Süleymaniye’de 10-12 Temmuz 2025 tarihinde gerçekleşen PKK’nın sembolik silah bırakma töreninde Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Milli İstihbarat Teşkilatı’nın (MİT) ya da herhangi bir Türk devlet kurumunun (örneğin, resmi bir sivil toplum kuruluşu veya devlet temsilcisi) bulunmaması, sürecin mevcut aşamasında…devamıSüleymaniye’de 10-12 Temmuz 2025 tarihinde gerçekleşen PKK’nın sembolik silah bırakma töreninde Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Milli İstihbarat Teşkilatı’nın (MİT) ya da herhangi bir Türk devlet kurumunun (örneğin, resmi bir sivil toplum kuruluşu veya devlet temsilcisi) bulunmaması, sürecin mevcut aşamasında Türkiye’nin resmi katılımının sınırlı olduğunu ve olayın daha çok PKK’nın kendi inisiyatifiyle, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi (KRG) sahasında düzenlendiğini gösteriyor. Bu durumun birkaç anlamı ve bağlamı olabilir:
1. Süreç Henüz Erken Aşamasında
• Anlamı: PKK’nın Süleymaniye’deki silah bırakma töreni, örgütün 12 Mayıs 2025’te aldığı silahlı mücadeleyi sonlandırma ve fesih kararının sembolik bir adımıdır. TSK veya MİT’in törende yer almaması, sürecin henüz Türkiye’nin resmi kurumlarının doğrudan dahil olduğu bir aşamaya gelmediğini gösteriyor. Türkiye, süreci daha çok diplomatik ve siyasi düzeyde izliyor olabilir.
• Bağlam: Türkiye, PKK’nın silah bırakma sürecini desteklediğini belirtmiş, ancak bu tür sembolik törenlerin örgüt tarafından propaganda malzemesi olarak kullanılma riskine karşı temkinli davranıyor. TSK veya MİT’in fiziksel varlığı, sürecin resmi bir teslim alma veya denetim aşamasına henüz ulaşmadığını işaret ediyor.
2. Irak ve KRG’nin Ev Sahipliği
• Anlamı: Törenin Süleymaniye’de, Casena Mağarası önünde gerçekleşmesi ve KRG’nin güvenlik önlemleri alması, sürecin Irak topraklarında ve KRG’nin gözetiminde ilerlediğini gösteriyor. Türkiye’nin resmi kurumlarının bulunmaması, bu aşamada sürecin Irak ve KRG tarafından koordine edildiğini ve Türkiye’nin doğrudan saha düzeyinde yer almaktan ziyade, daha üst düzeyde (örneğin, diplomatik veya istihbarat görüşmeleriyle) sürece dahil olduğunu düşündürüyor.
• Bağlam: KRG lideri Neçirvan Barzani ve Irak merkezi hükümeti, süreci desteklediklerini açıklamış, ancak törende uluslararası gözlemcilerin (örneğin, BM temsilcileri) yer alacağı belirtilmiş olsa da, Türk resmi makamlarının olmaması, Türkiye’nin süreci daha çok kendi topraklarında veya resmi kanallar üzerinden yönetmeyi tercih ettiğini gösterebilir.
3. STK’ların (Türk Sivil Toplum Kuruluşlarının) Olmaması
• Anlamı: Türk sivil toplum kuruluşlarının törende yer almaması, bu etkinliğin daha çok PKK’ya yakın gruplar (örneğin, DEM Parti, DBP, HDK gibi) ve Kürt siyasi hareketine bağlı aktörler tarafından düzenlendiğini gösteriyor. Türkiye’den bağımsız veya tarafsız STK’ların bulunmaması, törenin daha çok PKK’nın kendi tabanına yönelik bir mesaj olarak tasarlandığını ve Türkiye’deki geniş toplum kesimlerini kapsayan bir etkinlik olmadığını işaret ediyor.
• Bağlam: Türkiye’deki STK’lar, özellikle milliyetçi veya muhafazakâr kesimlere yakın olanlar, PKK’nın silah bırakma sürecine temkinli yaklaşıyor. Ayrıca, DEM Parti gibi aktörlerin törende yer alması, sürecin Kürt siyasi hareketi içinde bir “iç organizasyon” gibi algılanmasına neden olabilir.
4. Türkiye’nin Temkinli Yaklaşımı
• Anlamı: TSK, MİT veya Türk STK’larının törende olmaması, Türkiye’nin süreci resmi olarak desteklese de, PKK’nın açıklamalarının ve eylemlerinin samimiyetini test etme aşamasında olduğunu gösteriyor. Türkiye, silah bırakma sürecinin tamamını (özellikle Kandil, Metina ve Zap gibi bölgelerdeki kampların boşaltılmasını ve silahların teslimini) uluslararası gözlemcilerle ve resmi anlaşmalarla denetlemeyi tercih edebilir.
• Bağlam: Bazı Türk yetkililer ve muhalefet partileri (örneğin, İYİ Parti, Zafer Partisi), PKK’nın silah bırakma açıklamasını propaganda olarak değerlendirmiş ve sürecin şeffaf bir şekilde denetlenmesi gerektiğini vurgulamıştır. Bu nedenle, Türkiye’nin resmi kurumlarının törende yer almaması, süreci daha kontrollü bir şekilde, kendi belirlediği çerçevede ilerletme stratejisinin bir parçası olabilir.
5. Propaganda ve Güven Sorunu
• Anlamı: PKK’nın Süleymaniye’deki silah bırakma töreni, örgütün kendi tabanına ve uluslararası kamuoyuna “barışçıl bir dönüşüm” mesajı verme çabası olarak görülebilir. Ancak TSK veya MİT’in olmaması, Türkiye’nin bu tür sembolik adımları “gösteri” olarak değerlendirme ihtimalini ve örgütün geçmişte benzer vaatlerde bulunduğu ancak sonuçlanmayan süreçlere karşı güvensizliği yansıtıyor.
