(@) - Raf

obey 6 months ago

1) çözüm asistani: chatgpt 2) metin yazarligi: writesonic 3) görüntü olusturma: midjourney 4) kod yazma: replit 5) video üretme: synthesia 6) müzik üretme: suno 7) fotograf düzenleme: remini 8) video düzenleme: pictory 9) metin özetleme: wordtune 10) sunum hazirlama: gammaapp…devamı

obey 6 months ago

`rocky serisi` – `kalbinle dövüştüğünde her` `şey mümkün` 1976'da `john g. avildsen`'in yönetmenliğinde beyazperdeye gelen `rocky`, aslında `hollywood'un değil, hayallerin` `yazdığı bir hikâyeydi`. senaryoyu yazan ve başrolde oynayan `sylvester stallone`, o dönem cebinde doğru dürüst para bile olmayan genç bir…devamı`rocky serisi` – `kalbinle dövüştüğünde her` `şey mümkün` 1976'da `john g. avildsen`'in yönetmenliğinde beyazperdeye gelen `rocky`, aslında `hollywood'un değil, hayallerin` `yazdığı bir hikâyeydi`. senaryoyu yazan ve başrolde oynayan `sylvester stallone`, o dönem cebinde doğru dürüst para bile olmayan genç bir oyuncuydu. senaryoyu yazarken `köpeğini satacak kadar çaresizdi`, ama içinde taşıdığı inat ve ruh, karaktere doğrudan geçti. `rocky balboa`, `philadelphia`'nın arka sokaklarında yaşayan, `kimsesiz`, `kabadayımsı` ama aslında `kırılgan` bir `boksördü`. umutsuzken önüne çıkan bir fırsatla, dünya şampiyonu `apollo creed`'le maça çıkar. ama film bir zafer hikâyesi değildir. `rocky` maçı kazanmaz, ama kendini ispatlar. o ringde ayakta kalmak, sisteme karşı bir başkaldırıdır. “`kim olduğunu göstermek istiyorum`” der, çünkü bu film zaferin değil, direnişin filmidir. serinin ikinci filmi `rocky ii `(1979), yine `avildsen`'in koltuğu bırakmasıyla `stallone` tarafından `hem yazıldı hem yönetildi`. `rocky`, ilk maçın ardından halkın sevgilisi olur ama hâlâ fakirdir, sistem ona şöhret verse de istikrar vermez. `apollo` ile `rövanş` kaçınılmaz olur. bu kez `rocky` sadece ringde değil, sokakta, evde, kendi içinde savaşır. filmin sonundaki “`adrian, başardım!`” repliği sinema tarihine kazınırken, bu zafer bir yumruğun değil, bir ruhun galibiyetidir. `rocky iii` (1982), `stallone`'un `yönetmen` koltuğunu devraldığı ikinci film olur. bu defa başarı ve şöhret `rocky`'yi konforlu yapmıştır. tam da bu yüzden `clubber lang` (`mr. t`) gibi öfkeli, karanlık bir rakip karşısında darmadağın olur. eski düşmanı `apollo creed`, bu filmde `rocky'nin antrenörü` olur. yani düşman, artık kardeşe dönüşür. `rocky` yeniden öğrenmek, kendini sil baştan kurmak zorundadır. bu filmde zafer, yalnızca bir dövüş değil, egoyu yenmek anlamına gelir. 1985'te gelen `rocky iv`, serinin politik alt metni en açık olan filmidir. `stallone`'un `yönettiği` bu filmde `rocky`, sovyet boksörü `ivan drago` (`dolph lundgren`) ile karşı karşıya gelir. `drago`'nun `ringde apollo'yu öldürmesi`, `bir intikam dövüşünü` başlatır. film, `abd-sovyet` rekabetini ringe taşır ama `rocky`'nin `rusya`'nın ortasında antrenman yapması, sistem değil insan hikayesi anlatır. `drago bir makine gibiyken`, `rocky doğaya dönerek ruhuyla hazırlanır`. finalde rocky'nin yaptığı konuşma, `soğuk savaş` ortamında bile barışçıl bir ses olur: “`değişim mümkün.`” `rocky v `(1990), serinin en az sevilen ama duygusal anlamda en gerçek filmidir. `john g. avildsen` yeniden yönetmen koltuğundadır. `beyin` `travması geçiren` `rocky`, `ringlere veda eder.` fakirliğe geri döner. sahip olduğu her şeyi yitirirken, bir zamanlar kendisi gibi olan genç `tommy gunn`'a `antrenörlük yapar.` ama şöhret, sadakati ezer. `rocky`'nin sokak ortasında eski öğrencisiyle yumruk yumruğa dövüştüğü final sahnesi, gösterişli değil ama içten bir hesaplaşmadır. bu film, `şöhretin kirini gösterir.` 2006'da `rocky balboa` ile `stallone` yeniden hem `yazar hem yönetmen` olarak geri döner. yaşlanmış, eşini kaybetmiş, oğluyla kopuk ilişkiler içinde, `restoran işleten` bir `rocky` görürüz. ama içindeki o yumruk atma arzusu hala dinmemiştir. medya kurgu bir dövüş teklif eder: `emekli rocky`, şampiyon `mason dixon`'la gösteri maçına çıkar. bu film, yaşlanmaya, unutulmaya, kenara atılmaya karşı bir duruştur. “`hayat ne kadar sert` `vurduğun değil, yediğin yumruğa` `rağmen ayakta kalabilmendir`” cümlesi, artık `rocky`'nin değil, `stallone`'un `hayat felsefesi gibidir.` seri 2015'te `ryan coogler`'ın yönettiği `creed` ile başka bir evreye geçer. bu kez başrolde `michael b. jordan` vardır. o, `apollo creed'in evlilik dışı oğludur.` `rocky` artık yaşlanmıştır ama onun bilgeliği, `donnie creed`'i şekillendirir. bu film, `bir bayrak devridir`. `rocky` `artık bir figür değil`, `bir mirastır`. `creed` ii (2018) ile hikaye `drago` ailesiyle kesişir, `creed`'in babasını öldüren adamın oğluyla dövüşmesi, `geçmişle yüzleşmektir.` ....`adrriaannn !!!..`. `rocky` serisi, `dövüş filmlerinin ötesinde`, `bir adamın hayata yumrukla` `değil kalbiyle tutunmasının hikâyesidir`. herkes `rocky` gibi hisseder bir gün: kimsenin şans vermediği, kaybetmesi beklenen, ama yine de ayağa kalkıp bir raund daha isteyen biri… işte o yüzden bu seri zamansızdır. `çünkü hayat hep sert vurur.` `acı yok rocky!`

