗅 𝖻𝖺𝗇𝖺 𝖽𝖾𝖽𝗂𝗄𝗍𝖾𝗇 𝗌𝗈𝗇𝗋𝖺, 𝗌𝖺𝗋ı𝗅𝗆𝖺𝗇ı𝗇 𝗇𝖾 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆ı 𝗄𝖺𝗅ı𝗋!" 🕯 Bunun dışında kitapta sevdiğim bir bölüm de, yazarımızın 1. ve 2. Dünya Savaşı arasındaki dönemde İngilizler ve Almanlarla ilgili siyasi konulara değinmesiydi; ama derinlemesine değil, yüzeysel olarak. Mesela toplantıda, yemek masasında yapılan tartışmalar, siyasilerin laf sokmaları… O gerginliğe bayıldım. Benim yemek masasında dönen kaoslara karşı özel bir zaafım var. Keşke yazarımız, İngiliz uşakları hakkında bu kadar uzun yazmak yerine o bölümlere biraz daha yer verseydi dedim. Genel olarak kitapta karakterin iç dünyasına, düşüncelerine dalmıyoruz ve çok iyi tanıma fırsatımız olmuyor bence. Yani tam olarak Günden Kalanlar’ı okuyarak bir yolculuğa eşlik ediyoruz…

ayseel 4 months ago

Late Shift

Petra Biondina Volpe

7 Gönderi

Nə artıq, nə əksik. ✨️✨️✨️ Der Mond ist aufgegangen, die goldnen Sternlein prangen am Himmel hell und klar. Der Wald steht schwarz und schweiget, und aus den Wiesen steiget der weiße Nebel wunderbar. Wie ist die Welt so stille und…devamı

