Felsefeye ilgim olduğundan zaten uzun zamandır böyle bir kitap okumak istiyordum. Okumak istediklerimden biriyle başladım böylece. Kitap çok eski tarihlerde yazılmış öğretilerden/dini metinlerden oluşuyor. Milattan önce 6. yüzyılda yazıldığı düşünülüyor. Kim ya da belki de kimler tarafından yazıldığı bile tam…devamıFelsefeye ilgim olduğundan zaten uzun zamandır böyle bir kitap okumak istiyordum. Okumak istediklerimden biriyle başladım böylece.
Kitap çok eski tarihlerde yazılmış öğretilerden/dini metinlerden oluşuyor. Milattan önce 6. yüzyılda yazıldığı düşünülüyor. Kim ya da belki de kimler tarafından yazıldığı bile tam belli değil. Adında geçenlerin anlamı Tao(Yol) Te(Erdem) Ching(Yazma). Kazılarda bulunan kopyalarla günümüze kadar bir sürü farklı alternatifi ulaşmış ve dünyada bu öğretiye uyan 20 milyon insan var. Bunları yazma sebebim bence kitabın okunmadan önce biraz arkasının bilinmesinin gerekliliği.
Kitaptaki metinlerden bazıları sizi hala etkileyip içinde yaşadığımız dünyayla ilgili yeni düşünceler kazandırsa da bazıları da güncelliğini kaybetmiş. Yine de üstünden çok çok uzun zaman geçtiği için bence yüzyıllar öncesinden hala bir şeyler anlatabilmesi ve sesini duyurabilmesi bile zaten ne kadar önemli ve başarılı bir eser olduğunun kanıtı. Ayrıca çevirmenin baştaki önsözü de kitapla ilgili bilgilendiriciydi ve bana farklı bakış açıları kazandırdı. Bundan bahsetmeden geçemeyeceğim.
Kitap genel olarak güzeldi, kısa metinler olduğundan okuması çok kısa sürüyor. İçinde Konfüçyüsçülüğe birçok gönderme ve karşı tez vardı. O yüzden daha iyi anlamak için en yakın zamanda Konfüçyüsçülüğe dair de bir şeyler okuyacağım. Ben iki oturuşta bitirdim ama bence başucu kitabı olabilecek bir kitap; sindire sindire, metinleri bir anda okumayarak okunsa çok daha güzel ve etkili olur. Benim aralarda etkilendiğim, beni düşündüren ve yeni bakış açıları kazandıran çok metin oldu. Doğu felsefesini biraz daha anlamak ya da adım atmak için okunabilir. Tavsiye ederim.
"Dünyadaki herkes güzeli güzel olarak bilir
Ve çirkinlik de bu yüzden vardır.
Herkes iyiyi iyi olarak bilir
Ve kötülük de bu yüzden vardır."
"Kim ki karışıklığı dinginleştirirse, gitgide huzuru sağlar.
Kim ki sükûnete hareket verirse, gitgide her şeye hayat verir.
Bu yolu takip edenler bolluğu arzulamazlar,
Bolluğu arzulamadıkları için de mütevazı
Ve değişime açık kalabilirler."
"En iyi lider insanların ancak varlğından haberdar olduğu liderdir."
"Öğrenimi bırakmak kime ne üzüntü getirmiş?
Kabul ve ret, güzel ve çirkin birbirinden ne kadar farklı?
Eğer ki halkın korktuğu biriysen,
Senin de halktan korkman kaçınılmazdır.
Bu nasıl bir belirsizlik!
Sınırlarına erişilmez...
Herkes güleç ve coşkulu,
Tıpkı bir ziyafette gibi,
Veya baharda yüksek düzlüklere tırmanır gibi.
Bir ben durgun ve ifadesizim,
Henüz gülümsemeyi öğrenmemiş bir bebek gibi.
Bu nasıl bir bitkinlik!
Dönecek bir yerim yokmuş gibi...
Herkes çok şeye sahip,
Bir ben yoksunum.
Ben ki bir budalanın yüreğine sahibim.
Bu nasıl bir yalınlık!
Siradan insanlar ışıl ışıl,
Bir ben kasvet doluyum.
Sıradan insanlar ince eleyip sık dokur,
Bir ben kör ve karanlıktayım.
Bu nasıl bir derinlik!
Denizlerde durmaksızın sürüklenir gibi.
Sıradan insanlar amaç sahibi,
Bir ben adam yerine konulmayacak kadar budalayım.
Arzularım bile diğerlerininkinden farklı,
[Ben ki] beni besleyen anaya kıymet veririm."
"Dünyayı ele geçirmeyi isteyip öyle davrananların
Başarılı olamadıklarına şahit oldum.
Dünya ki tinsel bir alettir, yönetilemez.
Onu yöneten onu mahveder.
Onu gaspetmeye çalışan onu kaybeder."
"Başkalarını bilmek akıllılık,
Kendini bilmek irfan sahibi olmaktır.
Başkalarının üstesinden gelen iktidar sahibi,
Kendisinin üstesinden gelen ise güç sahibidir.
Neyin yeterli olduğunu bilmek zenginlik,
Azimle yol almak irade sahibi olmaktır.
Sahip olduğunu kaybetmemek kalıcı olmak,
Ölüp unutulmamak uzun ömürlü olmaktır."
"Binbir türlü şey varlıktan doğmuştur.
Varlıksa yokluktan doğmuştur."
"Dünyanın en yumuşak varlğı,
En katı olanı ezip geçer.
Mevcudiyeti olmayan,
Aralığı olmayan yerden geçer.
işte böyle biliyorum,
Yapmadan yapmanın faydalarını."
"Çok bilen konuşmaz.
Çok konuşan bilmez."
"Kolayca vaatte bulunanlar elbette güven vermezler.
İşleri hafife alanlar elbette güçlük çekerler.
Bu yüzden ermiş kişi zoru kabullenir
Ve böylece hiçbir güçlükle karşılaşmaz."
"Harekete geçenler mağlup olurlar.
El koyanlar kaybederler.
Bu yüzden ermiş kişi yapmadan yapar ve mağlup olmaz.
Ele geçirmez ve kaybetmez."
"Bilmediğini bilmek en büyük bilgidir.
Bilmediğini bilmemek bir kusurdur.
Ermiş kişinin kusuru yoktur.
Cünkü kusuru, kusur olarak teşhis edebilir.
İşte bu yüzden kusurdan uzaktır."