obey 6 months ago

1. `fermi paradoksu` – evrende milyarlarca gezegen varken neden hâlâ uzaylılarla karşılaşmadık? 2. `dunning-kruger etkisi` – ne kadar az bilirsen, o kadar çok bildiğini sanırsın. gerçek bilgelik, cehaletini fark etmekle başlar. 3. `baader-meinhof fenomeni` – yeni öğrendiğin bir şeyi her…devamı1. `fermi paradoksu` – evrende milyarlarca gezegen varken neden hâlâ uzaylılarla karşılaşmadık? 2. `dunning-kruger etkisi` – ne kadar az bilirsen, o kadar çok bildiğini sanırsın. gerçek bilgelik, cehaletini fark etmekle başlar. 3. `baader-meinhof fenomeni` – yeni öğrendiğin bir şeyi her yerde görmeye başlaman bir tesadüf değil. 4. `:maya takvimi ve 2012 yanılgısı` – dünya'nın sonu gelmedi ama aslında bu takvim, zaman algımızın ne kadar farklı olabileceğini gösteriyor. 5. `gödel'in eksiklik teoremi` – matematik bile tamamen kanıtlanabilir bir sistem değildir. her zaman içinde çözülemez bir boşluk vardır. 6. `pareto ilkesi` (`80/20 kuralı`) – hayatın birçok alanında %80 sonuç, %20 çabadan gelir. verimlilik için bu oranı kullanabilirsin. 7. `entropi ve isı ölümü` – evren kaçınılmaz şekilde düzensizleşiyor ve bir gün tamamen ölü bir hale gelecek. 8. `mandela etkisi `– bazı kolektif anılar neden yanlış hatırlanır? (örneğin, monopoly adamının aslında gözlüğü yoktur!) 9. `moravec paradoksu` – bilgisayarlar satrançta bizi yenebilir ama yürümek ve bardak tutmak gibi basit şeyleri öğrenemezler. 10. `fraktallar ve sonsuzluk `– küçük bir şeklin içinde, sonsuz bir evren gizli olabilir. matematik ve doğa şaşırtıcıdır. 11. `simülasyon teorisi` – belki de zaten bir bilgisayar simülasyonunda yaşıyoruz ve bunu fark etmemiz imkânsız. 12. `zeno paradoksu `– bir yere ulaşmak için önce yarısına gitmelisin, sonra yine yarısına… o zaman nasıl ilerliyoruz? 13. `kuantum dolanıklık `– iki parçacık, birbirinden ışık yılları uzakta bile olsa anında birbirini etkileyebilir. 14. `olbers paradoksu` – eğer evren sonsuzsa, gece neden tamamen aydınlık değil? 15. `büyük filtre hipotezi `– belki de medeniyetler belirli bir noktaya geldiğinde kendilerini yok ediyorlar ve bu yüzden evrende yalnızız. • “`tersine zaman algısı`”: belki bazı varlıklar zamanı tersten yaşıyor olabilir. onlar için biz geriye gidiyoruz. • “`boltzmann beyni`”: belki de sen, evrenin kaosundan rastgele oluşmuş, anıları sahte olan bir bilinçsin. • “`holografik evren`”: evren aslında bir 2d yüzeyde kodlanmış olabilir, biz sadece 3d hissediyoruz.

