The Northman'i sinemada izleyip izlememe konusunda kararsız kaldıysanız yardımcı olacak bir rehber. İzleyenleri Genel Olarak Tatmin Eden The Northman Filmi Nasıl Olmuş? the northman... the lord of the rings, game of thrones gibi fantastik evrenlere özel bir ilginiz varsa, kuzeyli…devamıThe Northman'i sinemada izleyip izlememe konusunda kararsız kaldıysanız yardımcı olacak bir rehber.
İzleyenleri Genel Olarak Tatmin Eden The Northman Filmi Nasıl Olmuş?
the northman... the lord of the rings, game of thrones gibi fantastik evrenlere özel bir ilginiz varsa, kuzeyli hikayeler dinlemekten hoşlanır ve tarihi çok eskilere dayanan efsaneleri izlemeyi/okumayı seviyorsanız, basit bir şekilde bu filmi sinemada görmeniz gerekiyor. film, tüm sinema izleyicisine hitap etmiyor, bunu baştan söyleyelim. bahsettiğim hikayeleri ilgi çekici bulan izleyici ise bu filmi sakın ha tablet, laptop, tv ya da cep telefonunda izlemesin. çünkü film izleyicisine mükemmel bir görsellik vaadediyor ve bunda da ziyadesiyle başarı sağlıyor.
yönetmen robert eggers'in bir önceki filmi lighthouse da hatırlayacağınız üzere görselliği ile ön plana çıkan, siyah-beyaz çekilmiş bir filmdi. yönetmen eggers bu filminde de görselliği fazlasıyla kullanıp, viking efsanelerinden türetilen. öykünün hakkını, en azından görsel anlamda başarıyla veriyor. filmde yer alan dramanın nispeten yetersiz kaldığı söylenebilir.
şimdi de filmle ilgili spoiler da içeren birkaç madde karalayalım
*** film daha ilk sahnesinde, lotr evrenini hatırlatan bir açılışla başlıyor. muhteşem kuzey atlantik doğa manzarası ve buna eklemlenen cgi yanardağlar, görsel açıdan izleyicisine müthiş keyif veriyor. (film izlanda'da çekilmiş.)
*** kuzeyli stark ailesinin hikayesini temeline oturtan game of thrones tv serisine benzer olarak burada da, kuzeyli bir aile mevcut. aynı starklar gibi kendilerini kurtlarla özdeşleştirmişler. vahşi kabilenin spititüel ritüelleri ve ulumalarını bol bol duyuyorsunuz. hatta filmin başlarında kral rolündeki ethan hawke, kanlı kemik çorbasını içtikten sonra hem geğiriyor hem de osuruyor. salonda gülüşmeleri fazlasıyla tanık olacağınız sahnede, kurtların vahşi doğasının her şeye rağmen iyi yansıtıldığını düşündüm.
*** ünlü oyuncu nicole kidman'ın tip olarak filme iyi oturmadığı kanaatindeyim. daha soğuk bir kadın karakter filmde daha iyi olurdu. örnek olarak tilda swinton u verebilirim. ayrıca her ne kadar ensest olgusuna game of thrones'dan fazlasıyla aşina olsak da, oğlu amleth'e kidman'ın ensest yaklaşımı tarafımı ziyadesiyle rahatsız etti. bu tip hikayelerde kaçınılmaz olarak tanık olmaya devam edeceğiz sanırım.
*** filmde ilk yarım saat tamamlanmadan üvey kardeşi tarafından kafası kesilen kral aurvandil rolündeki ethan hawke'ı, uzun saç ve sakallarıyla görünce mutlu oldum. oğlunun korku dolu bakışları eşliğinde öldürülen aurvandil, aynı zamanda lakadı "savaş kuzgunu" olan bir kral. ölmeden önce ruhunu bir kuzgunda devam ettiren kralın sahneleri çok güzeldi. kendisini erken kaybettik maalesef.
*** birçok ilkel toplumda ve kabilede uygulanan, kocası ölen kadının erkeğin kardeşiyle evlenmesi hususu burda da mevcut. kardeşi aurvandil'i öldüren fjölnir'le evlenen kraliçe gudrun, aşina olduğumuz bir gelenek olan levirate ile kocasını öldüren fjölnir'le hayatına devam ediyor.
*** filmde kabilenin yöresel müziği gırtlaktan çıkarılan sesle yapılan bir müzik. bu müziği nsadece orta ve kuzey asya toplumlarına özgü olduğunu düşünürdüm. herhalde kültürel bir etkilenme mevcut.
Ki Moğolistan Kazakistan Türkistan bölgelerinde bilen bilir çok örneği de vardır Hatta “Batzorig Vaanchig- Mongo…” Moğolistanlı müzisyenden dinleye bilirsiniz .
*** babasının intikamını almak için yemin eden başrol amleth (alexander skarsgrad), defalarca tekrarladığı intikam yemini ile bana direkt arya stark'ı hatırlattı. ayrıca karakterin adı maalesef filmde odağımın zaman zaman bozulmasına sebep oldu. diğer oyuncuların her amleth diyişinde aklıma gelen omlet, karaktere yaklaşımımı etkiledi. ne yapalım, kaçamadım, aklımdan çıkaramadım şu omlet mevzusunu. elbette karakteri kuzeyli bir oyuncunun canlandırması, her şeyi olumlu ve güzel kılıyor. sonuçta bizler, danimarka'lı prens hamlet'in bir uyarlaması ile karşı karşıyayız. yapılan anagram bu sebeple oldukça mantıklı ve gerekli.
*** ünlü oyuncu anya taylor-joy'dan bahsetmemek elbette olmaz. kendisi şu an hollywood'un "hot streak" (gözde) oyuncularından. the quenn's gambit netflix serisindeki başarısıyla ünü tüm dünyaya yayılan oyuncu, bu filmde de harika performans veriyor. ırkı gereği filmde de rusça lehçesi ile konuşan oyuncu, yüz yapısı sebebiyle böylesi epik macera filmleri için de biçilmiş kaftan. filmdeki lakabı gereği, ilk sahnesini gördüğüm an, amleth ile ormanda sevişeceklerini anladığıma memnunum. harika görselliğe sahip olan iki karakterin hem ormanda ve hem de çimenlerin ortasına kurulan banyodaki sahneleri estetik açıdan dört dörtlüktü.
*** filmde ingilizcenin dışında kullanılan, eski norveççe dili, filmin mitolojik havasına değer katıyor. hem lotr evreninde hem de game of thrones'da kullanılan farklı dillerin, yapımların etkileyicilik dozunu artırdığını hatırlayın. burada da benzer bir etki söz konusu.
*** filme benzetilebilecek yapımların başında elbette battal gazi destanı ve tarkan geliyor. tarkan, elbette kurtların yetiştirdiği bir kahraman olmasından dolayı. battal gazi'nin de babasının intikamını alan bir kahraman olmasından ötürü.
*** filmde kahin seeress'i oynayan ünlü müzisyen björk'ü görmek de mutlu etti. nadiren filmlerde görünen björk'e filmde yapılan muhteşem ve korkutucu bir makyaj söz konusu. ses miksajında da başarılı olan filmde, kahin seeress'in yılansı sesi kulaklarımı tırmaladı. elbette bu tırmalamadan oldukça fazla keyif aldım.
*** filmin zayıf karnının oyunculara yazılan metinler ve filmin neredeyse tamamen aksiyona dayanması olarak söyleyebilirim. açıkçası ben karakterlerin daha derin işlenmesini ve kabilenin üyelerinin gizledikleri manevi hazinelere odaklanılmasını da tercih ederdim. filmin bu haliyle saf aksiyon filmine daha yakın durduğunu söyleyebilirim. zaten bu sebeple film, her sinema izleyicisine hitap etmiyor.
*** filmin son sahnesi oldukça etkileyici ve hiç bitmesin isteyeceğiniz türden. ne yazık ki, yönetmenin sanki bir şeylere yetişmeye çalışırmış gibi, çok kısa bir zamana sıkıştırılmış son sahnenin adı; "cehennem kapıları". iki erkek karakterin, yanardağın ağzında, adeta cehennem gibi bir yerde yaptığı kılıç düellosu. yine bir lotr evrenine benzeyen sahnede, amleth'in babasının intikamını almak için fjölnir'e verdiği son mücadele yaşanıyor. sahne, oldukça etkileyici bir sonla bitiyor. intikamını alan amleth'in ölmeden önce sevgilisi olga'nın rahminde olan ikizlerinin (gelecekteki kral) doğduğunu görmesine ve ruhunun mitolojik uçan atla (pegasus) göğe yükselmesine şahit oluyoruz. görkemli ve seyircisini heyecanlandıran bir son.
son söz
the northman türün meraklıları için kesinlikle sinemada izlenmesi gereken, her kesime hitap etmeyen, vaat ettiklerini olabildiğince yerine getiren, oldukça başarılı bir film. özellikle sinema sanatında günümüzde yaşanan bu kıtlık ortamında, salonlara ilaç gibi geldiğini ve tür meraklısı seyirciyi tatmin edeceğini söyleyebilirim. ancak fragmanlarını izleyip, film hakkında çok büyük beklenti içine giren seyirci için de, "siz yine de, film hakkında "potansiyel başyapıt" beklentisi içinde olmayın." demek isterim.