ayseel 5 months ago

Six Feet Under

Alan Ball

62 Gönderi

Spoiler içeriyor Nereden başlasam, nasıl anlatsam bilmiyorum. Benim için çok yorucu, uzun ve de unutulmaz bir deneyimdi. Bana öğrettiklerini, bana kattıklarını hep hatırlamak isterim. Öncelikle karakterlerin hepsinin Allah belasını versin. Yani minik Maya dışında hepsi manyak bunların. Zorla ayakta durmaya çalışan mental…devamıNereden başlasam, nasıl anlatsam bilmiyorum. Benim için çok yorucu, uzun ve de unutulmaz bir deneyimdi. Bana öğrettiklerini, bana kattıklarını hep hatırlamak isterim. Öncelikle karakterlerin hepsinin Allah belasını versin. Yani minik Maya dışında hepsi manyak bunların. Zorla ayakta durmaya çalışan mental sağlığımı onların hayatları üzerine düşünerek bir tık mahvetmişim galiba. Ama nasıl güzel bir mahvediş… Yine olsa yine yaparım. İzlerken çok zorlandım. Neredeyse üç sezon boyunca aralıklarla, bir bölümden fazla izleyemiyordum. “Alt tarafı dizi” demekle olmuyordu. O bir saatlik bölüm beni öyle hırpalıyordu ki diğer bölüme geçemiyordum. Sebebi ölüm mü, yas mı, geride kalanların hikâyesi mi, yoksa gerçek hayatı bu kadar gerçek bir şekilde anlatmaları mı? Evet, hepsi var. Her cenazeyle ölüm–yaşam dengesini, farklı hayatlarla kurulan bağları ve karakterlerin iç dünyalarında verdikleri savaşları aklınıza gelebilecek her detayıyla çok güzel anlatıyorlardı. Ama asıl tetikleyici olan şey aile ve ailemiz gibi olanlar; koparıp atamayacağımız bağlar... Herkes yaşam mücadelesinde o kadar çok sorunla savaşıyordu ki… Ve herkes aynı anda hem haklı hem haksız olabiliyordu. Neyi neden yaptıklarını anlamaya çalışıyordum. Bazen anlıyordum ama çoğu zaman sadece “neden?” sorusuyla baş başa kalıyordum. Sorunlarını nasıl çözebileceklerini çözemediğim için de garip bir çaresizlik hissi kalıyordu içimde. Hikâyenin çok sağlam bir altyapısı var ve her karakterin, yan rollerin bile kendine has yolculuğu mükemmel işlenmiş. Hepsi derin bir psikoanalizi hak ediyor. Tabii ki ben bunu yapamam ama bir şeyler söylemeden de duramam. Aslında diziyi izlemiş birini (mümkünse psikolog) bulursam, böyle 12 saat falan aralıksız bu diziyi konuşup defteri öyle kapatmak isterim. Biraz da Fisher ailesi. 𝑹𝒖𝒕𝒉… Katlanması müthiş zor bir insan. Sürekli pasif-agresif, sürekli aklında bir şeyleri tutup tutup asıl konuşması gerektiği yerde asla konuşmayan ama gel gör ki alakasız zamanlarda bir anda sinir patlamasıyla oversharing’in anasını ağlatan bir karakter. Nasıl böyle ciyak ciyak bağırdığını hâlâ anlayamıyorum. Yani bir Carrie Bradshaw, bir Ruth Fisher… Çığlık atmayın da ne yaparsanız yapın. Ruth çok erken yaşta evlendiği için bütün hayatı boyunca hep bir eş, bir anne olmuş. Gerçek Ruth kim, ne sever, ne ister, tek başına nasıl hayatta kalır… bunların hiçbirini öğrenememiş. Kendini hiç keşfedememiş. Bu yüzden ne bir ilişkide gerçekten var olabiliyordu ne de yalnızlığın güzelliğini yaşayabiliyordu. — 𝖭𝖾 𝗂𝗌𝗍𝖾𝗋𝖽𝗂𝗆 𝖻𝗂𝗅𝗂𝗒𝗈𝗋 𝗆𝗎𝗌𝗎𝗇? — 𝖭𝖾𝗒𝗂? — 𝖧𝖺𝗒𝖺𝗍ı 𝗇𝖾𝗍 𝗀ö𝗋𝗆𝖾𝗒𝗂… 𝖺𝗆𝖺 𝗋𝗈𝗆𝖺𝗇𝗍𝗂𝗄𝗅𝖾ş𝗍𝗂𝗋𝖽𝗂ğ𝗂𝗆𝖽𝖾 𝖼𝖺𝗆𝖽𝖺𝗇 𝖺𝗍𝗍ığı𝗆 𝗂𝗅𝗄 ş𝖾𝗒 𝗈 𝗈𝗅𝗎𝗒𝗈𝗋. 𝑵𝒂𝒕𝒉𝒂𝒏𝒊𝒆𝒍… Baştan sona bizi hiç yalnız bırakmadın. En zor zamanlarda, bir hayal bile olsan hep orada, çocuklarının yanı başındaydın. Sırf bunun hatırına sana kötü bir şey söylemeyeceğim. Koskoca bir hayat yaşayıp kimsenin seni gerçekten tanımaması yeterince acı bir şey. Bana hep şunu hatırlatıyor: Eski tanıdıklarım şu anki beni bilmiyor. Yeni tanıdıklarım da eski beni hiç bilemeyecek. Ve istemediğimiz sürece bu hayatta bizi gerçekten tam anlamıyla tanıyabilen bir Allah’ın kulu olmayacak. 𝑫𝒂𝒗𝒊𝒅 - muazzam bir karakter gelişimi yaşadı. İşte, aşkta, aile ilişkilerinde gerçekten elinden geleni yapmaya çalıştı. Bol bol bocaladı, düştü, kalktı ama bir şekilde kendi yolunu buldu. Ve her gün biraz daha çabalamaya devam etti. - 𝖧𝗂ç 𝗆𝗂𝗇𝗇𝖾𝗍𝗍𝖺𝗋 𝖽𝖾ğ𝗂𝗅𝗌𝗂𝗇, 𝖽𝖾ğ𝗂𝗅 𝗆𝗂? - 𝖬𝗂𝗇𝗇𝖾𝗍𝗍𝖺𝗋 𝗆ı𝗒ı𝗆? 𝖧𝖺𝗒𝖺𝗍ı𝗆ı𝗇 𝖾𝗇 𝗄ö𝗍ü 𝖽𝖾𝗇𝖾𝗒𝗂𝗆𝗂 𝗂ç𝗂𝗇 𝗆𝗂? - 𝖠𝖼ı𝗇ı 𝗌𝖺𝗇𝗄𝗂 𝖻𝗂𝗋 𝖺𝗇𝗅𝖺𝗆ı 𝗏𝖺𝗋𝗆ış 𝗀𝗂𝖻𝗂, 𝗌𝖺𝗇𝗄𝗂 𝖻𝗂𝗋 𝖽𝖾ğ𝖾𝗋𝗂 𝗏𝖺𝗋𝗆ış 𝗀𝗂𝖻𝗂 𝗍𝗎𝗍𝗎𝗒𝗈𝗋𝗌𝗎𝗇. 