obey 6 months ago

`1. düşünce ve algı` • `baader-meinhof fenomeni`: yeni öğrendiğin bir şeyin sürekli karşına çıkması. • `dunning-kruger etkisi`: cehaletin cesaret, bilginin ise şüphe doğurduğu bilişsel yanılgı. • `plasebo` & `nosebo` `etkisi`: zihnin, beden üzerindeki inanılmaz etkisi. `2. evren ve fizik` •…devamı`1. düşünce ve algı` • `baader-meinhof fenomeni`: yeni öğrendiğin bir şeyin sürekli karşına çıkması. • `dunning-kruger etkisi`: cehaletin cesaret, bilginin ise şüphe doğurduğu bilişsel yanılgı. • `plasebo` & `nosebo` `etkisi`: zihnin, beden üzerindeki inanılmaz etkisi. `2. evren ve fizik` • `görelilik teorisi`: zamanın hızlandığını ve yavaşladığını anlamak. • `entropi yasası`: düzenin kaçınılmaz olarak kaosa dönüşmesi. • `çift yarık deneyi`: gerçekliğin gözlemle değiştiğini gösteren deney. `3. matematik ve mantık` • `pareto ilkesi` (80/20 kuralı): çabanın %20'sinin sonucun %80'ini oluşturması. • `russell'ın çaydanlığı`: iddia sahibi, iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür. • `benford yasası`: gerçek dünyadaki sayılar rastgele değil, belirli bir düzene göre dağılır. `4. insan davranışı ve psikoloji` • `sistem 1 ve sistem 2 düşünme`: zihnin hızlı ama hataya açık, yavaş ama analitik iki modu. • `maslow'un ihtiyaçlar hiyerarşisi`: insan motivasyonlarını anlamanın anahtarı. • `halo etkisi`: bir özelliğin tüm algımızı nasıl şekillendirdiği. `5. dil ve iletişim` • `sapir-whorf hipotezi`: dilin, düşünceyi şekillendirdiği fikri. • `sokratik yöntem`: sorularla düşünceyi derinleştirme sanatı. • `lacancı `“`öteki`” kavramı: kendimizi başkalarının gözünden görme biçimimiz. `6. sanat ve kültür` • `wabi-sabi felsefesi`: kusurluluk ve geçiciliğin estetiği. • `kintsugi sanatı`: kırıkların altınla onarılarak daha değerli hale gelmesi. • `monomyth` (`:kahramanın yolculuğu`): tüm hikâyelerin ortak anlatı şablonu. `7. tarih ve medeniyetler` • `göbeklitepe'nin keşfi`: medeniyetin tarımdan önce var olabileceği gerçeği. • `roma'nın yıkılışı`: büyük imparatorlukların nasıl çökebileceğini anlamak. • `dünyanın unutulmuş süper güçleri`: moğollar, hititler, mali imparatorluğu gibi yükselmiş ama unutulmuş güçler. `8. teknoloji ve gelecek` • `moore yasası`: teknolojinin katlanarak büyümesi. • `yapay zekâ paradoksu`: kolay şeyler zor, zor şeyler kolaydır. • `kriptografi ve blokzincir`: verinin ve güvenin geleceği.