Dip not ; vikingler ve son krallık dizi olarak da izlenilmesi gereken başyapıttır ortaçağ toplum düzeni yaşam adalet vs için ve tabi aksiyon bunu da dizi filmlerle sürekli kıyaslama yapan arkadaşlar için yazdım bitti
Web yapım aşamasındadır.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
The Northman'i sinemada izleyip izlememe konusunda kararsız kaldıysanız yardımcı olacak bir rehber. İzleyenleri Genel Olarak Tatmin Eden The Northman Filmi Nasıl Olmuş? the northman... the lord of the rings, game of thrones gibi fantastik evrenlere özel bir ilginiz varsa, kuzeyli…devamı
Spoiler içeriyor
Simyacı kitabında geçen altını çizdiğim sözler. elveda diyecek kadar cesursan, hayat seni yeni bir merhaba ile ödüllendirir hiç yenilmemiş insanlar vardır. onlar hiç savaşmamış olanlardır en iyisini sonraya saklamayın. yarının ne getireceğini bilemezsiniz. başkalarını memnun etmek için yaşarsan herkes seni…devamıSimyacı kitabında geçen altını çizdiğim sözler.
elveda diyecek kadar cesursan, hayat seni yeni bir merhaba ile ödüllendirir
hiç yenilmemiş insanlar vardır. onlar hiç savaşmamış olanlardır
en iyisini sonraya saklamayın. yarının ne getireceğini bilemezsiniz.
başkalarını memnun etmek için yaşarsan herkes seni sever, kendin hariç
başkalarının ne düşündüğü önemli değil çünkü her halükarda yine aynısını düşünecekler
zamanını satabilirsin, ama geri satın alamazsın
bizi seven insanlar var, sadece nasıl göstereceklerini bilmiyorlar
hayatın sırrı oysa, yedi kere düşüp, sekiz kere kalkmaktı
bir hayali gerçekleştirmeyi imkansız kılan tek şey vardır; başarısızlık korkusu
hayatın, insanın iradesini test etmek için pek çok yolu vardır, bazen hiçbir şey olmaz ya da her şey birden olur
bir gün kalkacaksınız ve hep hayal ettiğiniz şeyleri yapmaya vakit kalmamış olacak... şimdi tam zamanı. harekete geçin
sadece güneşli günlerde yürürseniz, hedefinize asla varamazsınız
tekne limanda güvendedir. ama teknenin amacı bu değildir.
affet ama asla unutma, yoksa tekrar yaralanırsın. affetmek bakış açını değiştirir, unutmak ise aldığın dersi kaybettirir.
ok ancak geri çekerek atılır. hayat seni zorluklarla geri çekiyorsa, seni daha büyük bir şeye fırlatacağı içindir. nişan almaya devam et.
Spoiler içeriyor
başlangıçta sadece yokluk vardı. sonsuz bir boşluk. bu boşlukta var olan tek şey ginungagap idi, yani büyük boşluk. sonsuzluğa dek uzanan rengi ve görüntüsü olmayan bir düşüş. zamanın kıvrımlarında sıcak ve soğuk belirdi. bunlar belki de var olan ilk duygulardı…devamıbaşlangıçta sadece yokluk vardı. sonsuz bir boşluk. bu boşlukta var olan tek şey ginungagap idi, yani büyük boşluk. sonsuzluğa dek uzanan rengi ve görüntüsü olmayan bir düşüş.
zamanın kıvrımlarında sıcak ve soğuk belirdi. bunlar belki de var olan ilk duygulardı ve bu her şeyin başlangıcıydı… sıcak ve soğuk artık iki nehir olmuştu, ikisi birlikte gigungagap'a dökülüyorlardı. kuzeyden akan soğuk ırmağın ismi 'niflheim', güneydeki sıcak ırmağın ismi ise 'muspelheim' idi. niflheim ve muspelheim kendi kendilerine oluşmuş ilk dünyalardı, yani dokuz dünyanın başlangıcı.
soğuğun ve sıcağın ginungagap'a dökülmeden önceki birleşiminde patlamalar yaşanıyordu ve bu patlamalar evrenin ilk canlısının doğumuna neden oldu. bu ne bir tanrı, ne de bir insandı. bu bir devdi...
adı ymir'di. kızgın, aptal ve açtı. ginungagap'ın sonsuz boşluğunda kendine yiyecek arayıp durdu. ve sonunda sütünden beslenebileceği audumbla adında dev bir inek buldu. ymir hiç durmadan ineğin sütünü içiyordu, ancak kısa bir süre sonra audumbla'da acıkmıştı ve etrafta yiyebileceği tek şey ginungagap'ın taşları idi. her gün açlığı daha da artan audumbla her gün bu kayaları daha sık yalıyordu tuz ve yiyecek ihtiyacını gidermek için. kaya yavaş yavaş şekillenmeye başlamıştı. sonunda şekil taştan kurtuldu. bu da ilk tanrının doğuşu oldu...
ilk tanrının adı buri idi. ymir'in ve buri'nin yaratma güçleri vardı. yalnız kalmamak için kendilerine eşler bu eşlerdende çocuklar yarattılar. tanrıların ve devlerin soyu ginungagap içerisinde üremeye başlamıştı.
bu iki ırkın birleşiminden ise üç büyük tanrı doğdu: odin, vili ve ve. bütün tanrılar ve devler odin'in bu zamana kadar doğmuş en güçlü canlı olduğunu anladılar ve ona sagı gösterdiler. o geleceğin , geçmişin ve insanların babasıydı.
her şey, tüm insanlık ve bizim bildiğimiz manadaki varoluş odin ve kardeşleri vili ve ve, ilk varlık ymir'i öldürdüğünde başladı.
bu cinayetin sebebi bilinmiyor. ymir'in vücudu dünyanın topraklarına, vücudundaki su denizlere ve vücudundaki kan kaynayan lavlara dönüştü. dünya artık oluşmuştu. bu oluşumu odin doğduğu günden beri bunun kaçınılmaz olan olduğunu biliyordu. tıpkı kendi sonu gibi!
sıra devlerdeydi. odin ve kardeşleri tüm devleri öldürmek için yola koyulmuşlardı.
sadece bergelmir ve ailesi bu katliamdan kurtulabilmiş, kaçmış ve saklanmışlardı. bundan sonra kendilerini ve çocuklarını intikam hırsı ile büyüttüler.
dünya'nın yaratılışı artık tamamlanmıştı. artık onu sabitleyecek ve koruyacak varlıklara ihtiyaç vardı.
bu yüzden odin, cüceleri yarattı. dört cüce, dünyanın dört bir yanını korumak için and içtiler ve bu dünyaya 'midgard' adını verdiler...
toplam dokuz dünya vardı:
niflheim: sisler diyarı, diyarlar arasında en karanlık ve soğuk bölgedir.
muspelheim: ateşler diyarı evrenin en güneyindeki bölgedir.
asgard: tanrıların diyarı. hayat ağacının en üst bölgesinde yer almaktadır ve burada iskandinav mitolojisinin tanrı ve tanrıçaları yaşamaktadır.
midgard: insanların diyarı. midgard yani orta dünya yaşam ağacı'nın orta bölgesinde asgard'ın aşağısında yer almaktadır.
jotunheim: buz devlerinin yaşadığı diyardır.
vanaheim: vanir tanrı ve tanrıçalarının diyarıdır.
alfheim: elflerin diyarı asgard'ın sağında bulunmaktadır ve adeta bir cennete benzemektedir.
svartalfheim: karanlık elflerin diyarı...
nidavellir: cücelerin diyarı, karanlık alan anlamına gelir.
tüm diyarları üzerinde barındıran yggdrasil yani yaşam ağacı, mitler içinde önemini korumuştur. öyle ki odin bilgi için ağacı feda etmemiş; ağaç için kendini feda etmiştir. hatta tanrılar ve toplumun diğer yöneticileri odin ile birlikte fikir alışverişi yapmak ve önemli konuları görüşmek için yggdrasil'in çevresinde toplanarak tanrılar meclisini oluşturmuşlardır.
insan ırkının yaradılışı...
midgard'da bir sabah odin, kardeşleri hoenir ve lodur deniz kıyısında dolaşmaya çıktılar. sahilde yanyana duran iki ağaç ile karşılaştıklarında bu ağaçları ilk insanlara dönüştürmeye karar verdiler.