• Bağlam: Uzmanlar, PKK’nın silah bırakma görüntülerinin propaganda malzemesi olarak kullanılabileceği uyarısında bulunuyor. Türkiye, bu tür etkinliklere resmi katılım sağlayarak PKK’ya meşruiyet kazandırma riskinden kaçınıyor olabilir.
6. Uluslararası Gözlem ve Gelecek Adımlar
• Anlamı: Törende BM gibi uluslararası gözlemcilerin yer alacağının belirtilmesi, sürecin uluslararası bir boyut kazanma potansiyeline işaret ediyor. TSK ve MİT’in olmaması, Türkiye’nin süreci doğrudan sahada değil, diplomatik ve resmi kanallar üzerinden (örneğin, BM veya Irak hükümetiyle iş birliğiyle) yönetmeyi planladığını gösterebilir.
• Bağlam: Sürecin ilerleyen aşamalarında, silahların teslim alınması ve PKK kamplarının boşaltılması için uluslararası bir komisyon kurulması planlanıyor. Türkiye, bu komisyonun çalışmalarıyla daha aktif bir rol alabilir.
Genel Değerlendirme
TSK, MİT veya Türk STK’larının Süleymaniye’deki törende yer almaması, şu anki aşamada sürecin PKK ve KRG tarafından organize edildiğini, Türkiye’nin ise daha temkinli bir pozisyon alarak süreci diplomatik ve resmi kanallar üzerinden izlediğini gösteriyor. Bu, Türkiye’nin PKK’nın silah bırakma taahhüdünü test etme, sürecin samimiyetini değerlendirme ve propaganda risklerini en aza indirme stratejisinin bir yansıması olabilir. İlerleyen dönemde, özellikle silah teslimi ve kampların boşaltılması gibi somut adımlarda, TSK ve MİT’in daha aktif rol alması beklenebilir.
Web yapım aşamasındadır.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
En iyi deneyim için mobil uygulamamızı indir.
Süleymaniye’de 10-12 Temmuz 2025 tarihinde gerçekleşen PKK’nın sembolik silah bırakma töreninde Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Milli İstihbarat Teşkilatı’nın (MİT) ya da herhangi bir Türk devlet kurumunun (örneğin, resmi bir sivil toplum kuruluşu veya devlet temsilcisi) bulunmaması, sürecin mevcut aşamasında…devamı
PKK’nın Silah Bırakma Süreci PKK (Kürdistan İşçi Partisi), 12 Mayıs 2025 tarihinde, lideri Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat 2025’teki çağrısına uyarak silahlı mücadeleyi sonlandırma ve örgütü feshetme kararı aldığını açıklamıştır. Bu karar, 5-7 Mayıs 2025 tarihlerinde toplanan PKK’nın 12. Olağanüstü Kongresi’nde…devamıPKK’nın Silah Bırakma Süreci
PKK (Kürdistan İşçi Partisi), 12 Mayıs 2025 tarihinde, lideri Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat 2025’teki çağrısına uyarak silahlı mücadeleyi sonlandırma ve örgütü feshetme kararı aldığını açıklamıştır. Bu karar, 5-7 Mayıs 2025 tarihlerinde toplanan PKK’nın 12. Olağanüstü Kongresi’nde alınmış ve Fırat Haber Ajansı’nda yayımlanmıştır. Süreç, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Ekim 2024’te Öcalan’a yaptığı çağrıyla başlamış ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde ilerlemiştir.
Süleymaniye’deki Silah Bırakma Töreni
• Tarih ve Yer: PKK, 10-12 Temmuz 2025 tarihleri arasında Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’ne bağlı Süleymaniye’de, Casena Mağarası önünde sembolik bir silah bırakma töreni düzenlemiştir. Törene 15 kadın ve 15 erkek toplam 30 PKK üyesi katılmış, silahlar bir kazana bırakılarak ateşe verilmiştir. Tören yaklaşık 20 dakika sürmüş ve 200 kişi tarafından izlenmiştir.
• Katılımcılar: Törene DEM Parti Eş Genel Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan, DBP Eş Genel Başkanları, HDK Eş Sözcüleri ve Ahmet Türk gibi isimler tanıklık etmiştir. KCK Yürütme Konseyi Eş-Başkanı Bese Hozat da törendeydi.
• Güvenlik ve Gözlem: Bölgede geniş güvenlik önlemleri alınmış ve silah bırakma sürecinin Birleşmiş Milletler (BM) gözetiminde gerçekleşeceği belirtilmiştir. Süleymaniye’nin yanı sıra Duhok’a bağlı Amediye, Kani Masi, Erbil’in Binar ve Koyê ilçeleri ile Süleymaniye’nin Ranya ve Seyid Sadık ilçeleri de silah teslim noktaları olarak belirlenmiştir.
Sürecin Detayları
• Silah Bırakma Mekanizması: Silahların toplanması için uluslararası gözlemcilerden oluşan bir komisyon kurulması planlanmaktadır. Sürecin, Kandil, Metina ve Zap bölgelerindeki PKK kamplarının boşaltılması ve silahların teslim alınmasıyla ilerlemesi bekleniyor.
• Üst Düzey Kadrolar: PKK’nın 30-50 kişilik üst düzey kadrosunun Süleymaniye’de kalması ya da Avrupa’ya gitmesi tartışılmaktadır. Yaklaşık 3,500 “suça karışmamış” PKK üyesinin Türkiye’ye dönmesi ve hukuki durumlarının ayrı değerlendirilmesi planlanıyor.