obey 6 months ago

konuşacaksan; kibarca konuş. (bakara/83) gerçeği konuş. (ali imran/27) adaleti konuş. (enam/152) zarifce konuş. (isra/23) dürüst konuş. (isra/28) nazikçe konuş. (isra/28) yumuşak dilli konuş. (taha/44) yalansız konuş. (hac/30) anlamlı konuş. (mü'minun/3) düzgün konuş. (ahzap/70)

obey 6 months ago

en iyi güney kore sineması komedi filmleri ilk 20 1. `extreme job` (2019) uyuşturucu çetesiyle mücadele etmek için gizli operasyon düzenleyen bir grup polisin, işlettiği sahte tavuk restoranının bir anda ülkenin en popüler yeri haline gelmesiyle gelişen komik olaylar. 2.…devamıen iyi güney kore sineması komedi filmleri ilk 20 1. `extreme job` (2019) uyuşturucu çetesiyle mücadele etmek için gizli operasyon düzenleyen bir grup polisin, işlettiği sahte tavuk restoranının bir anda ülkenin en popüler yeri haline gelmesiyle gelişen komik olaylar. 2. `my sassy girl` (2001) üniversite öğrencisi gyeon-woo, tesadüfen tanıştığı dik başlı, çılgın ama güzel bir kızla yaşadığı tuhaf ve komik aşk hikayesi. 3. `miss granny` (2014) 70 yaşındaki bir kadın, mucizevi bir şekilde 20'li yaşlarına geri döner ve hayatı yeniden keşfetmeye başlar. 4. `sunny` (2011) bir grup kadın, gençlik yıllarındaki dostluklarını yeniden canlandırmaya karar verir ve nostaljik anılarla dolu eğlenceli bir yolculuğa çıkar. 5. `200 pounds beauty` (2006) çirkin olduğu için arka planda kalan bir şarkıcı, geçirdiği estetik ameliyatlarla göz alıcı bir kadına dönüşür ve yeni kimliğiyle müzik endüstrisinde yükselmeye çalışır. 6. `scandal makers` (2008) genç yaşta baba olduğu gerçeğini saklayan bir radyo dj'i, bir gün 20 yaşındaki kızı ve torununun aniden hayatına girmesiyle kaosa sürüklenir. 7. `the thieves` (2012) bir grup hırsız, büyük bir soygun için bir araya gelir, ancak işler planlandığı gibi gitmez ve komik olaylar yaşanır. 8. `hello ghost `(2010) intihar etmeye çalışan bir adam, hayaletleri görmeye başlar ve onları huzura kavuşturmak zorunda kalır. 9. ```detective k`: `secret of the virtuous widow ```(2011) 17. yüzyıl kore'sinde, beceriksiz ama zeki bir dedektif, hükümetin en büyük yolsuzluk davasını çözmeye çalışırken başına komik olaylar gelir. 10. `miracle in cell no. 7 `(2013) zihinsel engelli bir baba, haksız yere hapse atılır ve koğuş arkadaşları ona kızını hapishaneye getirme konusunda yardım eder. (komedi ve dram karışımı) 11. `secretly, greatly `(2013) kuzey koreli bir ajan, güney kore'de saklanırken köyün en saf insanı gibi davranmak zorundadır, ancak işler planlandığı gibi gitmez. `12. my annoying brother` (2016) bencil ve dolandırıcı bir adam, kör olan kardeşine bakmak zorunda kalınca komik olaylar gelişir. `13. my wife is a gangster` (2001) soğukkanlı bir kadın mafya lideri, ölen kız kardeşinin isteğini yerine getirmek için evlenmeye karar verir ve olaylar komik bir hal alır. `14. twenty `(2015) üç yakın arkadaş, 20'li yaşlarına adım attıklarında hayat, aşk ve gelecek kaygılarıyla eğlenceli bir şekilde mücadele eder. 15. `jail breakers `(2002) kaçmak için hapishaneden tünel kazan iki mahkum, tam kaçacakları gün af çıktığını öğrenir. 16. `penny pinchers` (2011) paragöz bir kadın ve sürekli borç içinde olan bir adam, beklenmedik bir şekilde yolları kesişince ortaya komik olaylar çıkar. 17.` a taxi driver` (2017) bir taksi şoförü, yabancı bir gazeteciyi 1980 gwangju ayaklanması'na götürürken beklenmedik olaylarla karşılaşır. (komedi ve dram karışımı) 18. `spellbound` (2011) hayaletleri görebilen bir kadın ve ona aşık olan bir adamın, doğaüstü olaylarla dolu eğlenceli aşk hikayesi. 19. `dancing queen` (2012) belediye başkanlığına aday olan bir adamın, eşi gizlice bir pop yıldızı olmaya çalışırken yaşanan komik olaylar. 20. `the pirates `(2014) japonlardan kaçarken kore sularına giren kayıp bir mühürlü sandığın peşine düşen korsanlar ve haydutlar arasındaki komik mücadele.