lodur onlara fiziksel güzellikleri, hoenir hareket yeteneğini, odin ise duyguları verdi. erkeğin ismi ask, kadınınki ise embla idi.
sonunda ask ve embla birleşerek insan ırkını oluşturdular ve önlerindeki yolda ilerlemeye başladılar. ancak odin onların kaderini o anda yazmıştı. bütün insan ırkı devlerle yapılacak son savaşta, ragnarök'ta odin'in yanında savaşacak ve yok olacaktı…
insanın yaratıldığı esnada, devler çoğalarak ymir'in öcünü almak için and içiyor ve kendilerini intikam duyguları ile besliyordu.
insanın yaratıldığı esnada, devler çoğalarak ymir'in öcünü almak için and içiyor ve kendilerini intikam duyguları ile besliyordu.
tanrıların kaçınılmaz sonu, ragnarök...
bu kıyamet savaşında hangi tanrıların öleceği önceden belirtilmiştir. fakat tanrılar ne olursa olsun bu savaşa hazırlanmaya devam etmişlerdir. iskandinav tanrılarının yüceliği de bu kaçınılmaz sonu reddetmelerinden gelir.
aslına bakarsanız ragnarök her şeyin sonu anlamındadır. yok edilen dünya kötülüklerden arındırılarak yerine yepyeni bir dünyanın geleceğine inanılmıştır. böylece yeni bir başlangıçtan söz edilebilecektir. sonra ise altın çağ yaşanacaktır. tarlalar ekilmeden ürünler verecek ve hastalıkların, salgınların çaresi bulunacaktır.
hod tarafından öldürülen baldur geri dönecek ve ragnarök'ta ölen tanrıların çocukları miraslarını devralacaktır.
dünyayı yakıp kül eden o büyük yangından da iki insan sağ kurtulacak ve onlar da sabahları oluşan çiy damlaları ile hayatta kalacaklardır. insanoğlunun yeni anne ve babası olacaklar ve her şey yeniden başlamış olacaktır...
Spoiler içeriyor
oldukça sürükleyici kara mizah niteliğinde fabıl olarak yazılmış müthiş bir anlatım.kitap okuma alışkanlığını olmayan arkadaşlara öneririm okumaya sevdiren akıcı bir dili vardır 140 sayafa gibi 1-2 saatte okunacak politik bir başyapıttır. tiyatro ve sineması da yapılmış 1940'lar da yazılmıştır eski…devamıoldukça sürükleyici kara mizah niteliğinde fabıl olarak yazılmış müthiş bir anlatım.kitap okuma alışkanlığını olmayan arkadaşlara öneririm okumaya sevdiren akıcı bir dili vardır 140 sayafa gibi 1-2 saatte okunacak politik bir başyapıttır. tiyatro ve sineması da yapılmış 1940'lar da yazılmıştır eski ingiliz ajanı oldugunu hindistan da doğup üniversite eğitimi almamış olan” george orwell”1984 adlı kitabı da okumayanlar için “distopik “dünya ve geleceği hatta bugunu görebildiğine şahit olacaksınız.”hayvan çiftliği” her yaştan okunabilir düzeydedir. —çiftiğilin kudretli lideri domuz napoleon; starlin (devrimi yozlaştıran içini boşaltan ) . peki stalîn i temsil eden bu isim bir tesadüf mü yoksa fransız asker ve politikacı olan napoleon bonapart'a ve fransız devrimine göndermede mi?
—hayvan çiftliği yasaları, ısrarla emir olarak nitelendiriliyor (7 emir) yasa, kural, kaide gibi bir çok terim varken illa emir olarak nitelendirilmesi yahudi inancının 12 emrine atıfta mı bulunuyor?. —7 rakamı avrupa nın sömürge savaşlarını (7yıl savaşlarını) anımsatıyor olması bir tesadüf mü, yoksa orwell in vermek istediği mesaj fasişizm yada kominizm hangisi otarite olursa zülüm yapıyor tebasını sömürüyor mu.
-karga her ne kadar dini, kiliseyi temsil etmiş olsada isminin moses (musa) olması daha spesifik bir eleştiri mi?
—fransız devrimi atfı napoleon ve moses i isimleri göz önünde bulundurursak her ne kadar starlin /rusya komünizmini eleştirsede avrupa yı ve yahudiliği hiç elden bırakmamış yani bir çuvaldız starlin rusya' sına ise bir iğne de ayrupa ve yahudiliğe dir.
kızılderililer sonbaharda yeni seçilen kabile büyücüsüne gitmiş ve kışın soğuk geçip geçmeyeceğini sormuşlar. modern dünyanın adetleriyle yetişmiş genç büyücü eskilerin sırlarından bihabermiş ve ve kışın nasıl geçeceği konusunda hiçbir fikre sahip değilmiş. ne olur ne olmaz, işi sağlama alayım diye…devamıkızılderililer sonbaharda yeni seçilen kabile büyücüsüne gitmiş ve kışın soğuk geçip geçmeyeceğini sormuşlar. modern dünyanın adetleriyle yetişmiş genç büyücü eskilerin sırlarından bihabermiş ve ve kışın nasıl geçeceği konusunda hiçbir fikre sahip değilmiş. ne olur ne olmaz, işi sağlama alayım diye düşünen genç büyücü, kabile üyelerine soğuk bir kışa hazırlanmalarını salık vermiş. birkaç gün sonra aklına gelmiş, meteoroloji müdürlüğü'ne telefon açmış ve soğuk bir kış bekleyip beklemediklerini sormuş. görüştüğü meteorologsa kışın sahiden soğuk geçeceğini düşündüğünü söylemiş. bunun üzerine büyücü kabileyi toplamış ve daha fazla odun depolamalarını buyurmuş. aradan birkaç hafta geçmiş. büyücü meteorolojiyi bir kez daha aramış. meteorolog bu sefer ''çok soğuk bir kış olacağa benziyor,'' demiş. büyücü bunun üzerine kabilesini yine toplamış ve bu sefer ormanda ne kadar yakacak odun, dal, kıymık bulurlarsa toplamalarını söylemiş. yine birkaç hafta geçince meteoroloji işleri'ni bir kez daha aramış ve durumu sormuş. meteorolog bu kez çok heyecanlıymış. ''gelmiş geçmiş kışların en soğuğu olacak, öyle görünüyor,'' demiş. büyücü, '' ciddi misiniz?'' demiş. ''nasıl bu kadar emin olabiliyorsunuz.'' meteorolog bir an duraklamış ve ''kızılderililer,'' demiş. ''çılgınca odun topluyorlar!''
***osmanlı devleti'nde başa geçen her padişahın birer cümleyle tahttan ayrılma sebebini sıralayalım. bilindiği gibi osmanlı imparatorluğu'nda toplam 36 padişah başa geçmiştir. bu padişahların önemli bir kısmı görevlerinden normal olmayan yollarla ayrılmak zorunda kalmıştır. bu yazıda sadece padişah değişimlerinin nedeni anlatılmıştır.…devamı***osmanlı devleti'nde başa geçen her padişahın birer cümleyle tahttan ayrılma sebebini sıralayalım.
bilindiği gibi osmanlı imparatorluğu'nda toplam 36 padişah başa geçmiştir. bu padişahların önemli bir kısmı görevlerinden normal olmayan yollarla ayrılmak zorunda kalmıştır. bu yazıda sadece padişah değişimlerinin nedeni anlatılmıştır. ayrıntılara ve olayların nedenlerine girilmemiştir.
1. osman gazi (ataman bey): hastalık neticesinde vefat etmiş ve yerini oğlu orhan'a bırakmıştır.
2. orhan gazi: vefatından önce tahtı oğlu murad'a bırakmıştır.
3. birinci murat (murad-ı hüdavendigâr): birinci kosova savaşı sonrası savaş alanını gezerken bir sırp askeri tarafından hançerlenerek hayatını kaybetmiştir. yerine yıldırım bayezid geçmiştir.
4. birinci bayezid (yıldırım bayezid): ankara savaşı sonrası timur'a esir düşmüş ve esaret altında hayatını kaybetmiştir. ölümünden sonra fetret devri başlamıştır. 11 sene süren karışıklık sonrası oğlu 1. mehmet tahta geçmiştir.
5. birinci mehmet (çelebi mehmet): av sırasında felç geçirip hayatını kaybetmiştir. ölümü devletin ileri gelenleri tarafından 40 güne yakın bir süre gizlenmiştir. yerine oğlu ikinci murat gelmiştir.
6. ikinci murat: ilk önce kendi isteği ile tahtan feragat etmiş yerine oğlu 2. mehmet gelmiştir. ancak işlerin karışması nedeni ile oğlu devlet ileri gelenlerinin isteği üzerine yeniden tahta çıkmıştır. en son hastalanıp vefat etti ve oğlu 2. mehmet yeniden tahta çıktı.