• Irak ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin Rolü: Irak merkezi hükümeti ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi (KRG), süreci desteklemek için önemli roller üstlenmeye hazır olduğunu belirtmiştir. KRG lideri Neçirvan Barzani, bu kararı “tarihi bir fırsat” olarak nitelendirmiş; Irak Dışişleri Bakanlığı ise süreci bölgesel güvenlik için bir şans olarak değerlendirmiştir.
• Suriye Boyutu: Sürecin Suriye’deki YPG/SDG yapılarını da kapsaması bekleniyor. Türkiye, YPG’yi PKK’nın Suriye kolu olarak gördüğünden, Suriye yönetimiyle yapılan görüşmelerde bu grupların silah bırakması ve Suriye ordusuna entegre edilmesi planlanıyor.
Riskler ve Tartışmalar
• İç Bölünmeler: Uzmanlar, PKK içinde küçük fraksiyonların silah bırakmayı reddedebileceği ve yeni gruplar oluşturabileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle Irak’taki genç kuşak militanların Öcalan’ın ideolojisini reddettiği ve İran destekli milislerle bağlantı kurabileceği belirtiliyor.
• Siyasi ve Yasal Adımlar: Sürecin ilerlemesi için TBMM’de bir komisyon kurulması ve demokratik entegrasyon yasalarının çıkarılması planlanıyor. Öcalan’ın sürecin yürütülmesinde aktif rol oynaması ve “demokratik siyaset hakkı” tanınması gerektiği vurgulanıyor.
• Provokasyon Uyarısı: Bazı kaynaklar, PKK’nın silah bırakma görüntülerini propaganda malzemesi olarak kullanabileceği veya sürecin sabote edilebileceği konusunda uyarıyor.
Türkiye’deki Tepkiler
• İktidar ve MHP: AKP ve MHP, süreci “Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusunda olumlu karşılarken, Erdoğan ve Bahçeli sürece liderlik eden isimler olarak öne çıkıyor.
• Muhalefet: CHP, silahların susmasından memnuniyet duyduğunu ancak yasal süreçlere temkinli yaklaştığını belirtirken, İYİ Parti, Zafer Partisi ve BBP gibi milliyetçi partiler, PKK’nın açıklamasının samimiyetini sorgulamış ve Lozan Anlaşması’na atıfta bulunulmasını eleştirmiştir.
• DEM Parti: Sürecin “Barış ve Demokratik Toplum” hedefiyle taçlanmasını umduklarını ifade etmiştir.
Silah Bırakma Sürecinin Önemi
PKK’nın 1978’den beri sürdürdüğü silahlı mücadele, 40 binden fazla insanın hayatına mal olmuştur. Bu karar, Türkiye’nin yanı sıra Irak ve Suriye’de bölgesel istikrarı artırma potansiyeline sahiptir. Sürecin başarısı, silahların tamamen teslim edilmesi, Öcalan’ın rolü, yasal düzenlemeler ve bölgesel iş birliğine bağlıdır.
yurt dışına çıkarken bu uygulamalar hayat kurtarıyor! seyahatinizi kolaylaştıracak en iyi uygulamaları 1. aroundme: en yakın oteller, hastaneler ve acil ihtiyaçlar 2. jiwire – ücretli/ücretsiz en yakın wifi noktaları 3. localeats: en iyi yerel restoranları keşfedin 4. moovit: toplu taşıma…devamıyurt dışına çıkarken bu uygulamalar hayat kurtarıyor! seyahatinizi kolaylaştıracak en iyi uygulamaları
1. aroundme: en yakın oteller, hastaneler ve acil ihtiyaçlar
2. jiwire – ücretli/ücretsiz en yakın wifi noktaları
3. localeats: en iyi yerel restoranları keşfedin
4. moovit: toplu taşıma ağları ve ulaşım rehberi
5. xe currency: döviz kurları ve para transferi
6. packing pro: gideceğiniz yere göre valiz kontrol listesi
7. city guides catalog: turistik bölgelerin temel bilgileri
8. trip wolf: internetsiz tur rehberi
9. mapsme: çevrimdışı harita & yön bulma
10. tripadvisor: gezgin yorumları & öneriler
11. goldstar: indirimli konser ve tiyatro biletleri
12. rome2rio: en uygun ulaşım rotalarını keşfet
13. booking / airbnb: otel & ev kiralama
14. hotel tonight: son dakika otel fırsatları
Film tavsiyeleri 1. stalker (stalker, 1979) andrei tarkovsky'nin yönettiği bu felsefi dramada, alexander kaidanovsky ve anatoly solonitsyn, gizemli bir bölgeye yolculuk yapan üç adamı canlandırıyor. film, insan arzuları ve umudun sınırlarını keşfediyor. 2. come and see (git ve gör, 1985)…devamıFilm tavsiyeleri
1. stalker (stalker, 1979)
andrei tarkovsky'nin yönettiği bu felsefi dramada, alexander kaidanovsky ve anatoly solonitsyn, gizemli bir bölgeye yolculuk yapan üç adamı canlandırıyor. film, insan arzuları ve umudun sınırlarını keşfediyor.
2. come and see (git ve gör, 1985)
elem klimov'un savaş karşıtı başyapıtında, aleksei kravchenko, nazi işgali altındaki belarus'ta dehşeti deneyimler. film, savaşın insan ruhundaki yıkıcılığını çarpıcı şekilde gözler önüne seriyor.
3. the mirror (ayna, 1975)
tarkovsky'nin otobiyografik anlatımı, margarita terehova'nın yer aldığı filmde, anılar ve bilinç akışı biçiminde zaman ve kimlik sorgulanıyor. sanatçının en şiirsel yapıtı olarak kabul edilir.