obey 6 months ago

osmanlı padişahları hakkında herkes fatih'in istanbul'u fethettiğini, kanuni'nin en uzun süre tahtta kaldığını bilir ama tarih, arka odalarda saklı çok daha ilginç ayrıntılarla dolu. 1. ii. bayezid – sessiz derviş padişah fatih'in oğlu olmasına rağmen savaşmaktan çok musikiyle ilgilenirdi. ney…devamıosmanlı padişahları hakkında herkes fatih'in istanbul'u fethettiğini, kanuni'nin en uzun süre tahtta kaldığını bilir ama tarih, arka odalarda saklı çok daha ilginç ayrıntılarla dolu. 1. ii. bayezid – sessiz derviş padişah fatih'in oğlu olmasına rağmen savaşmaktan çok musikiyle ilgilenirdi. ney çalar, ilahi bestelerdi. hatta bazı eserleri mevlevihanelerde çalınmıştır. “babası fethetti, o içini fethetti.” 2. i. ahmed – 14 yaşında imparator tahta çıktığında daha bıyığı bile terlememişti. yine de genç yaşında “sultan ahmed camii”ni yaptırarak tarihe geçti. modern tabirle: 14 yaşında taht ceo'su. 3. iii. murad – 100'den fazla çocuğu olduğu iddia ediliyor tarihin en kalabalık “nüfus planlaması zafiyeti” kendisine ait. sarayda bebek ağlama sesi eksik olmamış. osmanlı versiyonu: “sarayda sessizlik = şüpheli durum.” 4. ii. abdülhamid – gizli istihbarat dehası kendisine gelen mektuplar açılmadan önce mürekkep analizinden geçirilirdi. avrupa'daki gazeteleri bile sansür ettirebilecek kadar güçlü bir bilgi ağı kurmuştu. google yoktu ama “hamid intelligence agency” vardı. 5. i. mahmud – sanat delisi padişah sarayda tiyatro ve opera temsilleri düzenleyen ilk osmanlı padişahıdır. “batı müziği dinliyorum ama içim hâlâ mehter.” 6. ii. osman (genç osman) – reform uğruna can veren padişah yeniçerileri kaldırmak istedi, bedelini yedikule zindanlarında boğularak ödedi. “devrim yapmaya kalktı, sistem 'force quit' verdi.” 7. iii. selim – enstrüman koleksiyoncusu kendisi keman, ney, tambur çalardı. fransa'dan gelen müzik aletlerini topkapı sarayı'nda denemiştir. “spotify çalma listesi: mevlevi chill & ottoman jazz” 8. ii. mahmud – modern devletin kurucusu gibi fes getirdi, posta sistemini kurdu, ilk nüfus sayımını yaptırdı. ama en radikal kararı: sakalını kısaltıp kravat takmasıydı. o dönem için “fazlaydı”. 9. i. mustafa – deliliği tartışmalı padişah resmî kayıtlarda “akli dengesi yerinde değil” dense de bazı tarihçilere göre o sadece saray entrikalarına karşı gelmişti. belki de deli değil, sadece fazla erken uyanmıştı. 10. v. murad – tahtta sadece 93 gün tahta çıktı, ruhsal çöküş yaşadı, indirildi. ama müzikte, avrupa tarzı beste yapan ilk padişahlardan biri olarak kült figür haline geldi. “kısa sürdü ama melodisi unutulmadı.” tarih kitapları ciddiyetle yazar ama satır aralarında öyle olaylar var ki, netflix dizisi yapsa “abartmışlar” dersin. yani o derce !! 1. fatih sultan mehmet'in “uyku yasası” fatih, divan toplantılarında esneyen veya dalan vezirleri sürgüne gönderirdi. ciddi ciddi “uyku disiplini” takıntısı vardı. “kahve içmeden gelen vezir, görevine veda ederdi.” 2. ii. bayezid'in güvercin postası avrupa ile mektuplaşırken bazen elçi yerine güvercin kullanırdı. çünkü “insanlar sızdırıyor ama kuşlar konuşmaz” dermiş. ilk “uçan veri hattı” ondaydı. 3. iii. murad'ın rüya memurları sarayda “rüya tabircileri” maaşlı olarak çalışıyordu. her sabah padişahın rüyası analiz edilip rapor hazırlanırdı. “bugün yılan gördünüz mü efendim? demek ki iran seferi hayırlı olacak.” 