7. ikinci mehmet (fatih sultan mehmet): sefer hazırlığında iken hastalanıp ölmüştür. ölümünün zehirlenme neticesinde olduğu da rivayet edilmiştir. yerine oğlu 2. bayezit geçmiştir.
8. ikinci bayezit: oğlu selim tarafından yeniçerilerin de desteği ile darbe yapılarak tahtan indirilmiştir. kısa zaman sonra üzüntüden vefat etmiştir.
9. birinci selim (yavuz sultan selim): sırtında çıkan çıban nedeniyle ölmüş ve taht tek varis olan oğlu süleyman'a geçmiştir.
10. birinci süleyman (kanuni sultan süleyman): zigetvar seferinde ölmüş ve yaşayan tek varis oğlu selim tahta geçmiştir.
11. ikinci selim (sarı selim): hamamda düşmesi sonucunda göğsünden aldığı yara nedeni ile ölmüştür. yerine oğlu üçüncü murat gelmiştir.
12. üçüncü murat: savaş sırasında felç geçirip ölmüştür. yerine oğlu üçüncü mehmet gelmiştir.
13. üçüncü mehmet : göreve gelir gelmez 19 kardeşini boğdurmuş olan padişah, 37 yaşında hastalanıp hayatını kaybetmiştir. yerine oğlu birinci ahmet gelmiştir.
14. birinci ahmet: babasının 19 kardeşini öldürmesinde oldukça etkilenmiş ve kardeş katlini kaldırmış olan padişah, tifüs nedeni ile vefat etmiş yerine yeni veraset sistemine uygun olarak kardeşi birinci mustafa geçmiştir.
15. birinci mustafa: akli dengesi yerinde olmayan padişah ilk saltanatından 96 gün gün sonra devletin ileri gelenleri tarafından indirilmiş yerine birinci ahmet'in oğlu osman geçirilmiştir.
16. ikinci osman (genç osman): yenilik yapmak istemesi sonrası çıkan isyanda yeniçeriler tarafından katledilmiştir. yerine tekrar birinci mustafa gelmiştir.
15: birinci mustafa (tekrar): genç osman'ın yeniçeri ayaklanması ile katledilmesinden sonra yeniden tahta çıkmıştır. ancak akıl sağlığı yerinde olmadığı için şeyhülislam fetvası ile indirildi yerine osman'ın kardeşi dördüncü murat tahta çıktı.
17. dördüncü murat: sefer sırasında hastalanıp vefat etmiştir. yerine kardeşi ibrahim geçmiştir.
18. sultan ibrahim: yeni vergiler üzerine çıkan ayaklanmada isyancılar oğlu mehmet'i tahta geçirmiş kendisini ise aldıkları bir fetva ile boğdurmuşlardır.
19. dördüncü mehmet (avcı mehmet): 6 yaşında çıktığı tahtta tam 39 sene kalmıştır. ikinci viyana kuşatması sonrası alınan yenilgiler üzerine ordu ayaklanmış ve tahttan inmesi istemiştir. bu istek yerine gelmiş, ardından kardeşi süleyman gelmiştir.
20. ikinci süleyman: sefer sırasında hayatını kaybetmiştir. yerine kardeşi ahmet geçmiştir.
21. ikinci ahmet: padişahlığı sırasında ölmüştür. vefatından sonra yerine dördüncü mehmet'in oğlu mustafa geçmiştir.
22. ikinci mustafa: edirne vakası ya da feyzullah efendi vakası olarak bilenen isyan sonucu asker tarafından tahttan indirilmiştir. yerine kardeşi ahmet gelmiştir.
23. üçüncü ahmet: lale devri'nin padişahı olup patrona halil isyanı ile indirilmiştir. yerine ikinci mustafa'nın oğlu mahmut gelmiştir.
24. birinci mahmut: hastalık sonucu cuma namazı dönüşü, at sırtından düşüp hayatını kaybetmiştir. yerine kardeşi osman gelmiştir.
25. üçüncü osman: şirpençeden dolayı vefat etmiştir. yerine kuzeni mustafa geçmiştir. (üçüncü ahmet'in oğlu)
26. üçüncü mustafa: padişahlığı sırasında ölmüştür. vefatından sonra yerine kardeşi birinci abdülhamit geçmiştir.
27. birinci abdülhamit: dönemindeki osmanlı-rus savaşında rusların halka yaptığı katliamları duymuş ve felç geçirip hayatını kaybetmiştir. yerine yeğeni selim geçmiştir. (üçüncü mustafa'nın oğlu)
28. üçüncü selim: kabakçı mustafa isyanı ile tahttan indirilmiş ve yerine yeğeni dördüncü mustafa gelmiştir. (birinci abdülhamit'in oğlu)
29. dördüncü mustafa: kabakçı mustafa isyanı sonrasında 3. selim'e bağlılık gösteren rusçuk ayanı alemdar mustafa paşa tarafından tahttan indirilmiş ve yerine kardeşi mahmut geçirilmiştir.
30. ikinci mahmut: veremden dolayı vefat etmiştir. yerine oğlu abdülmecit gelmiştir.
31. sultan abdülmecid: babası gibi veremden dolayı vefat etmiştir. yerine kardeşi abdülaziz geçmiştir.
32. sultan abdülaziz: genç osmanlıların öncülük ettiği 1876 askeri darbesi ile indirilmiştir. yerine yeğeni murat gelmiştir. (abdülmecid'in oğlu)
33. beşinci murat: akli dengesi yerinde olmadığı gerekçesi ile devletin ileri gelenleri tarafından indirilmiş yerine kardeşi abdülhamit geçmiştir.
34. ikinci abdülhamit: 31 mart vakası sonrasında yönetime el koyan ittihatçıların önderliğinde meclis kararı ile padişahlıktan hal edilmiştir. yerine kardeşi mehmet gelmiştir.
35. beşinci mehmet (reşat): hastalık neticesinde ölmüştür. yerine kardeşi mehmet geçmiştir.
36. altıncı mehmet (vahdettin): 1922'de saltanatın kaldırılması ile padişahlığı sona ermiştir.
Spoiler içeriyor
iyi geceler sayın dinleyen sizinle yatmış mıydık? cevabı olmayan herhangi bir şeyin sorusu da olmaz zaten sayın dinleyen. sorular sadece cevabı duymak isteğiyle var olurlar. kaybedecek bir şeyinin kalmaması, özgürlük galiba. ölümün olduğu yerde daha ciddi ne olabilir? bazen büyük…devamıiyi geceler sayın dinleyen sizinle yatmış mıydık?
cevabı olmayan herhangi bir şeyin sorusu da olmaz zaten sayın dinleyen. sorular sadece cevabı duymak isteğiyle var olurlar.
kaybedecek bir şeyinin kalmaması, özgürlük galiba.
ölümün olduğu yerde daha ciddi ne olabilir?
bazen büyük farklılıklar insanları birbirine daha da yakınlaştırır.
yalnızlıkla öyle güzel dalga geçiyordunuz ki; sonraki akşamınınkini de dinleyeyim ondan sonra yaparım, dedim. farkında olmadan baktım ki, sürekli sizin programı bekler oldum. beklerken de bir baktım ölmeyi unutmuşum.
hiç aradığın şeyi bulduğunda, bulduğun şeyin aradığın şey olup olmadığına dönüp baktın mı ?
+ yıl 1917 falan viyanadayız.
- ışte bizim karl var
+ kral mı?
- karl!
+ kral diyoruz işte biz ona, sakallı ışte.
yeryüzünde sana en uzak nokta aslında sırtındır.
bunca insan yalnızken neden bunca insan yalnız. madem hepimiz yatıyoruz neden yalnız yatalım?
kadınların özelliği ne biliyor musun?
seni sen yapan özelliklere âşık olup sonra senden o özellikleri almaya kalkıyorlar.
bazen gidersin, sırf dönebilmek için.
insan karar vererek aşık olmaz. sadece bir bakar, olmuş.
-yaşlı bir kızılderili ne kadar yanılabilir?
+bazen yanılabilir.
- bazen susar.
+ bazen konuşmak ister.
- bazen dinlemek ister.
+ bazen yalnız kalmak ister.
- bazen arkadaş ister.
+ bazen gitmek ister.
- gider bazen.
+ bazen gidemez.
- bazen hiç gidememekten korkar.
+ bazıları sonsuz neşeye dolar.
- bazıları sonsuz geceye.
+ bazen ölürsün.
- bazen ölemezsin.
- bazen bütün koşullar uygunken bile ölemezsin.
+ bazen kendinden uzaklaşmak ister insan.
- bazen gidersin, sırf dönebilmek için.
+ bazen ağlarsın bayağı.
- bazen ağlayamıyorsun bayağı bayağı.