4. the tribe(kabile, 2014)
myroslav slaboshpytskiy'nin sessiz filmi, sağır-dilsiz öğrencilerin dünyasında geçen sert bir suç ve aidiyet hikayesi. yana novikova başrolde, film diyalogsuz anlatımıyla dikkat çekiyor.
5. leviathan (leviathan, 2014)
andrey zvyagintsev'in yönettiği politik dramada, alexey serebryakov, küçük bir kasabada devletle mücadele eden bir adamı canlandırıyor. film, rusya'daki yozlaşmış sistem eleştirisi olarak öne çıkıyor.
6. ankur (filiz, 1974)
shyam benegal'in yönetmenliğinde, shabana azmi ve anant nag'ın başrollerde olduğu bu film, hindistan'ın kırsalındaki sınıf ve cinsiyet sorunlarını gerçekçi biçimde yansıtıyor.
7. court (mahkeme, 2014)
chaitanya tamhane'nin yönettiği dramatik yapımda, vira sathidar, toplumun adalet sistemini sorgulayan bir davada başrol oynuyor. film, postkolonyal hindistan'da adaletin karmaşıklığını ele alıyor.
8. masaan (masaan, 2015)
neeraj ghaywan'ın filmi, richa chadha ve vicky kaushal'ın hayat verdiği karakterler üzerinden ölüm, aşk ve kast sistemini işler. varanasi'nin mistik atmosferiyle harmanlanmış trajik bir öykü.
9. atlantis (atlantis, 2019)
valentyn vasyanovych'un yönettiği savaş sonrası distopik filmde, andriy rymaruk, harabeye dönmüş ukrayna'da hayatta kalma mücadelesi veriyor. film, insanlık ve doğa arasındaki kopuşu betimliyor.
10. the return (dönüş, 2003)
andrey zvyagintsev'in yönettiği psikolojik dramada, vladimir garin ve konstantin lavronenko, iki kardeşin babalarıyla çıktıkları zorlu yolculuğu anlatıyor. film, baba-kardeş ilişkilerindeki gerilimi derinleştiriyor.
11. funny games (komik oyunlar, 1997)
michael haneke'nin yönettiği bu gerilimde, arno frisch ve frank giering, bir aileyi evlerinde esir alan iki genci canlandırıyor. film, şiddet ve izleyici ilişkisinde sınırları zorluyor.
12. import export(ithalat ihracat, 2007)
ulrich seidl'in filmi, paul hofmann ve constanze becker'ın karakterleri üzerinden doğu ve batı avrupa'nın ekonomik ve kültürel uçurumunu anlatıyor. soğuk ve gerçekçi bir toplumsal portre.
13. der himmel über berlin (berlin üzerindeki gökyüzü, 1987)
wim wenders'in yönettiği fantastik dramada, bruno ganz ve solveig dommartin, berlin'de melekler olarak varoluşu sorguluyor. film, insanlık ve yabancılaşma temalarını işliyor.
14. run lola run (lola koşuyor, 1998)
tom tykwer'in yönetmenliğindeki aksiyonda, franka potente, zamana karşı yarışan genç bir kadını oynuyor. film, kader, seçimler ve olasılıklar üzerine yenilikçi anlatımıyla dikkat çekiyor.
15. pather panchali(yolun şarkısı, 1955)
satyajit ray'in yönettiği hindistan klasiğinde, subir banerjee ve kanu bannerjee, kırsal bengal'de yoksulluk ve aile bağlarını anlatıyor. film, hint sinemasının evrensel başyapıtlarından biri olarak kabul ediliyor.
çin seddi, tarih boyunca çin'i kuzeyden gelen göçebe kavimlerin özellikle türk boylarının saldırılarında korumak amacıyla yapılmıştır. çin seddi neden yapıldı? • savunma amacıyla: en temel sebep, kuzeydeki göçebe toplulukların (özellikle türk ve moğol kökenli kavimlerin) saldırılarına karşı çin'i korumaktı. •…devamıçin seddi, tarih boyunca çin'i kuzeyden gelen göçebe kavimlerin özellikle türk boylarının saldırılarında korumak amacıyla yapılmıştır.
çin seddi neden yapıldı?
• savunma amacıyla: en temel sebep, kuzeydeki göçebe toplulukların (özellikle türk ve moğol kökenli kavimlerin) saldırılarına karşı çin'i korumaktı.
• sınır çizmek için: çin imparatorlukları, bu set sayesinde kendi topraklarının sınırlarını belirliyor ve yönetim kontrolünü sağlıyordu.
• ticaret ve göç kontrolü: çin'den orta asya'ya uzanan ticaret yollarını korumak ve kontrol altına almak için kullanıldı.
kim tarafından yapıldı?
• ilk temelleri (mö 7. yüzyıl): ilk olarak küçük duvarlar şeklinde, çin'in kuzeyindeki farklı krallıklar tarafından yapıldı (örneğin yan, zhao ve qin devletleri).
• qin hanedanı (mö 221–206): çin'in ilk imparatoru qin shi huang, bu küçük duvarları birleştirerek büyük bir savunma hattına dönüştürdü. bu, bugünkü çin seddi'nin temeli kabul edilir.
• han hanedanı (mö 206 – ms 220): seddi daha da genişletti ve güçlendirdi.
• ming hanedanı (1368–1644): bugün turistlerin ziyaret ettiği, taş ve tuğladan yapılmış en sağlam ve görkemli bölümleri bu dönemde inşa edildi.
ne zaman yapıldı?
• inşasına mö 7. yüzyılda başlandı.