4. iv. murad'ın gizli gece devriyeleri içki yasağını koydu ama kendisi geceleri kıyafet değiştirip gizlice istanbul sokaklarında gezer, yasağa uymayanları bizzat yakalardı. osmanlı'da “gece baskını” terimi gerçekti. 5. iii. osman – topuk sesi fobisi topuk sesinden nefret ettiği için saray zeminine halı serdirip kadınların tahta ayakkabı giymesini yasaklamıştı. “sessizlik huzurdur” mottosunun öncüsü. 6. iii. selim'in “batı müziği orkestrası” sarayda ilk defa keman, viyolonsel ve flütü bir araya getirip mini konser düzenletti. yeniçeriler “bu ne gürültü” diye isyan etti. beethoven'a mektup atmaya ramak kalmıştı. 7. ii. mahmud'un maymunu sultan'ın sarayda “sümbül” adında bir maymunu vardı. elçilerin davranışlarını test etmek için bazen odaya önce maymunu gönderirdi. “diplomasi + evcil hayvan = riskli deney.” 8. abdülaziz'in tren tutkusu kendisine hediye edilen minyatür trenle saray içinde saatlerce oynardı. avrupa'ya gittiğinde de lokomotifle geziye çıkmış tek padişahtır. “gerçek power move: buharlı selfie.” 9. i. mustafa'nın mum takıntısı mumların aynı anda erimemesi sinirini bozardı. her akşam yakmadan önce tüm fitilleri hizalatırdı. osmanlı versiyonu: “mum simetrisi şart.” 10. ii. abdülhamid'in çift aynası kendine özel aynalar yaptırmıştı — biri normal gösterir, biri “karakter okumak” için özel olarak ışık kırardı. “yalan söylüyor mu?” testi: aynaya bak, anla. çoğu tarih kitapları anlatmaz ama topkapı duvarları duysa, “beni de susturun” derdi. osmanlı sarayının “arka odasında” dönen işler — tarihsel temeli olan ama resmi kayıtlarda üstü ince örtülmüş sırlar 1. hürrem sultan'ın “mektup operasyonu” rivayete göre hürrem sultan, kanuni'nin gözdesi mahidevran'a gönderilmiş hediyeleri ele geçirip kendi adını yazdırmış. osmanlı'nın ilk “whatsapp hack'i” resmen. haremde “bir yanlışlık olmuş efendim” cümlesiyle başlayan kaç gözyaşı döküldü kim bilir… 2. genç osman ve yasak aşk dedikodusu bazı tarihçiler, genç osman'ın yeniçerilerle arasının açılmasının nedenini “bir cariyeye duyduğu yasak aşk” olarak yazar. haremde aşk = tahrik maddesi, sonuç: yedikule! romantik başladı, trajediyle bitti. 3. kösem sultan – aynadan dinleme sistemi kösem sultan'ın saraydaki konuşmaları dinlemek için arkası delik aynalar yerleştirdiği söylenir. “beni kim arkamdan konuşuyor” modunun mimarı. saray içi istihbaratın siri'si gibiydi. 4. iv. murad'ın gizli içki mahzeni içki yasağını koyan murad'ın, topkapı'nın bodrumlarında gizli mahzeni vardı. resmî açıklama: “ilaç amaçlı kullanılıyor.” gerçekte: rakı + fars müziği + 3 vezir + sabaha kadar siyaset. 5. i. abdülhamid'in yasak dans merakı haremde kadınların gizli “avrupa dansları” yapmasına izin verdiği, ama bunu sadece ayna arkasından izlediği söylenir. “osmanlı'da tiktok olsa en çok o izlenirdi.” 6. sultan ii. selim – sarayda şaraplı hamam laleleriyle ünlü bu padişah, banyosuna su yerine zaman zaman şarap doldurturmuş. “spa & wine” konsepti aslında oradan geliyor olabilir. 7. iii. mustafa – gizli parfüm koleksiyonu sarayda 200'den fazla misk, amber ve gül kokulu şişe saklarmış. kimi tarihçiler “koku hafızasıyla karar verirdi” diyor. vezir seçimi bile “iyi kokan kazanır” sistemiyle. 8. ii. abdülhamid – herkesin odasında gizli mikrofon mikrofon değil tabii, ama gizli dinleme delikleri vardı. abdülhamid'in saraydaki konuşmaları dinletmek için özel “kulak odaları” yaptırdığı biliniyor. “istihbarat = duvarın kulağı.” 