+ bazen içiyorsun, bazen çok ama çok fazla içmek istiyorsun da …bazen sen zaten içmeye gidiyorsun.
- bazen acıbadem'den bir taksiye biniyorsun, kadıköy diyorsun.
+ bazen yüzüne bile bakmıyor.
+ bazen bir kadın geliyor oturuyor karşına… ve ağlıyor.
- kadınlar hep ağlıyor.
+ bazen bir kadın sana… “en çok korktuğum şey, bir kadının göz yaşıdır” diyor, kendi adına.
- “eğer çok sevdiysem” diyor… “eğer çok sevdiysem…”
+ oysa bilmiyor ki, sevmek de bir… an'a ait.
- her şeyin başı su.
+ felsefenin de.
- üff eski sevgilimi hatırladım ya.
+ hangisini?
- ya,işte onu hatırlıyamadım…
bazı insanlar aile kurmayı öğrenirler. yani buna değer verirler. bazıları ise başka bir takım şeylere, değer verirler. onlara değer verirken niye değer verdiğini düşünmez birey, toplum için erimiş olan birey. toplum koleje girmeyi bir değer olarak sunduğu için artık o kişiliğini yoksayma halidir. koleje girmek için yarışır, üniversiteye girmek için yarışır, iyi bi işe girmek için yarışır, güzel bi kadınla evlenmek için yarışır. devamlı bir yarış ve kazanma zorunluluğu.
-naber?
+standart.
-allah standarttan ayırmasın.
- nasılsın?
+ standart.
inanın burda sizlerle beraber sabah kadar kalıp program yapmak isterdik ama kabul edersinizki bizim de bir sex hayatımız var.
- geçen cumaya gittim.
+ ne zaman?
- salı. ben hep salıları giderim, daha sakin olur.
yol zamanın bi fonksiyonu değildir. hız , yolun zamana bölünmüş halidir. ivme ve sürtünme katsayısı bizi ilgilendirmez. yolda olmak bi hıza sahip olmayı gerektirir. aksi durum , yolda durmaktır.
durmak , sıkıcıdır ..
yolda durmak , yolda olmak anlamına gelmez .. yolda durmak , yolda durmak anlamına gelir ..
yolun bittiği yerde durulmaz ,.. ya önce durulur , ya durulmaz ..
bazen yolun kenarından renksiz duru sular akar. o sularda balık da vardır. yolun yardığı tepelerin biri yeşil toprak , diğeri bej olabilir.
su , aktığı yerin rengine bürünmez. ama , sana öyle gelebilir.
ayrıca .. yol ,
bitmez ..!!
o , labirentin duvarıdır ..
evet , yol .. asla bitmez ..
Sinema Tarihinde Yer Edinen Gelmiş Geçmiş En İyi Zombi Filmleri En iyi zombi filmleri nelerdir? Zombi filmlerini izlemek her zaman güzeldir ve neredeyse herkes de sever. İşte size bir süreliğine zombi açlığınızı yatıştıracak filmler. Sinema Tarihinde Yer Edinen Gelmiş Geçmiş…devamıSinema Tarihinde Yer Edinen Gelmiş Geçmiş En İyi Zombi Filmleri
En iyi zombi filmleri nelerdir? Zombi filmlerini izlemek her zaman güzeldir ve neredeyse herkes de sever. İşte size bir süreliğine zombi açlığınızı yatıştıracak filmler.
Sinema Tarihinde Yer Edinen Gelmiş Geçmiş En İyi Zombi Filmleri
insanın ölülerden korktuğu kadar ölümden korkmaması ilginç bir durumdur aslında
bir insan hiç tanımadığı biriyle aynı odada uyumayı göze alabilirken, en sevdiği yakınının ölmüş bedeniyle bırakın aynı odayı, herhalde aynı evde bile kalmaya cesaret edemez. ölüler her daim korkulu rüyamızdır. bu korkuyu perdede en iyi ifade eden filmler de zombi temalı filmlerdir elbette. ölülerin canlandığı ve yaşayanları yemeye başladığı filmler...
"cehennemde yer kalmadığından ölü bedenler dünyaya salıverilmiştir." efsanevi yönetmen george a. romero'nun 1978 yapımı dawn of the dead filminde karakterlerden biri buna benzer bir cümle kurar. aslında zombi salgının neden başladığı ya da ölülerin neden yürüyüşe geçtiği bana sorarsanız çok da önemli değildir. önemli olan bu zombilerle ne anlatılmaya çalışıldığıdır.
bazı sinema eleştirmenlerince zombi filmlerinde anlatılmak istenen şey, modern zaman insanın bitmek bilmeyen tüketim çılgınlığıdır. bu konuda elimizdeki yine en iyi örnek 1978 yapımı "dawn of the dead" filmi olabilir. bu filmde zombiler anlamsız bir şekilde alışveriş merkezine girmeye çalışırlar. sanki yaşarken yapmaktan hoşlandıkları tek şey olan tüketim arzularını bir türlü unutamamış ve öldükten sonra da bu alışkanlıklarını devam ettirmeye çalışmaktadırlar. zaten zombilerin sürekli insan eti yemek istemeleri de tüketim çılgınlığı meselesine güzel bir kanıttır. bir zombinin yürürken ya da koşarken yapmak istediği tek bir şey vardır. o da tüketmek ve daha çok tüketmek.
zombi filmlerinin elbette ki tek derdi kapitalizmin dayattığı "tüketebildiğiniz kadar tüketin" mesajına bir eleştiri getirmek değildir. zombi filmlerinin söylemek istediği bence daha önemli bir şey daha vardır. o da herkesin birbirine benzetilmeye çalışılmasıdır. hayatımızda, bırakın koskoca devletleri kendi çekirdek ailenizde bile fark edebileceğiniz korkunç bir gerçeklik vardır. bu gerçeklik, "farklılığa ya da ufacık bir yeniliğe dahi toplumun tahammül gösterememesidir." farklı olmak, dışlanmayı da beraberinde getirir. yeni bir fikir, küfürle denk tutulur. ne devlet ne toplum ne de aile asla çeşitliliğe izin vermez. olması gereken insan tipi güç sahibinin istediği şekilde biçimlenmelidir. yaratılmaya çalışılan insan tipinin dışına çıkmaya çalışırsanız da kaçınılmaz bir şekilde cezalandırılırsınız.
zombilerin de tüketmek dışında aslında başka büyük bir amacı daha vardır. onlar yaşayan herkesi kendileri gibi zombileştirmeye çalışırlar. yaşayan bedenlerden tek bir ısırık almaları ısırdıklarını zombi yapmaya yeter de artar bile. herkes zombileşmeli, düşünme ihtiyacı hissetmeden sadece tüketmeye ve nefes alan bir başkasını kendi gibi bir aptala dönüştürmeye çalışmalıdır. o yüzden zombileri yok etmek için onların zihniyetini yani olmayan beyinlerini hedef almalısınız. o beyinler yok edilmedikçe zombilerden asla kurtulamazsınız.
şimdi gelin sinema tarihinde iyi kötü yer edinmiş belli başlı zombi filmlerine şöyle bir göz atalım.
10) zombieland (2009)
zombi türünün komediyle birleşmesi aslında çok da şaşırtıcı bir şey değildir. bu türe can veren george a. romero'nun pek çok filminde de komedinin korku ile birlikte yer aldığını görürsünüz. ancak "zombieland" filmi bu işi çok iyi kotaran bir amerikan filmi olmuştur. nasıl ingilizler "shaun of the dead" filmi ile zombi-komedi türüne bir başyapıt armağan ettilerse amerikalılar da ingilizlerden geri kalmadığını bu filmle ispatlamışlardır.
9) dawn of the dead (1978)
zombi filmlerinin alt metni bu filmle birlikte yazılmıştır dersem abartmış olmam sanırım. bilinçsizce alışveriş merkezine girmeye çalışan zombiler ile birlikte george a. romero, bizlere zombi filmi çekerek ne yapmaya çalıştığını da göstermiştir aslında. bu film elbette ki günümüzün hızlı ve öfkeli zombilerini görmeye alışan bünyeler için çok yavaş ve sıkıcı gelecektir. ancak zombi türünün geçirdiği evrimi tümden görebilmeniz için bu zombi klasiğini mutlaka izlemelisiniz.
8) world war z (2013)
zombi türünün evrimi demişken 2000'li yıllara gelmemiz ile birlikte dikkat ettiyseniz artık zombilerimiz oldukça hızlıdır. hatta hızları normal bir insanın ulaşabileceği bir hızı dahi geçmiş durumdadır. zaten biz insanlar vur deyince öldürmeyi severiz. "world war z" filmi de bu yönüyle öne çıkmayı başarıyor. gücünü de hızından alıyor. uçak sahnesi ve israildeki sahneler teknolojiyi de arkamıza aldığımızda daha etkileyici zombi filmleri çekebileceğimizi bize böylece göstermiş oldu. fakat ben hala efekt kullanılmadan çekilen zombi filmlerini oylamaktan yanayım.