𝖯𝖾𝗄𝗂 𝗌𝖺𝗇𝖺 𝗌ö𝗒𝗅𝖾𝗅𝖾𝗒𝗂𝗆, 𝗁𝗂ç𝖻𝗂𝗋 𝖽𝖾ğ𝖾𝗋𝗂 𝗒𝗈𝗄. 𝖡ı𝗋𝖺𝗄 𝗀𝗂𝗍𝗌𝗂𝗇. 𝖲𝗈𝗇𝗌𝗎𝗓 𝗈𝗅𝖺𝗌ı𝗅ı𝗄𝗅𝖺𝗋 𝗏𝖺𝗋 𝗏𝖾 𝗌𝖾𝗇𝗂𝗇 𝗒𝖺𝗉𝖺𝖻𝗂𝗅𝖾𝖼𝖾ğ𝗂𝗇 𝗍𝖾𝗄 ş𝖾𝗒 𝗌ı𝗓𝗅𝖺𝗇𝗆𝖺𝗄. - 𝖯𝖾𝗄𝗂 𝗇𝖾 𝗒𝖺𝗉𝗆𝖺𝗆 𝗀𝖾𝗋𝖾𝗄𝗂𝗒𝗈𝗋? - 𝖭𝖾 𝖽üşü𝗇ü𝗒𝗈𝗋𝗌𝗎𝗇? 𝖧𝖾𝗋 ş𝖾𝗒𝗂 𝗒𝖺𝗉𝖺𝖻𝗂𝗅𝗂𝗋𝗌𝗂𝗇, ş𝖺𝗇𝗌𝗅ı 𝗉𝗂ç, 𝗁𝖺𝗒𝖺𝗍𝗍𝖺𝗌ı𝗇! - 𝖡𝗎 𝗄𝖺𝖽𝖺𝗋 𝖻𝖺𝗌𝗂𝗍 𝗈𝗅𝖺𝗆𝖺𝗓 - 𝖸𝖺 ö𝗒𝗅𝖾𝗒𝗌𝖾? Galiba Keith’le birbirlerini bulmuş olmaları hayattaki en büyük şanslarıydı. Onca halt yemelerine rağmen o ilişkiyi yürütüp bir aile olabildiler ya… “𝖠𝗆𝖺 𝖻𝗂𝗋𝖻𝗂𝗋𝗂𝗆𝗂𝗓𝗂𝗇 𝗁𝖾𝗋 ş𝖾𝗒𝗂 𝗈𝗅𝖺𝗆𝖺𝗒ı𝗓, 𝖣𝖺𝗏𝗂𝖽. 𝖡𝗎 𝗆ü𝗆𝗄ü𝗇 𝖽𝖾ğ𝗂𝗅.” Gelelim 𝑵𝒂𝒕𝒆’𝒆. O kadar gerçek bir insan rolü yazmışlar ki… Bazen sempati duydum, anladım, bazen saydım, sövdüm. Gerçekten çok zor şeyler yaşadı ama çok zor şeyler de yaşattı. Hep bir şekilde haklıydı. Hep yaptığı bencilliklere bir sebep buluyordu. Nate’i gerçek anlamda hiç sevemedim. Ne Brenda’yla birlikteyken, ne Lisa’yla birlikteyken, ne de tek başınayken. Dizide en fazla değişim yaşamış gibi görünen ama aslında karakterinde hiçbir şeyi değiştirmeyen oydu. Brenda bile tamamen farklı birine dönüştü, ama Nate sadece gerçek kimliğini gizleyerek yaşadı tüm hayatını. “𝖧𝖺𝗒𝖺𝗍ı𝗆ı 𝗄𝗈𝗋𝗄𝖺𝗋𝖺𝗄 𝗀𝖾ç𝗂𝗋𝖽𝗂𝗆. 𝖧𝖺𝗓ı𝗋 𝗈𝗅𝗆𝖺𝖽ığı𝗆𝖽𝖺𝗇, 𝗁𝖺𝗄𝗅ı 𝗈𝗅𝗆𝖺𝖽ığı𝗆𝖽𝖺𝗇, 𝗈𝗅𝗆𝖺𝗆 𝗀𝖾𝗋𝖾𝗄𝖾𝗇 𝗄𝗂ş𝗂 𝗈𝗅𝗆𝖺𝖽ığı𝗆𝖽𝖺𝗇 𝗄𝗈𝗋𝗄𝗍𝗎𝗆. 𝖡𝗎 𝖻𝖾𝗇𝗂 𝗇𝖾𝗋𝖾𝗒𝖾 𝗀𝖾𝗍𝗂𝗋𝖽𝗂?” Ama ölümünden sonraki bölüm… Geride kalanların hikâyesi o kadar güzel anlatılmıştı ki. Aralıksız 57 dakika boyunca ağladım. Bu bölümü izleyeceğime buzdolabı taşısam daha az yorulurdum, diyen kullanıcı seni o kadar iyi anlıyorum ki... 𝐂𝐥𝐚𝐢𝐫𝐞… Ah, uyuşturuculu kekim benim. Sen içimi parçaladın baştan sona izlerken. En çok hisseden, en çok anlayan, en hassas, en kırılgan, en öfkeli sendin. Kimse görmedi, kimse gerçekten anlamadı seni. Kimse doğru yolu göstermedi. Hep bir el uzattın ama o eli tutanlar hep yanlış insanlardı. Sevgiye bu kadar muhtaç olması belki onun suçu değildi ama saflıkla salaklık arasındaki çizgide dolaşıp durdu sürekli. Beş sezon boyunca aldığı doğru karar sayısı üç falan herhalde. Ondan aldıkları ve ona vermediği her şey için hayata o kadar öfkeliydi ki aslında bu yüzden... — 𝖲𝖺𝗇𝗄𝗂 𝖻𝖺𝗇𝖺 𝗂𝗅𝗀𝗂 𝖽𝗎𝗒𝖺𝗇 𝗁𝖾𝗋 𝖾𝗋𝗄𝖾ğ𝖾 𝖺şı𝗄 𝗈𝗅𝗎𝗒𝗈𝗋𝗎𝗆. — 𝖲𝖺𝗇ı𝗋ı𝗆 𝗁𝖾𝗉𝗂𝗆𝗂𝗓 𝗌𝖾𝗏𝗂𝗅𝗆𝖾𝗄 𝗂𝗌𝗍𝗂𝗒𝗈𝗋𝗎𝗓. 𝖪𝗂𝗆𝖽𝖾𝗇 𝗀𝖾𝗅𝗂𝗋𝗌𝖾 𝗀𝖾𝗅𝗌𝗂𝗇 𝖻𝗎𝗇𝖺 𝗁𝖺𝗒ı𝗋 𝖽𝖾𝗆𝖾𝗄 𝗓𝗈𝗋. Claire’in yolunu bulmasına en büyük yardımın annesiyle olan ilişkisinden geleceğini düşünüyordum ama onu da pek göremedik. Claire hikâyesinden içimde hep bir eksiklik kaldı. "𝖧𝖺𝗒𝖺𝗍ı𝗇ı 𝖽𝖾ğ𝗂ş𝗍𝗂𝗋𝖾𝖻𝗂𝗅𝖾𝖼𝖾𝗄 𝗈𝗅𝗌𝖺𝗆 𝗁𝖾𝗋 ş𝖾𝗒𝗂𝗆𝗂 𝗏𝖾𝗋𝗂𝗋𝖽𝗂𝗆 anne". Evet, Fisher ailesinden bu kadar. Brenda, Billy, anası, babası, dadısı… Artık oralara hiç girmiyorum çünkü hepsi ayrı ayrı bir psikolojik vaka ve hepsi mükemmel yazılmış. Dizinin diyalogları inanılmaz güçlü. Bazen o kadar basit sahneleri devleştiriyorlar ki cümleleriyle, durdurup düşünmeden geçemiyordum. "𝖪𝖾𝗇𝖽𝗂𝗆𝗂𝗓𝖽𝖾𝗇 𝗈 𝗄𝖺𝖽𝖺𝗋 ç𝗈𝗄 𝗇𝖾𝖿𝗋𝖾𝗍 𝖾𝖽𝗂𝗒𝗈𝗋𝗎𝗓 𝗄𝗂, 𝗄𝖾𝗇𝖽𝗂 𝖻𝖺𝗄ış 𝖺çı𝗆ı𝗓ı 𝖽𝖾ğ𝖾𝗋𝗌𝗂𝗓 𝗀ö𝗋ü𝗒𝗈𝗋𝗎𝗓". "𝖱𝗎𝗁 𝖾ş𝗂 — 𝗌𝖾𝗇𝗂 𝗈𝗅𝖺𝖻𝗂𝗅𝖾𝖼𝖾ğ𝗂𝗇 𝗄𝖺𝖽𝖺𝗋 '𝗌𝖾𝗇' 𝗄ı𝗅𝖺𝗇 𝗄𝗂ş𝗂. 𝖡𝖾𝗅𝗄𝗂 𝖽𝖾 𝗋𝗎𝗁 𝖾ş𝗂, 𝗌𝖾𝗇𝗂𝗇 𝗋𝗎𝗁𝗎𝗇𝗎 𝗈𝗅𝗀𝗎𝗇𝗅𝖺ş𝗆𝖺𝗒𝖺 𝗓𝗈𝗋𝗅𝖺𝗒𝖺𝗇 𝗄𝗂ş𝗂𝖽𝗂𝗋." "Ç𝗈𝗄 ş𝖺𝗇𝗌𝗅ı𝗒ı𝗆. Ş𝖺𝗇𝗌𝗅ı 𝗈𝗅𝖺𝗇ı𝗇 𝖻𝖾𝗇 𝗈𝗅𝗆𝖺𝗆𝖽𝖺𝗇 𝗇𝖾𝖿𝗋𝖾𝗍 𝖾𝖽𝗂𝗒𝗈𝗋𝗎𝗆. 𝖪𝗂𝗆𝗌𝖾 𝖻𝖺𝗇𝖺 𝗌𝖺𝗁𝗂𝗉 𝗈𝗅𝖽𝗎ğ𝗎 𝗂ç𝗂𝗇 ş𝖺𝗇𝗌𝗅ı 𝖽𝖾ğ𝗂𝗅. 𝖪𝗂𝗆𝗌𝖾 𝖻𝖺𝗇𝖺 𝗌𝖺𝗁𝗂𝗉 𝗈𝗅𝖽𝗎ğ𝗎 𝗂ç𝗂𝗇 ş𝖺𝗇𝗌𝗅ı 𝖽𝖾ğ𝗂𝗅𝖽𝗂." "𝖧𝖺𝗒𝖺𝗍 𝗄𝗈𝗅𝖺𝗒 𝗈𝗅𝖽𝗎ğ𝗎𝗇𝖽𝖺 𝖻𝗂𝗅𝖾 𝗓𝗈𝗋 𝖺𝗆𝗄. 𝖤ğ𝖾𝗋 𝖾𝗅𝗂𝗆𝗂𝗓𝖽𝖾𝗒𝗌𝖾 𝗇𝖾𝖽𝖾𝗇 𝗁𝖺𝗒𝖺𝗍ı 𝖽𝖺𝗁𝖺 𝖺𝗓 𝗓𝗈𝗋𝗅𝖺𝗒ı𝖼ı 𝗁𝖺𝗅𝖾 𝗀𝖾𝗍𝗂𝗋𝗆𝖾𝗒𝖾𝗅𝗂𝗆?" Dizinin tek kusuru belki fazla gerçek dışı cinsellikti. Gri karakterleri severiz ama grinin elli tonu da biraz fazlaydı ve çoğu kısmı gereksizdi. Daha söyleyecek o kadar çok şeyim var ki… Bazı ölümleri, o muazzam cenaze töreni konuşmalarını ve en çok da bir ağacın altına gömülme fikrinin nasıl huzura ermiş gibi hissettirdiğini… Muhtemelen geri dönüp baktığımda, bu kadar basit cümlelerle anlattığım için kendime kızacağım. Ve final… dizi tarihinin en iyi finallerinden biri miydi? Olabilir. Tam olarak beklediğim gibi değildi. Ama kesinlikle tatmin ediciydi. Her şeyi geçtim, onları evli, mutlu, çocuklu; o masada bir arada gördüm ya… sıradan olması umurumda bile değil. Çok mutlu oldum. Claire’in geride kalan yolları izlemesi gibi… göz açıp kapayıncaya kadar akıp giden, hayat gibi bir sondu.