9. haremdeki “sahte hamilelik” olayı bir cariye, padişahın ilgisini kaybetmemek için hamileymiş gibi davranmış, aylarca karnına pamuk bağlamış. gerçek ortaya çıkınca sessizce saraydan gönderilmiş. osmanlı versiyonu: “dizi olsa 3. sezona taşırdı.” 10. sarayın gizli hayvan krallığı topkapı'da gizlice bakılan kedi, papağan, maymun, hatta ceylanlar vardı. hürrem sultan'ın bir kedisi “şehzade odasına girince iyiye işarettir” diye uğurlu sayılırdı. kediye bile statü verilmiş: saray kedisi, 16. yüzyıl influencer'ı. saraylarda görkem, mermer ve mücevher vardı ama o duvarların ardında kan, korku ve ihtiras da eksik olmazdı. padişahlar arasında yaşanan taht oyunları, “bir kılıç darbesiyle değişen kaderler”… 1. yıldırım bayezid vs. süleyman çelebi – baba-oğul dizisine dönüşen iç savaş ankara savaşı'ndan sonra timur bayezid'i esir almıştı. bayezid ölmeden önce oğlu süleyman'ın, tahtı almak için timur'la gizlice görüştüğünü öğrenince “oğlum değil, düşmanım” dedi. osmanlı'nın ilk “baba oğul unfollow” olayı. 2. fatih sultan mehmet'in kardeşi ahmed – beşikten komplonun kurbanı fatih, tahta geçtiğinde 12 yaşındaydı. yeniçeriler küçük şehzade ahmed'i “daha kolay yönlendiririz” diye tahta geçirmek istemişti. fatih'in cevabı: “ben çocuk değilim, ben sultanım.” o gün devleti kurtardı ama kardeşlik bitti. 3. cem sultan – avrupa'da sığınmacı prensi fatih'in oğlu cem, tahta ii. bayezid geçince avrupa'ya kaçtı. papalık onu adeta “rehin piyon” gibi kullandı. avrupa gazetelerinde ilk defa osmanlı hakkında “aile içi dram” başlığı o zaman çıktı. öldüğünde vatikan'daki odasında hâlâ osmanlı duaları yazılıydı. 4. i. mustafa – delilik bahanesiyle tahttan indirildi gerçekten deli miydi, yoksa taht oyununa kurban mı? bazı tarihçilere göre kösem sultan ve vezirler, kendi kontrollerindeki yeni bir padişah istedikleri için “akli dengesiz” raporu hazırlattı. osmanlı'da tıp değil, politika teşhis koyardı. 5. genç osman – yenilik istedi, bedelini canıyla ödedi yeniçeri ocağı'nı kaldırmak istedi, halkın değil sistemin düşmanı ilan edildi. yedikule zindanında boğulduğunda sadece 18 yaşındaydı. reformcu ruhun osmanlı'daki “ilk mavi ekran hatası.” 6. iii. mehmed – 19 kardeşini bir gecede boğdurdu tahta geçince kardeşlerini öldürmek zorunda kaldı, sabah olunca kendi annesine “evlatlarımın canı gitti, benim canım da gitti” dedi. “tahta çıkmak = vicdan azabı protokolü.” 7. kösem sultan vs. turhan sultan – sarayda anne-oğul savaşı kösem sultan, torunu iv. mehmed'in velayetini bırakmak istemedi. turhan sultan ise “artık senin devrin bitti” diyordu. sonuç: kösem, bir gece yastıkla boğularak öldürüldü. “tahtta aşk değil, nefes bile tehlikeliydi.” 8. iii. selim – reformcu, ama yalnız yeni ordu (nizam-ı cedid) kurmak istedi, ama bu yenilikler çıkar çevrelerini kızdırdı. bir gece isyan çıktı, odasında yalnızken öldürüldü. “değişim istediler, değişim geldi: padişah değişti.” 9. ii. osmanlı suikastlarının gölgesinde yaşayan abdülaziz reform yapmaya kalktı, ama çevresindeki paşalar saray darbesi planladı. bir sabah bilekleri kesilmiş bulundu. “intihar etti” dendi ama… odada makas yoktu. 10. tahta geçemeyen şehzadeler – “kafes” sistemi 17. yüzyıldan itibaren kardeş katli yasaklandı ama şehzadeler “kafes” denen dairelerde ömür boyu hapis yaşadı. hayatta kaldılar ama yaşamadılar. kimi delirdi, kimi padişah olduğunda konuşmayı unutmuştu.