7) busanhaeng (2016)
zombi türü bitti mi, neden zombi türünden iyi filmler çıkmaz oldu derken kurtarıcı el güney kore'den geldi. sermaye birikimi ile birlikte sinemada müthiş bir ivme yakalayan koreliler zombi türüne de el attı ve ortaya böylesine harika bir iş çıkardılar. film, dramatik yönden olabildiğince sığ ve klişe olmasına rağmen gerilim yönünden harika sahneler sundu bize. bu film, sadece tünel sahneleri için bile övülmeyi fazlasıyla hak ediyor.
6) shaun of the dead (2004)
"28 days later" filminde olduğu gibi türü zeki ve yetenekli yönetmenlere bıraktığınızda böyle harika işler çıkıyor ortaya işte. edgar wright gibi kendine has özel bir zekası olan bir yönetmen zombi filmi çekince böylesine farklı ve kaliteli zombi filmleri izleme imkanına kavuşmuş oluyoruz. komedi ve gerilimin iç içe geçtiği ve hemen ardından "zombieland" gibi filmlerin de gelmesine öncülük eden bu zombi şaheserini çoktan izlemişsinizdir diye umuyorum.
5) dawn of the dead (2004)
izlediğim ilk zombi filmi olması sebebiyle bu filmin bendeki yeri ayrıdır her zaman. romero'nun 1978 yılında çektiği filmin yeniden perdeye aktarılmış halidir ve yeniden çekilen en iyi filmler listesine gözü kapalı ilk sıralardan girebilir. baştan sona heyecanlı ve oldukça korkunç bir filmdir. zombiler modern zamana uygun bir şekilde hızlı ve öfkelidir. oldukça kanlı bir film olduğunu da söylemeden geçmeyeyim. kurbanlarına hiçbir şekilde acımayan ve türü her şeyiyle dosdoğru yansıtan harika bir zombi filmi var karşınızda.
4) 28 weeks later (2007)
"28 days later" filminin devamı olan bu film, en az ilki kadar vahşi ve duygusuz. hele o açılış sahnesi yok mu? ailesini umarsızca terk eden bir adam hayatta kalmak için her şeyi yapacaktır. bu film, bir zombi filminde bile görmeye alışık olmadığınız cinsten sert bir giriş sahnesine sahiptir. helikopter sahnesini de anmadan geçmeyelim. 1978 yapımı "dawn of the dead" filminde ucundan değinilen helikopter pervanesi meselesine bu filmle birlikte yepyeni bir anlam katılmıştır.
3) rec (2007)
zombi türünün bir diğer mihenk taşı da ispanyol topraklarından çıkmıştır ki bu hiç de şaşırtıcı değildir. ispanyollar oldu olası gerilim türünde en iyi filmleri çıkaran birkaç ülkeden biri. "rec" filmiyle de paranormal activity filmiyle hız kazanan bir korku alt türü olan buluntu film deneyimini zombi dünyasına taşımayı başardılar. ortaya da şahane ve dehşet verici bir zombi filmi çıktı. "rec 2" devam filmi de ilki kadar olmasa da izleyicisini germeyi başarması ve ilk filmdeki apartmanı kullanmaya devam etmesi sebebiyle övgüyü hak ediyor.
2) 28 days later (2002)
danny boyle'nin yönetmenliğini yaptığı bu film, zombi filmleri içerisinde en az "night of the living dead" kadar önemlidir. niye mi? çünkü 1968'den 2002 yılına, yani bu filme kadar zombilerin sinemaya yansıtılışında değişiklik yapılmasına ihtiyaç duyulmamıştı. ta ki bu filme değin. terk edilmiş muhteşem londra sahnelerinin ardından görürüz ki zombiler hiç de alışık olduklarımıza benzemiyor. çok hızlılar, aşırı öfkeliler ve kurbanlarını yemeden vazgeçecek gibi de durmuyorlar. hep derim kaliteli yönetmenler farklı türlerde filmler çekmeli ki o türe yeni bir ruh üflenebilsin.
1) night of the living dead (1968)
üstat george a. romero'nun ilk uzun metraj filmi. bu filmle birlikte daha önce sinemada örnekleri görülmüş olsa da zombi teması bir anda bilinen ve sinema perdesinde izlenmek istenen bir tür haline dönüşmüştür. 114 bin dolarlık oldukça düşük bütçesine rağmen sadece sinemalardan 40 milyon dolarlık bir hasılat elde etmeyi başarmıştır. ayrıca amerika'da siyah-beyaz çatışmalarının fazlaca yaşandığı o yıllarda başrole otuzlu yaşlarında bir siyahiyi koyarak yönetmenin takdir edilesi bir risk aldığını da söyleyebiliriz. ayrıca unutmadan yazayım. filmin pek çok yerden duyduğunuza emin olduğum, ırkçılığa da dokunan, hakikaten şok edici bir sonu var. yılına bakmadan bu şaheseri mutlaka izleyin derim.
ozkulu
listenin geri kalanı da bu şekilde
50) (bkz: rec genesis) (2012)
49) (bkz: creepshow) (1982)
48) (bkz: rec 4 apocalipsis) (2014)
47) (bkz: #alive) (2020)
46) (bkz: army of the dead) (2021)
45) (bkz: zombieland double tap) (2019)
44) (bkz: rabid) (1977)
43) (bkz: pet sematary) (1989)
42) (bkz: let sleeping corpses lie) (1974)
41) (bkz: night of the living dead) (1990)
40) (bkz: the return of the living dead) (1985)
39) (bkz: rammbock) (2010)
38) (bkz: resident evil apocalypse) (2004)
37) (bkz: white zombie) (1932)
36) (bkz: quarantine) (2008)
35) (bkz: zombi 2) (1979)
34) (bkz: hidden) (2006)
33) (bkz: död snö 2) (2014)
32) (bkz: fido) (2006)
31) (bkz: rec 2) (2009)
30) (bkz: one cut of the dead) (2017)
29) (bkz: the dead don't die) (2019)
28) (bkz: land of the dead) (2005)
27) (bkz: diary of the dead) (2007)
26) (bkz: död snö) (2009)
25) (bkz: braindead) (1992)
24) (bkz: re-animator) (1985)
23) (bkz: resident evil) (2002)
22) (bkz: planet terror) (2007)
21) (bkz: dead alive) (1992)
20) (bkz: i am legend) (2007)
19) (bkz: day of the dead) (1985)
18) (bkz: dance of the dead) (2008)
17) (bkz: the girl with all the gifts) (2016)
16) (bkz: les affames) (2017)
Fransız Sinemasından Nefret Edenleri Yolundan Döndürecek Güzellikte 10 Fransız Filmi Fransız filmlerini fazla ağdalı ve ilişki kurulamaz mı buluyorsunuz? Ağır çekimler ve kuru anlatı içinizi mi bayıyor? Buyrun, bu 10 filmle güzel bir Fransız filmi detoksu yapın. Fransız Sinemasından Nefret…devamıFransız Sinemasından Nefret Edenleri Yolundan Döndürecek Güzellikte 10 Fransız Filmi
Fransız filmlerini fazla ağdalı ve ilişki kurulamaz mı buluyorsunuz? Ağır çekimler ve kuru anlatı içinizi mi bayıyor? Buyrun, bu 10 filmle güzel bir Fransız filmi detoksu yapın.
Fransız Sinemasından Nefret Edenleri Yolundan Döndürecek Güzellikte 10 Fransız Filmi
hal ve gidiş sıfır (1933, jean vigo)
1932'de çekilmiş leziz bir jean vigo filmi. filmin sonradan birçok filmde kopyalanmış sahneleri var, bazıları; çocukların hep fasülye yemekten bıkmaları sonucu isyanları, tabakları birbirlerinin suratlarına atmaları, geziye çıktıkları şaşkaloz öğretmeni ekip bir yol ayrımında firar etmeleri, okul idaresine ve pedere gayet de planlı olarak meyve ile saldırmaları... filmin esin kaynağı yönetmenin çocukluğunda benzer okulda yaşadıklarıdır. hükümete bir saldırı olarak değerlendirilen film 1945'e kadar yasaklanmıştı.
mesecina
bir taşra papazının günlüğü (1951, robert bresson)
yüzleşme cesaretini gösterebilen, fakat ne ile yüzleştiğini bilmeyenler ırkına mensup bir rahibin iç yolculukları. filmdeki sahneleri ara sıra hatırladıkça rahibin iştahsızlığına ironik olarak filmi izlemeye iştahlanıyorum hep. özellikle rahibin motosiklet üzerindeki çocukça neşesi ve o neşenin sürüklediği düşüncelere daldıkça her zamanki hüznüne tekrardan büründüğü sahne zihnimden hiç çıkmıyor.