• ming hanedanlığı döneminde (14. – 17. yüzyıllar) en büyük ve bugünkü haline yakın hale getirildi.
• yani inşası 2000 yıldan fazla bir süre boyunca farklı dönemlerde devam etti.
ilginç bilgi:
• çinliler bu yapıya “wanli changcheng” yani “10.000 li uzunluğundaki duvar” der.
• uydu görüntüleri ve arkeolojik çalışmalar, setin kollarıyla birlikte 21.000 km'den fazla uzunluğa ulaştığını göstermiştir.
• uzaydan görülebileceği iddia edilir ama bu, çıplak gözle pek mümkün değildir (şehir ışıkları veya otoyollar daha görünürdür).
çin seddi'nin etrafında gelişen efsaneler, mitler ve türklerle ilişkisi hem tarihi hem de sembolik açıdan oldukça ilginçtir.
1. çin seddi'yle ilgili efsaneler ve mitler
“meng jiangnü'nün hikayesi” – aşk, acı ve gözyaşıyla yıkılan duvar
çin halk edebiyatının en ünlü efsanelerinden biridir.
• meng jiangnü'nün eşi zorla çin seddi inşasına götürülür. kadın, kışın ortasında ona kalın giysi götürmek için uzun bir yolculuk yapar.
• duvara vardığında eşinin soğuk, açlık ve zor şartlar nedeniyle öldüğünü öğrenir.
• acıyla gözyaşlarına boğulur ve o kadar çok ağlar ki, ağladığı yerde çin seddi'nin bir bölümü çöker.
sembolizmi: bu efsane, halkın baskıya ve zorbalığa karşı sessiz direnişini, insan sevgisinin gücünü ve imparatorluk zorbalığını eleştirir.
2. çin seddi ve türkler arasındaki tarihsel bağlantı
çin seddi aslında “türk korkusuyla” yükseldi.
• göktürkler, hunlar ve xiongnu (asya hunları) gibi büyük bozkır kavimleri, çin'in kuzey sınırlarında çok etkiliydi.
• çin imparatorlukları bu kavimlerin akınlarından korunmak için duvarı sürekli genişletip güçlendirdi.
• hatta çin kaynaklarında, hunlar ve türkler için kullanılan kavramlar “kuzeyin barbarları” olarak geçer (ama elbette bu tanım çin merkezli bakış açısına aittir).
• türkler, zaman zaman çin seddi'ni aşmış, kuşatmış ve hatta bir kısmını ele geçirmiştir.
atlı kültür vs yerleşik kültür
• çin seddi, göçebe-bozkır kültürü ile yerleşik imparatorluk kültürü arasındaki sınırın sembolü haline geldi.
• bu yönüyle yalnızca bir savunma yapısı değil, medeniyet çatışmasının da bir simgesi olarak görülür.
3. çin seddi'nin derin anlamları ve yorumları
medeniyetin sınırı
• sed, “medeniyetin barbarlara karşı çizdiği sınır” gibi lanse edilse de, aslında çin'in korkularının taşa dönüşmüş halidir.
• bir bakıma, çin'in kuzeye duyduğu tarihi güvensizlik ve bozkır halklarının direncine duyduğu saygının da bir simgesidir.
zorla çalıştırma ve emek trajedisi
• duvarın inşasında milyonlarca insan zorla çalıştırıldı.
• açlık, hastalık ve kötü muamele nedeniyle binlerce işçi öldü.
• bu yüzden bazı bölgelere halk arasında “dünyanın en uzun mezarlığı” denir.
çin seddi'ni gören türk hakanı ne demiş?
• “duvardan korksak, çinliyle savaşmazdık zaten.”
The Chinese Wall was built throughout history to protect China from the attacks of nomadic tribes from the north, especially the Turkish tribes. Why was the Wall of China built? • For defensive purposes: the main reason was to protect…devamıThe Chinese Wall was built throughout history to protect China from the attacks of nomadic tribes from the north, especially the Turkish tribes.
Why was the Wall of China built?
• For defensive purposes: the main reason was to protect China against the attacks of nomadic communities in the north (especially tribes of Turkish and Mongolian origin).
• to draw the border: Chinese empires, thanks to this set, determined the boundaries of their own territory and provided management control.
• trade and migration control: it was used to protect and control trade routes from China to Central Asia.
By whom was it made?
• first foundations (7th century BC): first in the form of small walls, it was built by different kingdoms in the north of China (for example, the yan, zhao and qin states).
• Qin dynasty (221–206 BC): Qin Shi Huang, the first emperor of China, combined these small walls into a large line of defense. This is considered the basis of today's Great Wall of China.
• Han dynasty (206 bc – 220 ad): further expanded and strengthened the greed.
• Ming dynasty (1368–1644): The most solid and magnificent parts of stone and brick, visited by tourists today, were built in this period.
When was it made?
• Its construction started in the 7th century BC.
• During the Ming dynasty (14th – 17th centuries), it was made close to its largest and current state.
• In other words, its construction continued in different periods for more than 2000 years.
Interesting information:
• The Chinese call this structure "wanli changcheng", that is, "10,000 long wall".
• Satellite images and archaeological studies have shown that the embankment reaches a length of more than 21,000 km with its arms.
• It is claimed that it can be seen from space, but this is unlikely to be seen with the naked eye (city lights or highways are more visible).
The legends, myths developing around the Chinese Wall and its relationship with the Turks are quite interesting both in terms of history and symbol.
1. Legends and myths about the mall of China
“The story of meng jiangnu” – the wall that collapsed with love, pain and tears
It is one of the most famous legends of Chinese folk literature.