ayseel 6 months ago

Hamnet

Chloé Zhao

164 Gönderi

İllərə meydan oxuyan, dillərə dastan tragediya: 𝓗𝓪𝓶𝓵𝓮𝓽 Əslində bu, bir ananın heç dinməyən övlad acısının kollektiv paylaşımı, bir atanın ağır-ağır dəmlənən oğul həsrətinin sənətlə ölümsüzləşmə hekayəsi ola bilərmi? Buradan yola çıxan film, əsasında bir yas hekayəsi anlatsa da, izləyərkən bir…devamıİllərə meydan oxuyan, dillərə dastan tragediya: 𝓗𝓪𝓶𝓵𝓮𝓽 Əslində bu, bir ananın heç dinməyən övlad acısının kollektiv paylaşımı, bir atanın ağır-ağır dəmlənən oğul həsrətinin sənətlə ölümsüzləşmə hekayəsi ola bilərmi? Buradan yola çıxan film, əsasında bir yas hekayəsi anlatsa da, izləyərkən bir çox duyğunu az-az, amma dərinliklə hiss ediləcək qədər yaşadır. Kitabını oxumadan sadəcə film haqqında yazmaq istədim. Anadan miras öngörüləri ilə, ruhsal dərinlikli obrazı ilə kimilərincə lənətlənmiş bir həyat yaşayan Agnes və atası üçün çalışsa da, ən çox da onun tərəfindən xor görülən, yaşadığı yerə sığmayan, yaratma arzusu ilə dolu bir dahinin — William Shakespeare-in sevgi dolu ailələrinin dönüşüm yolu. Uzun-uzun səhnələr, dialoqlar olmadan aşiq olma səhnəsi necə yazılar? Çox bəsit. Adam bir hekayə anlatar və ona baxan bir cüt göz parlayar. Onu olduğu kimi sevər, olması gərəkdiyi kimi deyil. 𝕺𝖗𝖋𝖊𝖞 𝖛ə 𝕰𝖛𝖗𝖎𝖉𝖎𝖐𝖆. 𝕿𝖗𝖆𝖌𝖎𝖐 𝖘𝖊𝖛𝖌𝖎 𝖒𝖎𝖋𝖎. 𝙷ə𝚛 𝚊𝚗 𝚊𝚛𝚡𝚊𝚗𝚍𝚊 𝚘𝚕𝚍𝚞ğ𝚞𝚖𝚞 𝚋𝚒𝚕. 𝚀ə𝚕𝚋𝚒𝚗𝚒𝚗 𝚊𝚝ışı𝚗𝚊 𝚊𝚢𝚊𝚚 𝚜ə𝚜𝚕ə𝚛𝚒𝚖 𝚚ə𝚍ə𝚛 𝚐ü𝚟ə𝚗 𝚟ə 𝚑ə𝚛 𝚣𝚊𝚖𝚊𝚗, 𝚑ə𝚛 ş𝚎𝚢ə 𝚛əğ𝚖ə𝚗 𝚍ö𝚗ü𝚋 𝚖ə𝚗ə 𝚋𝚊𝚡. Agnes arzulamaqdan, William isə itirdiyini düşündüyü zaman belə dönüb ona baxmaqdan heç vaz keçmədi. Ailə rəsminin içindəki incə məqamlar çox anlamlı idi. İkinci yarıya qədər adı çəkilməsə də, onun Shakespeare olduğunu bizə anlatan səhnələr — Romeo və Cülyettadan cümlələr, uşaqları ilə Maqbet oyununu -- görürdük. Ümumiyyətlə, ata obrazı olaraq yox, Shakespeare olaraq arxa planda verilməsi çox xoşuma gəldi. Balaca Hamnetin gələcək arzusunu anlatdığı epizodlarda, Judithlə olan məlum səhnələrində həm cast seçiminə, həm də performanslara baxaraq rahatlıqla uğurlu iş ortaya çıxdığını deyə bilərəm. Və təbii ki, səhnə performansı dediksə, o və onu tərifləmə saatı gəldi deməkdir: Jessie Buckley. Bir insan mimikası, baxışı, səsi, vücud dili ilə ancaq bu qədər bütünləşmiş bir obraz ortaya çıxara bilərdi. Möhtəşəm idi. Mən son səhnə xaric deyildiyi qədər çox ağlamadım açığı. Məgər göz yaşlarımı başqa filmə saxlayıbmış bəxtim. Amma o özəl anlar tüklərimi ürpərtdi, gözlərimi doldurdu. Yaşayanlar və şahidi olanlar bilər ki, vaginal doğum başqa bir dünyaya gedib qayıtmaq kimi bir hadisədir. Bunu qadının bir canı dünyaya gətirərkən ölüb yenidən dirilmə möcüzəsi adlandırıram mən. Və doğum səhnəsində Jessie insanüstü bir performans göstərir. Məlum ölüm səhnəsinə nə qədər hazırlıqlı olsam da, Agnes- in fəryadı gözümü doldurmağa yetdi. Amma filmlə bağlı ilk xəyal qırıqlığımı da elə burada yaşadım. William-ın oğlunun ölümünə verdiyi ilk reaksiyanı tam görə bilməmək nə böyük bir məyusluq idi mənim üçün. Onu belə bir epizodda izləməyi çox istərdim. Amma sonlara doğru Paul-un üstləndiyi səhnələrlə ürəyim yerinə gəldi deyə bilərəm. Gələk filmin ikinci yarısına. Yas teması izləməyi sevdiyim mövzudur. Bəhs etdiyim daha çox — sinənizə ağırlıq çökdürən, nəfəs alışınızı zorlaşdıran, ağlatmayan, amma çox çarəsiz hiss etdirən filmlərdir. Əslində zövq aldığım şey insanların yası, acını hər duyğuda olduğu kimi fərqli yaşadığını izləməkdir. Ağlıma həmişə o səhnə gəlir. 𝙈𝙖𝙣𝙘𝙝𝙚𝙨𝙩𝙚𝙧 𝙗𝙮 𝙩𝙝𝙚 𝙎𝙚𝙖 filmindən, heç unutmuram. Atasının ölümündən sonra rutin həyata davam edən obraz adi bir anda soyuducunu açanda birdən buzluqdan donmuş ətlər yerə düşür və o an ağlına atasının dondurucuda saxlanan cəsədi gəlir. Ağlamağa başlayır... Anlatmaq istədiyim şey “ağlamaq üçün gözdən yaşmı axmalı?” dadında klişe deyil. Mütləq o yaşlar axır. Amma nə zaman? Nə üçün? İnsan ən çox anlaşılmaq istər deyilir. Elə deyil məncə. İnsan ən çox hiss etdiyi şeyi bir başqası da eyni onun kimi hiss etsin istəyir. 𝙏𝙖𝙨𝙩𝙚 𝙤𝙛 𝘾𝙝𝙚𝙧𝙧𝙮 -də Mr. Badii deyirdi ki : 𝙰𝚗𝚕𝚊𝚢𝚊𝚖𝚊𝚣𝚜ı𝚗ı𝚣. 𝙰𝚗𝚕𝚊𝚢𝚊𝚖𝚊𝚢𝚊𝚌𝚊ğı𝚗ı𝚣 𝚒ç𝚒𝚗 𝚍𝚎ğ𝚒𝚕. Çü𝚗𝚔ü 𝚋𝚎𝚗𝚒𝚖 𝚑𝚒𝚜𝚜𝚎𝚝𝚝𝚒𝚔𝚕𝚎𝚛𝚒𝚖𝚒 𝚑𝚒𝚜𝚜𝚎𝚍𝚎𝚖𝚎𝚣𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣. 𝙳𝚞𝚢𝚐𝚞𝚕𝚊𝚛ı𝚖ı 𝚊𝚗𝚕𝚊𝚢ı𝚙, 𝚙𝚊𝚢𝚕𝚊ş𝚊𝚋𝚒𝚕𝚒𝚛𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣, 𝚋𝚊𝚗𝚊 𝚖𝚎𝚛𝚑𝚊𝚖𝚎𝚝 𝚐ö𝚜𝚝𝚎𝚛𝚎𝚋𝚒𝚕𝚒𝚛𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣. 𝙰𝚖𝚊 𝚊𝚌ı𝚖ı 𝚑𝚒𝚜𝚜𝚎𝚍𝚎𝚋𝚒𝚕𝚒𝚛 𝚖𝚒𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣? 𝙷𝚊𝚢ı𝚛. 𝙰𝚌ı ç𝚎𝚔𝚎𝚛𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣 𝚟𝚎 𝚋𝚎𝚗 𝚍𝚎 ç𝚎𝚔𝚎𝚛𝚒𝚖. 𝚂𝚒𝚣𝚒 𝚊𝚗𝚕𝚊𝚛ı𝚖. 𝙰𝚌ı𝚖ı 𝚊𝚗𝚕𝚊𝚢𝚊𝚋𝚒𝚕𝚒𝚛𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣, 𝚊𝚖𝚊 𝚘𝚗𝚞 𝚑𝚒𝚜𝚜𝚎𝚍𝚎𝚖𝚎𝚣𝚜𝚒𝚗𝚒𝚣. Hamnetin yas dönəmində Agnes-dəki çöküşü, içinin necə yandığını danışmasa, ağlamasa belə üzünə baxaraq anlayırıq. Amma William üçün eyni şey keçərli deyil. O, axtarışdadır. Hamnetin birdən-birə yox ola bilməyəcəyini, tapması gərəkdiyini düşünür. Onu tapır və son anında yanında ola bilməməsinin vicdan əzabı ilə onu bir daha itirməmək adına ölümsüzləşdirir. Balaca Hamnetin ölümündən sonrakı film axışının sürətlənməsini bəyənməsəm də, teatr səhnələri ilə film sanki “səbrli ol, istədiyini artıqlaması ilə verəcəyəm sənə” deyirmiş kimi fərqliliyini ortaya qoyur. Hamlet tamaşasını canlı izlədiyimdə belə bu qədər təsirlənməmişdim. Agnes William-dan sadəcə anlamasını istəmir. Onun kimi hiss etsin, onun kimi davransın istəyir. Axı eyni itkini, eyni acını yaşamışdılar. William oğlu son nəfəsini verəndə orada deyildi. Amma zəhərin vücudunda necə yayıldığını anlatarkən sanki Hamnetin balaca bədənini saran vəbanı öz gözləri ilə görmüş kimi danışırdı. Agnes isə Hamletin əslində onun Hamneti olduğunu anladığı anda, uzun zamandan sonra yenidən dilindən “mənə bax” sözləri tökülür. Anlaşıldığını ilk o an duyur. Hamlet son nəfəsini verərkən ona uzanan əllər… Agnes artıq təkcə yalnız olmadığını deyil, hisslərin paylaşıla bilən olduğunu da anlayır. Və bunu bacaran incəsənətin gücü idi. 𝚂𝚊𝚗𝚊𝚝𝚝ı𝚛 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗ı 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗 𝚢𝚊𝚙𝚊𝚗 𝚜𝚊𝚗𝚊𝚝𝚝ı𝚛 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗ı 𝚒𝚗𝚜𝚊𝚗𝚊 𝚝𝚊𝚗ı𝚝𝚊𝚗 𝚑𝚘ş 𝚐ö𝚛𝚍ü𝚛𝚎𝚗 𝚜𝚎𝚟𝚍𝚒𝚛𝚎𝚗 𝚊𝚗𝚕𝚊𝚝𝚊𝚗...