"gizli günahlarımız başkalarının soluduğu havayı zehirliyor."
işte bu yüzden hasta rahip. bu yüzden hep hasta entelektüeller. çünkü onlar yüzleşebilenler, bütün zehirlerin tadına bakanlardır, gizli günahların izini takip ederken gerçeği ifşa etmek için.
trailblazer
hiroşima sevgilim (1959, alain resnais)
aşk, unutmak, özlemek, tutku, savaş, işkence, acı... bunların hepsini, hatta daha da fazlasını barındıran bir film. açılış sahnesinde, savaşın lanet sonuçları sağlam bir tokat atar seyirciye. bunun nedeni görmeye alışık olduğumuz savaş görüntüleri değil, filmin şiir gibi akıp giden anlatımıdır.
film anlatmak istediklerini, barış temalı bir film çevirmek için hiroşima'ya gelen fransız aktris ve japon mimarın hayatları üzerinden anlatır bize. farklı hayatları olsa bile, çektikleri acılar bir yandan da benzerdir ve bunların nedeni savaştan başka bir şey değildir. filmin sonlarına gelindiğinde, ne olacağını iyice merak edersiniz. kadın ve adam arasındaki ilişki nasıl sonuçlanacaktır? ayrılık mı, değil mi? söyleyecek değilim, seyretmek lazım...
hoopak
mutluluk (1965, agnes varda)
alışılagelmiş mutluluk anlayışını sarkastik bir biçimde ele alan güzel bir agnes varda filmidir.
mutluluğu resmederken bol neşeli müzikler, çiçekler, piknikler, gülen oynayan çocuklar, bol gün ışığı, birbirini seven anne baba figürü kullanmış agnes varda. karakterler sevginin bir kişiyle sınırlı kalamayacağını ve başka kişilerde başka yönler bulunup aşık olunabileceğini ifade eder. bir erkek, iki kadında farklı çekici yönler bulur ve ikisine de aşık olduğunu iddia eder. evcimen ve sakin karısı bir yanda, daha asi bir kadın bir yanda... ancak işin komik tarafı, bir trajediden sonra o asi kadın da tamamen evcimen ve cefakar ‘evin anası’ rolüne bürünür. mutluluk kavramı yine baba, küçük çocuklar ve fedakar anneden oluşan aileye dönmüştür. kadının rolü ya erkeğe kendini adayan sakin kadın ya da erkeği baştan çıkaran femme fatale olarak belirlenmiştir. ama kadın eninde sonunda evinin hanımı olmuştur. mutluluk bu mudur cidden?
kutsallaştırdığımız aile kavramı=mutluluk mudur?
lagrimilla
burjuvazinin gizli çekiciliği (1972, luis bunuel)
1972 yılı yapımı ispanyol yönetmen luis bunuel‘in oscar kazanan başyapıtı. burjuvazi ekseninde gelişen olayların karamizah tadında sürrealist bir bakış açısıyla yorumlandığı aşikardır. luis bunuel, burjuvazinin giz(em)li çekiciliği ismini kullanırken negatif bir yükleme değil olumlu bir başlık kullanıyor ve bu başlık altında kendi çiçeklerini sunmayı rahatlıkla başarabiliyor.
zarp
penceredeki kadın (1981, françois truffaut)
hastalıklı bir aşk hikayesini konu edinen bir françois truffaut filmi. aynı zamanda truffaut'nun izlediğim tek renkli filmidir. trajik aşkların konu aktörü gerard depardieu'yu yine bir hatuna sırılsıklam aşık izliyoruz. ama hatunda da bir femme fatale tribi var; olayı trajik yapan da, hastalıklı yapan da bu işte!
aksa
jean de florette (1986, claude berri)
yerli sanat sinemamızın çapaklarından arındırıp batı festivallerine kusursuz bir hediye paketi olarak sunduğu taşranın gerçekte ne olduğunu, taşrada yabancı olmanın nasıl bir cehennem olduğunu son derece etkileyici bir görsellik ve şiirsellikle anlatan gerçek bir klasik.
oyunculuk performansları için methiyeler düzülebilir. kusursuz kambur, hırslı ve inançlı kentli gerard depardieu, ama özellikle kentli karakterlerine alışık olduğumuz daniel auteuil'ün çizdiği cahil ama kötücül köylü karakteri büyüleyici. asıl methiye ise görüntü yönetmenine ve kurgucuya ait. uzun süredir bir filmden böylesine sinematografik bir haz almamıştım.
haalivelihaveliali
camille claudel (1990, bruno nuytten)
camille claudel'in hayatını anlatan, başrolleri isabelle adjani ve gerard depardieu'nun paylaştığı 1988 bruno nuytten yapımı, etkileyici film. bu filmde rodin'i anlamak gerçekten çok zordur. camille'nin tutkusu da, kendisinin eserlerinin neden bu kadar etkileyici olduğu sorusuna cevap olucaktır.
bakmadan gor
gadjo dilo (1997, tony gatlif)
cast seçimi bu kadar doğru film azdır herhalde, film izlemiyor da tanık oluyorsunuz duygusu bu kadar başarılı verilemezdi... deli gaco rolündeki romain duris o kadar sade, o kadar saf; sabina rona hartner da o kadar güzel, o kadar yosma ve o kadar buğulu bakabilir. film bittiğinde, film dünyasından öyle kopmuşum ki herhalde evlenmişlerdir, acaba düğünleri nasıl olmuştur diye düşünüyordum. ayrıca kusturica'nın bütün kadınları bir araya gelseler hayatta sabina gibi göbek atamazlar!
mahpeyker
alev almış bir genç kızın portresi (2019, celine sciamma)
filmdeki sahnelerin hemen hepsi sanat eseri ağırlığında, çok iyi çekilmiş, renkler, fotoğraflar muazzam ama bana kalırsa filmi bulunduğu noktaya çıkaran şey esas olarak bir aşk hikayesini erkek egemen sinema dilinde hakim olan, bedenin bir arzu nesnesi olarak kullanılageldiği klasikleşmiş aşk ya da erotizm anlatısına başvurmadan, bambaşka duygulara dokunarak verme yenilikçiliği.
Fight Club, Neden David Fincher'ın ve Komple Sinema Sanatının En İyi Ürünlerinden Biri? Chuck Palahniuk'un aynı isimli romanından 1999'da uyarlanan modern klasiğin neden en iyilerden biri olduğunu madde madde anlatan bir kritik. Fight Club, Neden David Fincher'ın ve Komple Sinema…devamıFight Club, Neden David Fincher'ın ve Komple Sinema Sanatının En İyi Ürünlerinden Biri?
Chuck Palahniuk'un aynı isimli romanından 1999'da uyarlanan modern klasiğin neden en iyilerden biri olduğunu madde madde anlatan bir kritik.
Fight Club, Neden David Fincher'ın ve Komple Sinema Sanatının En İyi Ürünlerinden Biri?
'99 aralık ayında vizyona giren fight club , yayınlandığı dönemde tam olarak etkisi anlaşılamayan, yıllar içersinde hakettiği değere ulaşabilen, david fincher sinemasının mutlak zirve işiydi.
fight club'ın, herhangi bir sinema eserinin çıkabileceği en üst seviyeye çıkması, aslında filmi ilk izleyen çoğunluk seyirci için anlaşılması zor bir olaydı. milyonlarca seyirci, fincher'ın bu manyaklığını izlediğinde, aslında tarihe tanıklık ettiğinin farkında bile değildi. elbette ben de onlardan biriyim. her ne kadar film, görselliği, hikayesi, oyunculukları ve daha bir çok etki alanıyla gönüllerde yer etse de, en başta filmin algısı bağımsız tandanslı, modern bir öykü anlatan, finali vurucu, güzel bir film tanımlaması, film için yeterli görünüyordu. burada filme yere göğe sığdıramayan öngörülü eleştirmenleri elbette ayrı tutuyorum. benim bahse konu ettiğim, filmi izleyen ortalama seyirci kitlesi. keza filmin gişe rakamları da, yapımcısı açısından çok da parlak değildi. film seyirci tarafından aslında popülerleştirilmemiş bir sinemayı anlatıyordu. dolayısı ile filmin performansını bizim anlayabileceğimiz dilde anlatırsak; "film, seyircide yeterli karşılık bulamamış ve genel beğeniye mazhar olamamıştı."
zaman fight club'ı eskitmeyen, adeta yenileyen bir makineydi. evet durden'ın hikayesi zamanı ters/yüz etmiş, fight club yıllar geçtikçe kıymetli bir şarap gibi değerlenmişti... şimdi fight club'ın niçin fincher'ın en üst seviye filmi olduğunun ve tüm zamanların en büyük başyapıtlarından biri olmasının nedenlerini yazayım. bu nedenleri de aynı zamanda maddeleştirip, bu maddeleri parametre değeriyle açıklayalım ki, konu edilen filmin etki alanının büyüklüğü anlaşılsın.