• Meng jiangnu's wife is forcibly taken to the construction of the Great wall of China. The woman makes a long journey to take thick clothes to her in the middle of winter.
• When he arrives at the wall, he learns that his wife died due to cold, hunger and difficult conditions.
• bursts into tears with pain and cries so much that a part of the Wall of China collapses where he cries.
Symbolism: this legend criticizes the silent resistance of the people against oppression and tyranny, the power of human love and imperial tyranny.
2. Historical connection between the Chinese Wall and the Turks
The Chinese Wall actually rose with the "fear of Turkish".
• Great steppe tribes such as the Göktürks, Huns and xiongnu (Asian Huns) were very influential on the northern borders of China.
• Chinese empires constantly expanded and strengthened the wall to protect it from the raids of these tribes.
• In fact, in Chinese sources, the concepts used for huns and Turks are referred to as "barbarians of the north" (but of course this definition belongs to the China-centered point of view).
• Turks have crossed, surrounded and even captured some of them from time to time.
Escan culture vs settled culture
• The Chinese Wall became a symbol of the border between the nomadic-steppe culture and the established imperial culture.
• In this respect, it is seen not only as a defense structure, but also as a symbol of the conflict of civilization.
3. Deep meanings and interpretations of the Chinese Seddi
Border of civilization
• Although the sed is touted as the "border drawn by civilization against the barbarians", it is actually the state of China's fears turned into stone.
• In a way, it is also a symbol of China's historical distrust of the north and respect for the resistance of the steppe peoples.
Forced labor and labor tragedy
• Millions of people were forced to work in the construction of the wall.
• Thousands of workers died due to hunger, disease and ill-treatment.
• that's why some areas are called "the longest cemetery in the world" among the people.
What did the Turkish hakan who saw the Chinese Wall say?
• "If we were afraid of the wall, we wouldn't fight the Chinese anyway."
denzel washington'un en iyi 30 filmi (oynadığı rolün ruhunu da yazar) 1. training day (2001 / alonzo harris) kirli polis ama nasıl karizma! kötü olmanın felsefesini anlatıyor. oscar getiren performansı, çünkü göz kırpmadan tehdit ediyor. 2. malcolm x (1992 /…devamıdenzel washington'un en iyi 30 filmi
(oynadığı rolün ruhunu da yazar)
1. training day (2001 / alonzo harris)
kirli polis ama nasıl karizma!
kötü olmanın felsefesini anlatıyor.
oscar getiren performansı, çünkü göz kırpmadan tehdit ediyor.
2. malcolm x (1992 / malcolm x)
spike lee + denzel = tarih yazdı.
sadece bir biyografi değil, bir uyanış süreci.
bu kadar içselleştirilmiş bir tarihsel figür az görülür.
3. glory (1989 / pvt. trip)
iç savaşta siyahi birlik.
omzundan değil, gözyaşından vuruyor.
ilk oscar'ını buradan kazandı (en iyi yardımcı oyuncu).
4. man on fire (2004 / creasy)
küçük kızı kaçırılan bir adamın kanlı kefareti.
sertlik + şefkat + intikam.
tony scott stilinin zirvesi, denzel'in yaralı ruhu.
5. fences (2016 / troy maxson)
tiyatrodan sinemaya taşınan ağır bir baba-oğul hikayesi.
konuşmaları yumruk gibi.
hem seviyorsun hem boğuluyorsun.
6. the hurricane(1999 / rubin carter)
haksız yere hapse atılan boksörün gerçek hikayesi.
denzel burada tamamen dönüşüyor.
hem öfkeli hem metin.
7. flight (2012 / whip whitaker)
alkolik ama uçağı kurtaran pilot.
kahraman mı, suçlu mu?
içkiyle savaşırken insanla yüzleşiyor.
8. american gangster(2007 / frank lucas)
“ben bir iş adamıyım.”
narkotik patron ama sistematik, zarif, sessiz.
russell crowe'la satranç gibi bir suç filmi.
9. remember the titans(2000 / coach boone)
irkçılığın göbeğinde futbol takımı kurmak.
liderlik, karizma, ilham.
bir denzel filmi değil; bir ders.
10. the equalizer (2014 / robert mccall)
geceleri adalet dağıtan eski ajan.
sessizce gelir, masayı temizler.
sakin öfke, matematiksel aksiyon.
11. the equalizer 2 (2018)
geçmişin gölgeleriyle boğuşur.
serinin en kişisel hikayesi.
adalet + intikam = denzel tarzı sessizlik.
12. the equalizer 3(2023)
italya'da geçen son perde.
az konuşuyor ama kesiği nereye atacağını çok iyi biliyor.
13. john q(2002 / john quincy archibald)
oğlunun hayatı için hastaneyi rehin alıyor.
bir babanın yapabileceklerinin sınırı yok.
duygusal ama toplumsal da.
14. inside man (2006 / keith frazier)
zeka savaşı + soygun gerilimi.
clive owen'la dans eder gibi çatışıyor.
spike lee filmi ama tamamen denzel ritminde.
15. deja vu (2006 / doug carlin)
zaman yolculuğu ama duygusal.
bir kadını kurtarmak için geçmişe gider.
aksiyonun içindeki melankoli.
16. the bone collector (1999 / lincoln rhyme)
felçli bir dedektif ama zeka ayakta.
angelina jolie'ye yol gösteriyor.
ipucu çözerken gerilim yükseliyor.
17. out of time(2003 / matt whitlock)
polis ama belaya batmış.
saat işliyor, yalanlar çözülüyor.
gerilim + caz vibe'ı.
18. manchurian candidate (2004 / ben marco)
psikolojik gerilim, beyin yıkama, komplo.
savaş sonrası bir kabusun ortasında.