ayseel 6 months ago

Yan Pencere

Gustavo Taretto

18 Gönderi

Yan divarlar… Diqqətsizcə, əhəmiyyət vermədən yanından ötüb keçdiyimiz, bir baxışdan belə məhrum olan divarlar. Bəziləri elə rəngli, kimlərinsə sənəti ilə boyanmış olur ki, baxmaq üçün dayanırsan. Bəziləri isə elə sadədir ki, sadəcə diqqət yetirmək kifayətdir – görmək üçün. Amma bəzi…devamıYan divarlar… Diqqətsizcə, əhəmiyyət vermədən yanından ötüb keçdiyimiz, bir baxışdan belə məhrum olan divarlar. Bəziləri elə rəngli, kimlərinsə sənəti ilə boyanmış olur ki, baxmaq üçün dayanırsan. Bəziləri isə elə sadədir ki, sadəcə diqqət yetirmək kifayətdir – görmək üçün. Amma bəzi divarlar var ki, onları görmək üçün mütləq ki, yolunu dəyişmək lazımdır. Həyat belədir axı… Daha çoxuna ehtiyac duyanda işığa, pəncərəyə qaçırsan. Düşən ilk qar dənələrini seyr etmək, ya da ümid verdiyinə inandığın günəşin göz bəbəklərini parlatması üçün açdığın o pəncərə… Kiçik, yarı dumanlı, yarı şəffaf pəncərə hər zaman oradaydı. Amma hər zaman içəri girən işıq deyildi. Bəzən yağan yağışdan ona da pay düşsün deyə insan bilərək açır pəncərəsini. Bəzən isə külək elə əsib dağıdır ki, vaxtında qapada bilmirsən. Sənə qalan isə tör-töküntü, toz-torpaq olur. Vaxt olur ki, elə parlaq günəş olur, amma pərdəni açmağa gecikirsən. Ancaq onu bilirəm ki, səssiz çaxan şimşəklərdə də, ötən quşların yaz havasında da pəncərə qarşısında gözləyən biriləri var. Sadəcə mənzərə ilə yetinsək, nə vardı ki… İnsanıq axı, ürək dözmür, səbr çatmır. Elə hey görmək istəyirsən. Baxdığında orada olsun. Günəş çıxıb ya qar-borandır – fərqi yoxdur. Amma insan kimi axtardığını bildiyi halda tapa bilmirsə, kimi axtardığını bilmədən onu necə tapa bilər ki? Fəsillər, illər, mənzərələr dəyişsə də, gözün aradığı, könlün arzuladığı orada bir yerlərdədir. Bəlkə də problem baxdığımız pəncərənin hələ də yan divara açılmağındadır. 🪞- 𝑰 𝒉𝒂𝒗𝒆 𝒂 𝒎𝒆𝒕𝒉𝒐𝒅, 𝒂𝒃𝒔𝒐𝒍𝒖𝒕𝒆𝒍𝒚 𝒊𝒏𝒗𝒐𝒍𝒖𝒏𝒕𝒂𝒓𝒚, 𝒂 𝒌𝒊𝒏𝒅 𝒐𝒇 𝑩𝒖𝒅𝒅𝒉𝒊𝒔𝒕 𝒈𝒆𝒏𝒆 𝒕𝒉𝒂𝒕 𝒎𝒂𝒌𝒆𝒔 𝒎𝒚 𝒉𝒂𝒑𝒑𝒚 𝒅𝒂𝒚𝒔 𝒏𝒐𝒕 𝒔𝒐 𝒉𝒂𝒑𝒑𝒚 𝒂𝒏𝒅 𝒎𝒚 𝒔𝒂𝒅 𝒅𝒂𝒚𝒔 𝒏𝒐𝒕 𝒔𝒐 𝒔𝒂𝒅. - 𝑨 𝒔𝒑𝒊𝒓𝒊𝒕𝒖𝒂𝒍 𝒕𝒉𝒆𝒓𝒎𝒐𝒔𝒕𝒂𝒕.🪞