obey 6 months ago

Yeryüzünün En Sessiz Gücü Çeyrek altın 10.300 TL civarında… Piyasada belirgin bir yön planı yok, ama görünenden fazlası var. Altın, dünyada oluşmuş bir maden değil. O, göktaşlarıyla dünyaya gelen kozmik bir misafir. Yani insanlık tarihi kadar eski, hatta dünyadan bile…devamı

obey 6 months ago

yapmak istediğimiz şeyi yapabilirken, o anda yapmak gerekir. çünkü, bu "yapabilirim" değişecektir. engellerle, ertelemelerle, aksaklıklarla karşılaşacaktır. keza diller, eller ve kazalarla.. sonra elimizde kala kala "yapabilirdim" kalır.. shakespeare "hamlet"

obey 6 months ago

THE DECAMERON (Netflix, 2024) — “Veba gelir, ahlak gider.” 1348 Floransa’sı… Kara Ölüm kapıda. Zenginler kaçıyor, köylüler ölüyor, papazlar dua ederken içten içe yanıyor. Bir grup aristokrat, vebadan kaçmak için bir villaya sığınıyor. Başta “lüks karantina partisi” gibi ama işler…devamıTHE DECAMERON (Netflix, 2024) — “Veba gelir, ahlak gider.” 1348 Floransa’sı… Kara Ölüm kapıda. Zenginler kaçıyor, köylüler ölüyor, papazlar dua ederken içten içe yanıyor. Bir grup aristokrat, vebadan kaçmak için bir villaya sığınıyor. Başta “lüks karantina partisi” gibi ama işler çabuk çürüyor. Çünkü insan nereye kaçarsa kaçsın, içindeki mikroptan kaçamıyor. Dizide herkes bir şekilde çırılçıplak kalıyor — sadece bedenen değil, ruhen. Hizmetçi efendisini, papaz Tanrı’yı, dostlar birbirini soyuyor. Veba bulaşmadan önce zaten herkesin içinde varmış: hırs, kibir, şehvet, korku… Yani, ölüm değil insanı bitiren; fırsat bulduğunda ortaya çıkan maskesizliği. 👑 Karakterler • Pampinea (Zosia Mamet) — Kontes görünümlü kriz yöneticisi. Hayatta kalma içgüdüsüyle sınıf bilincini karıştırıyor. • Sirisco (Tony Hale) — “Ben sadece görevimi yapıyorum” diyerek her şeyi batıran tipik memur ruhu. • Dioneo (Amar Chadha-Patel) — Ahlakın yanmasından önce sigarasını yakıyor. • Licisca (Tanya Reynolds) — Hizmetçi ama en akıllısı. Çünkü görgü değil, gözlem birikimi var. 💀 Ton / Tarz Orta Çağ ambalajında kara mizah. Boccaccio’nun kitabındaki “her gün bir hikâye” yapısı yerine burada tek büyük hikâye: insanların içinin boşalması. Sanki “The White Lotus” ile “Monty Python” karışmış, üstüne biraz “Black Death” serpilmiş. Diyaloglar modern, küfürleri yerli yerinde, kostümler tiyatro tadında. Her sahne, “medeniyet” denilen şeyin ne kadar ince bir perde olduğunu hatırlatıyor. • Ölüm adil değildir ama adalet ölüm anında başlar. • Zenginler vebadan kaçarken, vicdanlarını da gömüyorlar. • Tanrı bazen konuşmaz, çünkü her şeyi zaten gösterir. • Her dönem kendi “karantina villası”nı kurar — kimisi Netflix’te, kimisi kendi hayatında. 🔥 The Decameron, tarihin en ölümcül salgınını bir tür “ahlak aynası” olarak kullanıyor. İzleyiciye “sen olsan hangi günahınla kaçardın?” diye soruyor. Cevabı herkes kendi içinde buluyor… ya da bulamıyor.