19. the book of eli(2010 / eli)
kıyamet sonrası dünyada kutsal kitap taşıyor.
az diyalog, çok karizma.
kör ama güçlü.
gizli bir western.
20. crimson tide (1995 / `hunter)`
submarine + gerilim + komutan savaşı.
gene hackman'a kafa tutuyor.
diplomatik zeka savaşı.
21. safe house (2012 / tobin frost)
cia'in aradığı eski ajan.
ryan reynolds'la kovalamaca, ama esas mesele: güven.
22. ricochet (1991 / nick styles)
polislikten düşmana dönüşen bir geçmiş.
b-filmi gibi başlıyor, intikam filmine evriliyor.
23. courage under fire (1996 / serling)
askeri soruşturma + vicdan muhasebesi.
meg ryan'la karşılıklı çok güçlü bir dram.
24. virtuosity (1995 / parker barnes)
sanal gerçeklikteki bir katile karşı savaş.
russell crowe'la ilk yüzleşme.
matrix öncesi cyber suç.
25. antwone fisher (2002 / dr. davenport – yönetmen)
ilk yönetmenlik denemesi.
sessiz, içe dönük, terapötik bir asker hikayesi.
26. much ado about nothing (1993 / don pedro)
shakespeare + denzel.
komedide bile lider havası.
27. the tragedy of macbeth (2021 / macbeth)
siyah-beyaz görsel şiir.
tiyatro kökenli ağırlıkla, denzel'in kral hali.
çöküşü bile şiirsel oynuyor.
28. he got game (1998 / jake shuttlesworth)
oğlunu basketbol bursu için ikna etmeye çalışan baba.
spike lee'nin sporla örülü duygusal hikayesi.
29. 2 guns(2013 / bobby trench)
mark wahlberg'le buddy cop-komedi.
hafif ama keyifli.
denzel burada daha çok “cool” oynuyor.
30. fallen (1998 / john hobbes)
şeytani varlık bir bedenden diğerine geçiyor.
doğaüstü gerilim ama karakterle yürüyor.
denzel washington
• öfkeli oynamaz; öfkenin hikâyesini oynar.
• zekâ, ahlak, karizma, disiplin…
• hem shakespeare sahnesinde kral, hem tren rayında adam döven eşkıya.
• en kötü denzel filmi bile izlenir, çünkü gözleri asla rol yapmaz.
samuel l. jackson– en iyi 30 filmi 1. pulp fiction(1994, jules winnfield) sadece konuşarak bile ölümsüzleşti. “ezekiel 25:17” sahnesi sinema tarihi. tarantino + samuel = kült patlaması. 2. jackie brown (1997, ordell robbie) kurnaz, silah tüccarı ve tamamen karizmatik. tarantino'nun…devamısamuel l. jackson– en iyi 30 filmi
1. pulp fiction(1994, jules winnfield)
sadece konuşarak bile ölümsüzleşti.
“ezekiel 25:17” sahnesi sinema tarihi.
tarantino + samuel = kült patlaması.
2. jackie brown (1997, ordell robbie)
kurnaz, silah tüccarı ve tamamen karizmatik.
tarantino'nun en olgun işi, samuel'in en sakin ama zehirli hali.
3. django unchained(2012, stephen)
tiksinilesi ama muazzam oyunculuk.
ters köle: beyaz efendinin yanında yer alan korkunç figür.
oscar almalıydı.
4. unbreakable (2000, elijah price / mr. glass)
kırılgan kemikler ama sert zeka.
süper kahraman sinemasının alt metinli hali.
5. glass (2019, mr. glass)
kahramanlığı çözümleyen karanlık planın beyni.
kaptan gibi konuşmaz, psikopat gibi fısıldar.
6. the hateful eight (2015, major marquis warren)
iç savaş sonrası geçen bir kar kürk gerilimi.
tarantino'nun en tiyatral işi, jackson'ın da en öfkelisi.
7. coach carter (2005, ken carter)
sert ama vicdanlı koç.
basketbol değil, hayat disiplini dersi verir.
samuel'in dram gücü burada net görünür.
8. a time to kill(1996, carl lee hailey)
kızına tecavüz edenleri öldüren bir baba.
mahkeme draması ama asıl mesele: adaletin rengi.
9. the negotiator (1998, danny roman)
inanılmaz tempolu, zeka savaşı içeren bir kuşatma.
kevin spacey ile dev oyunculuk düellosu.
10. changing lanes (2002, doyle gipson)
kazayla başlayan bir gün, hayatın yönünü değiştirir.
ben affleck ile bireysel çatışma dersi.
11. 187 (1997, (trevor garfield))
sisteme karşı çıkan öğretmen.
sessiz intikam. alttan kaynayan öfke.
12. snakes on a plane(2006)
kült saçmalık.
“bu lanet olası yılanları bu lanet olası uçaktan çıkarın artık!”
pop sinema + jackson = eğlence.
13. black snake moan (2006, lazarus)
blues çalan bir adam + zincirlenmiş genç kadın.
tutkulu, rahatsız edici ve unutulmaz.
14. the long kiss goodnight (1996, mitch henessey)
gina davis'in yanındaki en cool detektif.
90'lar aksiyonunun gizli cevherlerinden.
15. shaft (2000, john shaft)
70'lerin kült detektifi yeniden doğdu.
afro-amerikan karizması + adalet.
16. die hard with a vengeance (1995, zeus carver)
bruce willis'in yanında “küfürbaz mantık”.
serinin en komik ve en zeki üyesi.
17. jungle fever (1991, gator purify)
uyuşturucu bağımlısı kardeş.
çok kısa rol ama spike lee'nin en acı verici anlarından biri.