ayseel 7 months ago

Aslı Gibidir

Abbas Kiarostami

16 Gönderi

Bitdi və yenidən başa dönüb təkrar izlədim. Ona görə ki, filmi bitəndən sonra anlamağa başladım. Anladıqca da hər baxışa, hər ifadəyə təkrar göz atmaq istədim. Bir neçə saatda sevginin hekayəsinin fərqli qatlarını, keçişləri zərifcə hiss edilən mərhələlərlə anlatırdı film. Başlanğıcda…devamıBitdi və yenidən başa dönüb təkrar izlədim. Ona görə ki, filmi bitəndən sonra anlamağa başladım. Anladıqca da hər baxışa, hər ifadəyə təkrar göz atmaq istədim. Bir neçə saatda sevginin hekayəsinin fərqli qatlarını, keçişləri zərifcə hiss edilən mərhələlərlə anlatırdı film. Başlanğıcda başa düşə bilmirdim. Necə olurdu ki, qadın həm bu qəribə həyəcanı, həm bu soyuqluğu, hətta kini eyni anda yaşayır və yaşadırdı. “𝚃𝚞𝚑𝚊𝚏𝚕ığı𝚗 𝚗𝚎 𝚘𝚕𝚍𝚞ğ𝚞𝚗𝚞 𝚜𝚘𝚗𝚞𝚗𝚍𝚊 𝚊𝚗𝚕𝚊𝚖ış𝚍ı𝚖. 𝙼ü𝚣𝚎𝚢𝚢𝚎𝚗 𝚑𝚒ç 𝚏𝚕ö𝚛𝚝 𝚎𝚝𝚖𝚒𝚢𝚘𝚛, 𝚐ö𝚣𝚕𝚎𝚛𝚒𝚗𝚒 𝚔𝚊çı𝚛𝚖ı𝚢𝚘𝚛, 𝚑𝚎𝚢𝚎𝚌𝚊𝚗𝚕𝚊𝚗𝚖ı𝚢𝚘𝚛, 𝚍𝚒𝚕𝚒 𝚜ü𝚛ç𝚖ü𝚢𝚘𝚛, 𝚍𝚞𝚍𝚊𝚔𝚕𝚊𝚛ı𝚗ı ı𝚜ı𝚛𝚖ı𝚢𝚘𝚛. 𝙺𝚎𝚗𝚍𝚒𝚗𝚍𝚎𝚗 𝚋𝚊𝚑𝚜𝚎𝚝𝚖𝚎𝚔 𝚔𝚘𝚗𝚞𝚜𝚞𝚗𝚍𝚊 𝚎𝚗 𝚔üçü𝚔 𝚋𝚒𝚛 𝚑𝚎𝚟𝚎𝚜 𝚐ö𝚜𝚝𝚎𝚛𝚖𝚒𝚢𝚘𝚛𝚍𝚞.” Çünki yanılırdım, bu bilinən tanışlıq hekayəsi deyildi. Yenə və yenidən, amma bu dəfə keçmişdən gələn deyil də, gələcəyi xatırlayan iki fərqli insanın hekayəsi idi. Filmdəki cütlük həm 15 ildir evli kimi, həm də ilk dəfə tanış olurlarmış kimidir. Əslində qarışıq, amma bir o qədər də sadə, durğun axışı vardı. Filmdə ən bəyəndiyim şey duyğu dərinliyinin dil dəyişikliyi ilə verilməsi idi. İnsan hər dildə ayrı bir obraza bürünür. Hər dildə fərqli xatirələri olan yeni bir persona yaranırsa da, insan əsl gerçək kimliyini öz ana dilində yansıdır, məncə. İlk başlarda bir-birlərinə yad kimi (ya da “kimi” artıq oldu bəlkə də) davranan bu cütlüyün ingilis dilində danışması əslində kişi obrazının əsl xarakterinin — qadına olan soyuq münasibətinin, kibirli və özgüvənli halının — yansımasıdır. Qadın obrazı isə bu dildə sanki özünü tam ifadə edə bilmir. Mübahisələri başladan o olsa da, sonra tez bundan qaçınır. Sakit və daha uyumlu davranmağa çalışırdı. Kafedəki qırılma anından sonra nəyi necə düşünəcəyimiz bizə qalmış olur. İrəlilədikcə kimdir bu yad insanlar? Nədir gerçək olan? Orijinal hekayəmi? Yoxsa gerçək olması arzulanan bir kopyamı? Mona Lisa tablosu üzərindən anlatılan, filmin çıxış nöqtəsi bu olsa da, elə də vacib deyildi mənim üçün. Bu, bəlkə də yaradıcı olanlar üçün vacibdir. Mən isə yaradıcı yox, dönüşdürücüyəm. “- 𝐄𝐯𝐥𝐢𝐥𝐢𝐤 𝐪𝐚𝐲ğı 𝐯ə 𝐟ə𝐫𝐪𝐢𝐧𝐝ə𝐥𝐢𝐤 ü𝐳ə𝐫𝐢𝐧𝐝ə 𝐢𝐫ə𝐥𝐢𝐥ə𝐲𝐢𝐫. - 𝐍ə𝐲𝐢𝐧 𝐟ə𝐫𝐪𝐢𝐧𝐝ə𝐥𝐢𝐲𝐢? - 𝐇ə𝐫 ş𝐞𝐲𝐢𝐧 𝐝ə𝐲𝐢ş𝐝𝐢𝐲𝐢𝐧𝐢𝐧. 𝐕𝐞𝐫𝐢𝐥ə𝐧 𝐯ə𝐝𝐥ə𝐫 𝐨𝐧𝐮 𝐝𝐚𝐲𝐚𝐧𝐝ı𝐫𝐚 𝐛𝐢𝐥𝐦ə𝐳. 𝐁𝐢𝐫 𝐚ğ𝐚𝐜𝐝𝐚𝐧 𝐛𝐚𝐡𝐚𝐫𝐝𝐚𝐧 𝐬𝐨𝐧𝐫𝐚 ç𝐢çə𝐤𝐥ə𝐫𝐢𝐧𝐢 𝐢𝐭𝐢𝐫𝐦ə𝐲ə𝐜ə𝐲𝐢𝐧ə 𝐬ö𝐳 𝐯𝐞𝐫𝐦ə𝐬𝐢𝐧𝐢 𝐢𝐬𝐭ə𝐲ə 𝐛𝐢𝐥𝐦ə𝐳𝐬ə𝐧. Çü𝐧𝐤𝐢 ç𝐢çə𝐤𝐥ə𝐫 𝐦𝐞𝐲𝐯ə𝐲ə ç𝐞𝐯𝐫𝐢𝐥𝐢𝐫. 𝐕ə 𝐬𝐨𝐧𝐫𝐚 𝐚ğ𝐚𝐜 𝐝𝐚 𝐦𝐞𝐲𝐯ə𝐬𝐢𝐧𝐢 𝐢𝐭𝐢𝐫𝐢𝐫. 𝐘𝐚𝐫𝐩𝐚𝐪𝐬ı𝐳 𝐛𝐢𝐫 𝐛𝐚ğ. 𝐊𝐢𝐦 𝐜ə𝐬𝐚𝐫ə𝐭 𝐞𝐝𝐢𝐛 𝐝𝐞𝐲ə 𝐛𝐢𝐥ə𝐫 𝐤𝐢, 𝐠ö𝐳ə𝐥 𝐝𝐞𝐲𝐢𝐥?” Bu səhnədən sonra dəyişən münasibətin basdırılmış, deyilməyən duyğularını artıq içində tuta bilməyən qadın obrazı fransızca danışmağa başlayır. O andan sonra qadının gerçək kimliyini — həm həssas, həm güclü tərəfini — izləyirik. Artıq mübahisədən qaçınmır, hisslərini daha təsirli ifadə etməyə başlayır. Və görürük ki, kişi obrazı onun bir toxunuşu ilə belə anında qəlbi isinən qadının sevgi dilində danışa bilir. Filmdə İtaliyanın gözoxşayan görüntülərini böyük zövqlə izləsək də, italyancanı da bir o qədər az eşidirik. Mənə görə səbəb italyancanın onlar üçün ortaq bir yaşamın, birlikdəliyin simvolu olması idi və məcbur qalmadıqca bu dildə danışılmırdı. Ümumiyyətlə, digər simvolik detalların da hər biri çox xoşuma gəldi. Əslində ən kiçik anlar — bir kitab, rəsm əsəri və ya heykəl üzərindən gedən mübahisələri — hər biri onların bir-birini necə gördüyünü, münasibətə, bağlılığa və həyata baxışlarının nə qədər fərqli olduğunu göstərirdi. John Berger "Görme Biçimleri" kitabında deyir ki: ”𝐃üşü𝐧𝐝ü𝐤𝐥𝐞𝐫𝐢𝐦𝐢𝐳 𝐲𝐚 𝐝𝐚 𝐢𝐧𝐚𝐧𝐝ı𝐤𝐥𝐚𝐫ı𝐦ı𝐳 𝐧𝐞𝐬𝐧𝐞𝐥𝐞𝐫𝐢 𝐠ö𝐫üşü𝐦ü𝐳ü 𝐞𝐭𝐤𝐢𝐥𝐞𝐫.Ç𝐨ğ𝐮 𝐳𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐤𝐚𝐫şı𝐥ı𝐤𝐥ı 𝐤𝐨𝐧𝐮ş𝐦𝐚, 𝐛𝐮 𝐠ö𝐫𝐦𝐞-𝐠ö𝐫ü𝐥𝐦𝐞 𝐢ş𝐥𝐞𝐦𝐢𝐧𝐢𝐧 𝐝𝐢𝐥𝐞 𝐠𝐞𝐭𝐢𝐫𝐦𝐞 ç𝐚𝐛𝐚𝐬ı𝐝ı𝐫. 𝐒𝐢𝐳𝐢𝐧 𝐡𝐞𝐫 ş𝐞𝐲𝐢 𝐧𝐚𝐬ı𝐥 𝐠ö𝐫𝐝üğü𝐧ü𝐳ü 𝐛𝐞𝐧𝐳𝐞𝐭𝐦𝐞𝐲𝐥𝐞 𝐲𝐚 𝐝𝐚 𝐝𝐨ğ𝐫𝐮𝐝𝐚𝐧 𝐚çı𝐤𝐥𝐚𝐦𝐚 ç𝐚𝐛𝐚𝐧ı𝐳𝐥𝐚 𝐨𝐧𝐮𝐧 𝐡𝐞𝐫 ş𝐞𝐲𝐢 𝐧𝐚𝐬ı𝐥 𝐠ö𝐫𝐝üğü𝐧ü 𝐚𝐧𝐥𝐚𝐦𝐚 ç𝐚𝐛𝐚𝐧ı𝐳𝐝ı𝐫.” Başqa bir səhnədə qadın obrazının məsum həyəcanla gözəlləşmə arzusunu (daha nə qədər gözəl ola bilərsən axı…) mükəmməl olmayan qırmızı dodaq boyasında, rəngli sırğalarında görürük. Və yenə Berger yazır ki “𝐇𝐞𝐫 𝐤𝐚𝐝ı𝐧ı𝐧 𝐯𝐚𝐫𝐥ığı, 𝐤𝐞𝐧𝐝𝐢 𝐢ç𝐢𝐧𝐝𝐞 𝐧𝐞𝐥𝐞𝐫𝐞 𝐢𝐳𝐢𝐧 𝐯𝐞𝐫𝐢𝐥𝐢𝐩 𝐧𝐞𝐥𝐞𝐫𝐞 𝐯𝐞𝐫𝐢𝐥𝐞𝐦𝐞𝐲𝐞𝐜𝐞ğ𝐢𝐧𝐢 𝐝ü𝐳𝐞𝐧𝐥𝐞𝐫; 𝐞𝐲𝐥𝐞𝐦𝐥𝐞𝐫𝐢𝐧𝐢𝐧 𝐡𝐞𝐫 𝐛𝐢𝐫𝐢, 𝐚𝐦𝐚𝐜ı 𝐲𝐚 𝐝𝐚 𝐝ü𝐫𝐭ü𝐬ü 𝐧𝐞 𝐨𝐥𝐮𝐫𝐬𝐚 𝐨𝐥𝐬𝐮𝐧, 𝐨 𝐤𝐚𝐝ı𝐧ı𝐧 𝐤𝐞𝐧𝐝𝐢𝐬𝐢𝐧𝐞 𝐧𝐚𝐬ı𝐥 𝐝𝐚𝐯𝐫𝐚𝐧ı𝐥𝐦𝐚𝐬ı𝐧ı 𝐢𝐬𝐭𝐞𝐝𝐢ğ𝐢𝐧𝐢 𝐠ö𝐬𝐭𝐞𝐫𝐞𝐧 𝐛𝐢𝐫𝐞𝐫 𝐬𝐢𝐦𝐠𝐞𝐝𝐢𝐫. 𝐄𝐫𝐤𝐞𝐤𝐥𝐞𝐫 𝐝𝐚𝐯𝐫𝐚𝐧𝐝ı𝐤𝐥𝐚𝐫ı 𝐠𝐢𝐛𝐢, 𝐤𝐚𝐝ı𝐧𝐥𝐚𝐫𝐬𝐚 𝐠ö𝐫ü𝐧𝐝ü𝐤𝐥𝐞𝐫𝐢 𝐠𝐢𝐛𝐢𝐝𝐢𝐫𝐥𝐞𝐫.” Sonlara doğru bunun qadının görülmə arzusuna yetərincə xidmət etmədiyini anlayırıq. Və o andan sonra bədənində sanki ruhunu sıxan iç geyimindən, ayaqqabısından xilas olur. Başqa bir səhnədə ağlamış gəlin və yanında sadəcə dayanan, amma üzü görünməyən bəy göstərilir. Sanki onların keçmişindən bir xatirə idi bu səhnə… Kim haqlı idi? Kim haqsız? Nə gerçəkdir? Nə kopya? Doğru suallar deyildi heç biri. Soruşulmalı olan “nəyin kopyası idi?” olmalıdı. Bunlar mənim anladıqlarımdır. Bir də filmin rejissorunun özü nə anlatmaq istəyibmiş deyə ona da baxdım, təbii ki. O da indi deməsin, belə deyirmiş: Nüsxə, orijinal ilə eyni şey deyil. Onun eyni dəyəri yoxdur. Amma bu o demək deyil ki, biz nüsxəni dəyərsiz hesab edirik. Mənim demək istədiyim odur ki, nüsxənin heç bir dəyəri yoxdur demək olmaz. Nüsxələrin dəyəri ondadır ki, onlar bizi orijinala yönəldə bilər. Yaxınlarda Luvr Muzeyində idim və Mona Lisa əsərini izləyən insanları çəkirdim. Adi insanlar, heyrətlə açılmış ağızlarla uzun müddət hərəkətsiz dayanıb əsərə baxırlar — və mən düşündüm: “Bunlar hamısı sənət adamı ola bilərmi?" Onlar mənim kimidir; illər boyu biz bu əsəri məktəb kitablarında ya da incəsənət tarixi kitablarında görmüşük, amma orijinalın qarşısında dayandığımız zaman nəfəsimizi tuturuq. Filmlə bağlı isə ikiqat mənası var: yaxşı bir nüsxə tapdınsa, onu saxla və ona bağlan, orijinalının arxasınca qaçma. Çünki orijinalı tapmayacaqsan. Bu səbəbdən öz imkanlarımızı da düşünməliyik. Əlbəttə, orijinala sahib olmaq idealdır, amma filmdəki barmenin dediyi kimi: “L’ideale non esiste.”