madde 1: fight club kişinin beyni ile ilgilidir - katsayı : 5/5
evet insan beyninin çetrefilli bir yapısı olduğu malum. tyler'ın beyninin kendisine oynadığı bu inanılmaz oyun, filmin bitmesine yarım saat kala, tüm seyirciyi şoka sokmuştu. ne yani olağanüstü karizması ile arz-ı endam eden durden, aslında yok muydu? ya da sandığımız kişi değil miydi? tyler'ın gerçekte kim olduğunu öğrenmek, tam anlamıyla seyircinin kafasına kaynar su dökmek gibiydi. hayatını ters giden bir şeritte devam ettirmek isteyen, kafayı sıyırmış ve uykusuz bir adam, beyninde yarattığı bir karakterle dövüştüğünü zannediyor, onu izleyenler bu kendine yumruk atan adamdan etkilenip, çılgınca büyüyen bir organizasyona imza atıyordu. tyler, örnek alacağı alfa erkeği kendi kafasından yaratmış, "yaptıklarım hükümsüzdür" dercesine bütün pis işleri o'na yaptırıyordu. bu bana tanıdık gelmişti. sadece küçük bir farkla; çocukken kafamdan yarattığım hayali arkadaşımın, "hayali" olduğunun ben farkındaydım. ancak tyler bunun farkında bile değildi. zaten işin bu raddeye gelmesi biraz da bununla ilgiliydi. malum, tyler, kapitalizmin kalesini yıkacak ve antikapitalizmin/anarşizmin mimarlarından olacaktı. "her insan beyninin içinde bir evren taşır." derler ya, hakikaten çok doğru bir söz. tyler'da beyniyle, etrafındaki her şeyi yutan kudretteki kendi kara deliğini yaratmıştı.
madde 2: fight club'da şiddet ve bireysel/toplu yıkım - katsayı : 4.5/5
bir insanı dövdüğünüzde, kafaya alınan her darbe, binlerce beyin hücresini öldürür. zaten boksun bu kadar tartışmalı bir spor olması da bundan. fight club'daki dövüş sahneleri kolay hazmedilmeyecek ve kapkara kanların görüldüğü/döküldüğü sahnelerdi. öz yıkımını kitlelere yayan durden, yaralı ağzı ve dişleriyle topluluğunun büyük lideri haline geliyor, acı çekmeyi de zevkli hale getiriyordu. "özgürleşebilmek için her şeyinizi kaybetmeniz gerekir" şiarını kabullendiren film, şiddeti normalleştiriyor ve insanın özünün hiçbir şeye/katkıya sahip olmaması gerektiğini söylüyordu. dövüşün haricinde, çalınan yağlar, robert paulsen'ın ölümü, meşhur sabun sahnesi etkileyiciği yüksek kısımlardı.
madde 3: fight club filminin oyuncuları - katsayı : 4/5
brad pitt ve edward norton'un, imajları filmin başında herkese; "efendi çocuk ve piç" kıyasını hatırlatır. "piç" in numaraları ile yoldan gönüllü çıkan durden, filmin başında neyse, sonunda bambaşka bir kimliğe bürünüyordu. filmin başından sonuna izleyiciyi tokat manyağı yapan pitt'e denecek fazla söz yok. tarantino filmiyle oscar'ını kazanan oyuncuya, akademi hak ettiği değeri, gecikmeli de olsa vermişti. marla singer'in ikonik sigara tüttürme pozları ve durden tarafından ağız yarasına benzetilen, toksik ruh hallerini harika yansıtan helena bonham carter, filmi izleyen kadınlar için tam anlamıyla kıskançlık abidesine dönüşmüştü. bu muhteşem iki adamla oynayan harikulade kadın. baştan aşağı siyah, tamamen keçileri kaçırmış ve serseri ruhlu. marla adeta durden'ın kadın versiyonuydu.
madde 4: fight club'ın yönetmeni fincher'ın görsel şovu - katsayı : 4/5
fincher'ın usta yönetmenler arasındaki en kuvvetli yanı, mükemmel görselliğe sahip olması ve olağanüstü temiz kareleri yakalama konusundaki becerisidir. fight club'da da dozunda kullanılan görsel efektler filmin baş karakterinin yaşadığı uykusuzlukla karışık psikopatlığını harika yansıtıyordu. filmi izlerken bir ara, tyler'ı (brad pitt olan tyler) arcade video oyunundaki, herkesi döven baş karakter zannettim. tyler adeta ölümsüzlüğü elde etmiş ve herkese posta koyan "all mighty" bir tanrıya evrilmişti. bunu yaratırken fincher'ın yarattığı rahatsız edici karanlıktaki atmosfer, filmi adeta görsel bir şova çeviriyordu.
madde 5: fight club'ın tedirgin edici müzikleri - katsayı : 3.5/5
eğer söz konusu olan aklından zoru olan ve kafayı tamamen sıyırmış bir ana karakterse, o filmin müziklerini hakkını veren bir gruba teslim etmelisiniz. dust brothers'ın filme yaptığı müzikler, filmin anarşist söylemiyle fazlasıyla uyumluydu. durden'ın sarsılan bilinci ve başına toplaşan insanlara yaptırdığı eylemlerin karelerini izlerken, arka planında bizleri "yine ne çakallıklar peşinde bu adam?" şeklinde düşündüren bu garip sound, aslında alışması biraz zaman alan bir türü işaret ediyordu. ünlü grup chemical brothers ile de zaman zaman ismi karıştırılan grubu şöyle ayırabiliriz; kimyasallar (chemical brothers) - ingiliz , tozlular (dust brothers) - amerikan.
dust brothers - stealing fat (fight club opening)
madde 6: fight club gay friendly bir filmdir - katsayı : 3.5/5
"filmi çok seven erkekler; size kötü bir haberim var!" şaka şaka :)) . evet filmi her seven erkek gay eğilimlidir gibi saçma bir şey elbette söylemeyeceğim. ancak bu, filmi homoseksüel erkeklerin çok sevdiği gerçeğini de değiştirmez. özellikle de dövüş kulübünün mottolarından, "burada olanlar, burada kalır." sözü, sanırım bunu anlamanız için yeterli olacaktır. ayrıca filmin iki erkek baskın karakteri ve dövüş kulübünün sürekli erkeklerle büyümesi, üstü çıplak adamların mücadelesi (kırkpınar yağlı güreşleri), gibi filmde bir çok imaj mevcut. tabii filmden çok kısa bir zaman sonra eşcinsel evliliğin hollanda'da yasallaştığını da belirtmek lazım. dolayısı ile lgbt özgürleşmeşinde dönemin ruhunu bu açıdan yakalayan filmin, gay çiftlerin de başucu filmlerinden olduğu bilinen bir gerçek.
madde 7: fight club chuck loser palahniuk - katsayı : 3.5/5
amerikalı yazar palahniuk'un "project mayhem / (kaos projesi)" adlı kısa hikayesinin uzatılmasıyla oluşan roman fight club, aslında etkili bir biçimde filme çekilmesi oldukça zor olan bir romandır. aslen "loser" olan bir adamın; kendiyle beraber, her şeyi resetleme ve en dibe vurma ihtiyacını anlatır. palahniuk'un, kapandaki küflenmiş eski kaşarla beraber, 2 aydır ölü olarak bekleyen fare misali kokan kirli beyninden ortaya çıkan bu tehlikeli roman, bire bir çekildiğinde seyircide algılama ve ilgiyi koruma sorunları yaşayabilirdi. bu filmi romandaki sürrealliği tıpatıp yansıtan avrupalı bir yönetmen çekseydi, inanın bambaşka bir film seyretmiş olurduk. ancak izleyeceğimiz şey; ingmar bergman'ın persona'sı tadında değil, adı sanı bilinmemiş avangart fransız bir yönetmenin, gereksiz bir filmine dönüşürdü. her ne kadar palahniuk'un romanı, fincher'ın bu muhteşem filmine kaynaklık etmiş olsa da, filmi asıl değerli kılanın yine yönetmenin kendisi olduğunu belirtmek lazım.
1999 yılının inanılmaz sinema mucizelerinden olan dövüş kulübü, yönetmen fincher'ın gerçek anlamdaki en büyük başyapıtıdır. dövüş kulübü uluslararası alanda, en iyi film ödülünü sadece bir ülkedeki kuruluştan alabilmiştir. o ülke de türkiye'dir ve ödülü veren kuruluş da "siyad" dır. 2000 yılında dövüş kulübü'ne en iyi film ödülü veren dünyadaki biricik ve istisnai kuruluş olan siyad'ı ve o dönemki jüri üyelerini yürekten kutluyorum.
fight club en beğendiğim filmlerden biri