18. goodfellas (1990, stacks edwards)
kısa ama çarpıcı.
tembel takılan kurye. kurşunla vedalaşır.
19. the red violin (1998)
kültürel dolaşımı anlatan bu filmde müzayede sunucusu.
minimal ama karizmatik.
20. the caveman's valentine (2001)
eski müzisyen, evsiz, deli ama dahi.
kafasının içi başka bir dünya.
21. kingsman(the secret service) (2014)
lisp'li kötü adam valentine.
fast-food manyağı, parlak fikirli ama deli.
22. star wars episode iii, ii, i (mace windu)
mor ışın kılıcı, jedi konseyi'nin en sert adamı.
sakin görünüp aniden parçalar.
23. the incredibles (2004, frozone – ses)
“karımı aramaya gerek yok, ben kıyafeti soruyorum.”
animasyonda bile cool.
24. captain marvel(2019, nick fury)
gençleştirilmiş fury.
marvel evreninin gizli kurucusu.
25. avengers serisi (2012–2019, nick fury)
takımı kurar, gölgede kalır ama hep ipleri elinde tutar.
lider değil gölge direktör.
26. iron man 2 (2010, nick fury)
ilk net giriş.
marvel evrenini çivileyen adım.
27. miss peregrine's home for peculiar children (2016)
karikatür gibi kötü adam.
gözlüklü, sivri dişli, eğlenceli karanlık.
28. triple xxx: return of xander cage (2017)
aksiyon manyaklarının başındaki devlet adamı.
her deliği kontrol eden bir james bond parodisi.
29. lakeview terrace (2008)
psikopat polis komşu.
irkçılığın yüzü bu kez yasal tarafta.
30. the banker(2020)
gerçek hikâye.
1960'larda siyah girişimciliğe savaş açan sistemle hesaplaşma.
samuel l. jackson
• tarantino ile ikon, marvel ile gizli lider, 90'larla kült figür oldu.
• hem öfkeyle, hem mizahla hem de derinlikle oynayabiliyor.
• dünyada en çok filmde oynayan aktörlerden biri (150+ film) ama asla birbirine benzemez.
• onun olduğu filmde tempoyu düşük tutmak ayıptır.
Doug Liman – En İyi 10 Filmi 1. Go (1999 / Sarah Polley, Katie Holmes) Üç farklı karakterin aynı gece yaşadıkları uyuşturucu, suç ve absürtlük dolu olaylar. Enerjisi yüksek, parçalı anlatımıyla Tarantino etkisi hissedilir. Trainspotting + Pulp Fiction arası bir…devamıDoug Liman – En İyi 10 Filmi
1. Go (1999 / Sarah Polley, Katie Holmes)
Üç farklı karakterin aynı gece yaşadıkları uyuşturucu, suç ve absürtlük dolu olaylar.
Enerjisi yüksek, parçalı anlatımıyla Tarantino etkisi hissedilir.
Trainspotting + Pulp Fiction arası bir gençlik çılgınlığı.
i
2. The Bourne Identity (2002 / Matt Damon)
Hafızasını kaybetmiş bir ajanın Avrupa’da kimliğini ve geçmişini araması.
Soğuk, stilize, yalın ama zeka dolu aksiyon.
Jason Bourne burada doğdu, Bond buradan sonra değişti.
3. Mr. & Mrs. Smith (2005 / Brad Pitt, Angelina Jolie)
Evli çift ama ikisi de birbirinden gizli kiralık katil.
Ev içi kavgalar roketatarla yapılırsa ne olur?
Romantik komedi + aksiyon = eğlenceli kaos.
4. Edge of Tomorrow (2014 / Tom Cruise, Emily Blunt)
Her öldüğünde zamanı başa sarıp tekrar savaşan bir asker.
Bilimkurgu, zaman döngüsü ve mizah zekice birleşiyor.
Groundhog Day + Starship Troopers gibi ama Cruise’lu.
5. American Made //Barry Seal: Kaçakçı. (2017 / Tom Cruise)
CIA için çalışırken bir anda uyuşturucu baronuna dönüşen bir pilot.
Gerçek hikaye, hızlı kurgu, bol para, azıcık delilik.
The Wolf of Wall Street + Narcos vibe’ı.
i
6. Jumper (2008 / Hayden Christensen, Samuel L. Jackson)
Işınlanma gücüne sahip bir gencin, hükümetten kaçışı.
Fikir şahane, tempo yüksek ama biraz genç işi.
Lo-fi bilimkurgu havasında, çerezlik ama stil sahibi.
7. Chaos Walking (2021 / Tom Holland, Daisy Ridley)
Kadınların öldüğü, erkeklerin ise tüm düşüncelerinin dışarıdan duyulduğu bir dünya.
İlginç fikir ama biraz kaotik.
Gençlik distopyası + western alt tonu.
8. Locked Down (2021 / Anne Hathaway, Chiwetel Ejiofor)
Karantinada ayrı düşen çiftin, bir müze soygunu planlaması.
Pandemi döneminde geçen tek mekânlı suç-komedi.
Az karakter + diyalog + fırsatçılık ruhu.
9. Fair Game (2010 / Naomi Watts, Sean Penn)
Gerçek CIA ajanı Valerie Plame’in ifşalanması ve sonrasında yaşadıkları.
Politik, ciddi, sade ama etkili.
Michael Clayton + Spotlight havası.
10. The Wall (2017 / Aaron Taylor-Johnson, John Cena)
Irak’ta iki Amerikan askeri bir keskin nişancı tarafından tuzağa düşürülür.
Minimalist savaş gerilimi, tek mekânlı ve klostrofobik.
Enemy at the Gates + Buried kırması.