ayseel 7 months ago

Tren Düşleri

Clint Bentley

57 Gönderi

𝐇𝐞𝐫 𝐢𝐧𝐬𝐚𝐧ı𝐧 𝐛𝐢𝐫 𝐝𝐢ğ𝐞𝐫𝐢 𝐢ç𝐢𝐧 𝐞𝐧𝐠𝐢𝐧 𝐛𝐢𝐫 𝐦𝐮𝐚𝐦𝐦𝐚 𝐨𝐥𝐮ş𝐮, ü𝐳𝐞𝐫𝐢𝐧𝐞 𝐤𝐚𝐟𝐚 𝐲𝐨𝐫𝐮𝐥𝐦𝐚𝐬ı 𝐠𝐞𝐫𝐞𝐤𝐞𝐧 ş𝐚şı𝐫𝐭ı𝐜ı 𝐛𝐢𝐫 𝐠𝐞𝐫ç𝐞𝐤𝐭𝐢𝐫. 𝐆𝐞𝐜𝐞 𝐯𝐚𝐤𝐭𝐢 𝐛ü𝐲ü𝐤 𝐛𝐢𝐫 ş𝐞𝐡𝐫𝐞 𝐠𝐢𝐫𝐝𝐢ğ𝐢𝐦𝐝𝐞 𝐤𝐚𝐫𝐚𝐧𝐥ı𝐤𝐭𝐚 𝐤ü𝐦𝐞𝐥𝐞𝐧𝐦𝐢ş 𝐛ü𝐭ü𝐧 𝐨 𝐞𝐯𝐥𝐞𝐫𝐢𝐧 𝐡𝐞𝐫 𝐛𝐢𝐫𝐢𝐧𝐢𝐧 𝐢ç𝐥𝐞𝐫𝐢𝐧𝐝𝐞 𝐤𝐞𝐧𝐝𝐢 𝐬ı𝐫𝐥𝐚𝐫ı𝐧ı 𝐛𝐚𝐫ı𝐧𝐝ı𝐫𝐝ı𝐤𝐥𝐚𝐫ı𝐧ı 𝐝üşü𝐧ü𝐫ü𝐦, 𝐡𝐞𝐫 𝐛𝐢𝐫 𝐞𝐯𝐢𝐧 𝐡𝐞𝐫 𝐛𝐢𝐫 𝐨𝐝𝐚𝐬ı𝐧𝐝𝐚…devamı

ayseel 7 months ago

The Pitt

Valerie Chu

33 Gönderi

"Alright everybody, it's a beautiful night to save lives. Let's have some fun." Pittsburgh travma mərkəzində təcili yardımda sıradan başlayan, lakin unudulmaz olacaq 15 saat. Həyatlarına ustalıqla toxunulan onlarla insan, yaşama qaytarılan onlarla xəstə və işinin peşəkarı həyatqurtaranlar. HBO yenə…devamı"Alright everybody, it's a beautiful night to save lives. Let's have some fun." Pittsburgh travma mərkəzində təcili yardımda sıradan başlayan, lakin unudulmaz olacaq 15 saat. Həyatlarına ustalıqla toxunulan onlarla insan, yaşama qaytarılan onlarla xəstə və işinin peşəkarı həyatqurtaranlar. HBO yenə xəyal qırıqlığına uğratmır məni. Tempo, ssenari, tibbi gerçəkliyə maksimum yaxınlıq, üstün aktyorluqlar, tək sezonda toxunulan bir çox fərqli səhiyyə və sosial-ictimai problemlər... Tək kəlimə ilə möhtəşəm idi. Və çoxdandır gözləyən bu uzuncaaa yazı 2-ci sezon şərəfinə paylaşılma haqqını qazandı. İlk dəfə izlədiyim bir işdə sevimli obrazımı seçə bilmirəm. Çünki “hepsi benim bebeklerim🫠” ( Langdon şşt🤫) Hər bir obrazın özünəməxsus xarakteri vardı. Bu, özünü pasiyentlərlə münasibətdə, ölümlə və acıyla başa çıxmaqda, eləcə də kriz idarəsində fərqlilikləri ilə göstərirdi. Bu fərqlilikləri çox-çox sevdim. Məsuliyyətlər eyni olsa da, hər kəs eyni ola bilməz nəticədə. Ağlıma “Patch Adams” filmi gəldi bu bağlamda. Çünki bu film haqqında hər zaman “hər bir tibb tələbəsinin mütləq izləməli olduğu film” deyə danışılırdı. Buna qatılıram. Ancaq filmdəki Patch Adams obrazının “mütləq olması gərəkən həkim profili” kimi təqdim olunmasına heç vaxt isti baxmamışam. Serial nə anlatır? Serial, acildə işlərin necə getdiyini və “tərəzi tarazlığında olmağın” nə qədər vacib olduğunu göstərir. Pasiyentlə yetərincə maraqlanmalısan ki, düzgün anamnez toplaya biləsən, amma dayanmalı olduğun məqamı da bilməlisən. Çünki triyaj səni gözləmir. Sürətli ol, ancaq səhv etmə. Verilən önəmli mesajlardan biri: səhiyyə işçilərinə fərqli perspektivdən yanaşma bacarığına sahib olmalıyıq. Bəli, onlar da insandır, çox yorula, çox çarəsiz qala, sinir krizi həddinə çata bilirlər. Amma serialda gerçəkliyi də atlamadan verilən o səhnə: – Tired? – Yeah. – Feet hurt? Brain feeling like mush? – Absolutely. – That patient doesn't give a shit. He needs you. Göstərilən həm həkimlərlə pasiyentlər arasındakı, həm də həkimlərin öz aralarındakı etik və psixoloji əsaslara dayanan münasibətlərin çox öyrədici olduğunu düşünürəm. Dr. Robbynin (Noah Wyle) diqqətcilliyini, yerində xəbərdarlıqlarını, mobbinqə qarşı duruşunu və o mentorluğunu gördükcə, iç keçirmədim desəm, yalan olar. Əsla yavaşlamayan, getdikcə artan tempoda fərqli duyğuları – gələn hər vakada həyəcanı, hər ölümdə çarəsizliyi, ailə yaxınları ilə birgə kədəri, gərgin ortamlardakı yumşaq zarafatlaşmaları və vəə ilk günündə “başına gəlməz🤦🏻‍♀️” dediyi hər şey gələn tibb tələbələri ilə komediyanı – oradaymış kimi hiss etdirdi mənə. Serialda ekstra bir dramatik musiqidən istifadə olunmayıb. Arxa fon səsləri – danışıq, zəng, cihaz səslərindən ibarətdir. Neyromüxtəliflik, orqan bağışlanması, insan qaçaqçılığı, dövrümüzün aktual problemlərindən olan “incel” mövzusu, overdose narkotik qəbulu, influencerların insan sağlamlığına zərər vuracaq həddə gözəllik obsessiyaları və ən-ən önəmlisi – tibb işçilərinə qarşı zorakılığa diqqət çəkmələrini çox təqdir etdim. Omg, o qədər çox fərqli mövzu vardı ki… Və mən hər birini qeyd edərək, bölümləri xatırlamaq məqsədi ilə yazıram. Ancaq bütün bunlar arasında Amerikan səhiyyə sisteminin nöqsanlarına da yer verilmişdi. Bu adamlar daha bundan artıq neynəsinn.. Heç bir məsələdə xüsusi bir mesaj vurğusu hiss olunmur, çünki hadisələri təbii axarda, gündəlik vakalar şəklində görürük. Ta ki son bölümlərə qədər. Son bölümlərdəki kütləvi yaralanma hadisələri tam bir xaos içində uyğunluq rəqsidir. Realda bu cür vəziyyətlərin necə idarə olunduğu barədə məlumatlı deyildim. Bölümün yazarı və tibbi məsləhətçisinin ilhamlandığı fərqli bir neçə MCI (Mass Casualty Incident) olduğunu və orada iştirak etmiş həkimlərlə danışıqlar apardığını öyrəndim. Xüsusilə də 2017-ci ildə Las-Veqasda festival zamanı baş verən kütləvi yaralanmada 200-dən çox zərərçəkənin gətirildiyi Sunrise xəstəxanasının təcili yardımında çalışan Dr. Kevin Menes-in məqaləsini oxuduqdan sonra hekayənin bu hadisə ilə demək olar ki, eyni əsasda yazıldığını anladım. Hətta Robby və də Dr. Abbot obrazları qismən bu həkimdən ilhamlanıb kimi görünür. Sezonlarca davam etməsini diləyirəm ki, artıq 3-cü sezonu belə təsdiqlənib. Sadəcə Dr. Collins olmayacaq. Sad story :( Bir-iki çox sevdiyim və unutmaq istəməyəcəyim replika oldu: ⚕️I had a teacher mentor who told me about a Hawaiian ritual called Ho'oponopono. Or the four things that matter most. It's basically just a few key things that we can say when we're saying goodbye to a loved one that can really help. At the early stages of loss: I love you. Thank you. I forgive you. Please forgive me. ⚕️ He's my heart in human form🫠