Raf Yorumu: obey ☪︎ (@obey)

obey 11 months ago

1. yılmaz güney filmleri gerçekten mafya parasıyla mı çekildi? gerçek: bazı filmler için finansman bulmakta zorlanan yılmaz güney, gerçekten de anadolu'daki güçlü yerel ağlardan ve kimi “yeraltı” figürlerinden destek aldı. ancak bu durum, onu “mafya yönetiyor” gibi göstermek için abartıldı.…devamı1. yılmaz güney filmleri gerçekten mafya parasıyla mı çekildi? gerçek: bazı filmler için finansman bulmakta zorlanan yılmaz güney, gerçekten de anadolu'daki güçlü yerel ağlardan ve kimi “yeraltı” figürlerinden destek aldı. ancak bu durum, onu “mafya yönetiyor” gibi göstermek için abartıldı. güney'in sineması her zaman politikti ve bu ilişkiyi çıkar değil, “karşılıklı yarar” şekillendirdi. 2. filiz akın ve türkan şoray yıllarca konuşmadı. gerçek: aralarında ciddi bir kavga ya da düşmanlık olmamış, ancak rekabet ve kıskançlık söylentileri dönemin basını tarafından köpürtülmüştür. türkan şoray“sultan” olarak öne çıkarken, filiz akın daha “modern ve avrupai kadın” profiliyle konumlanmıştı. bu fark, halk arasında bir “kamplaşma” gibi algılandı. 3. sadri alışık, “turist ömer” karakteri yüzünden hayatı boyunca alay konusu oldu. gerçek: evet. sadri alışık bu karakterle özdeşleştiği için birçok ciddi projede yer almakta zorlandı. oysaki çok yönlü bir oyuncuydu. kendi deyimiyle, “millet gülsün diye ömrüm geçti ama ben bazen ağlamak istiyordum.” 4.cüneyt arkın dövüş sahnelerinde `dublör kullanmazdı. gerçek: doğru. özellikle 1970'lerde yaptığı dövüş ve aksiyon sahnelerinin tamamına yakını kendi beden performansıdır. cüneyt arkın tıp eğitimi almış, dövüş sporlarına hâkim bir oyuncuydu. bu sahnelerde birçok kez ciddi şekilde yaralanmıştır. 5. belgin doruk, sezai karakoç'a âşıktı. gerçek: belgin doruk'un, gençlik yıllarında edebiyatçı sezai karakoç'a mektuplar yazdığı iddia edilir. karakoç bu mektuplara hiç yanıt vermemiştir. bu hikâye net belgelerle kanıtlanamamıştır ama çok konuşulmuştur. belgin doruk'un melankolik yapısı bu söylentiyi beslemiştir. 6. zeki müren ve bülent ersoy kavgalıydı. gerçek: evet. özellikle bülent ersoy'un sahne aldığı dönemlerde zeki müren onun “tavrını” beğenmediğini dile getirmiştir. aralarında gerçek bir mesafe olduğu bilinmektedir. hatta zeki müren, “erkek gibi kadın değil, kadın gibi adam ister sahne” demiştir. 7. şener şen aslında tiyatro kökenlidir ve yeşilçam'a sonradan geçmiştir. gerçek: doğru. şener şen uzun süre tiyatro sahnelerinde oynamış, bir dönem öğretmenlik de yapmıştır. sinemaya geçmesi gecikmeli olmuştur. babası ali şen de usta bir oyuncuydu ama oğlunun onun gibi bir sinema oyuncusu olmasına önce karşı çıkmıştır. 8. “süt kardeşler” setinde gerçekten cin çağrıldı. gerçek: tamamen uydurma. filmin içinde geçen “gulyabani” sahneleri, halk arasında “gerçekten cin çağırdılar” efsanesine dönüşmüştür. ama film tamamen mizahi bir dille çekilmiştir ve sette böyle bir olay yaşanmamıştır. 9. müjde ar'ın cesur sahneleri yüzünden ailesi onu reddetti. gerçek: kısmen doğru. özellikle 1980'lerde erotik dram türündeki filmleri (aşk-ı memnu, dağınık yatak, fahriye abla) ile “kadın cinselliğini” beyazperdeye taşıyan müjde ar, büyük tepki gördü. ailesi onu reddetmese de uzun süre bu filmlerden dolayı baskı gördü. ancak annesi aysel gürel, her zaman kızının arkasında durdu. 10. yeşilçam'da birçok oyuncu açlık sınırında yaşadı. gerçek: kesinlikle doğru. birçok tanınan oyuncu kamera arkasında yokluk içindeydi. filmler peşin para vermezdi, oyuncular setten sete koşturur, kira ya da yemek parası bulamazdı. lüks yaşam sadece perdedeydi. 11. kemal sunal uçak korkusu nedeniyle yıllarca yurtdışına gidemedi. gerçek: evet. kemal sunal'ın ciddi bir uçak fobisi vardı. bu yüzden yurtdışı festivallere, ödül törenlerine gitmekten kaçınırdı. ne acıdır ki, 2000 yılında bindiği uçakta (trabzon'a giderken) kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti. 12. türkan şoray'ın “öpüşmeme kanunu” yoktu, bu bir reklam stratejisiydi. gerçek: kısmen doğru. “türkan şoray kanunları” olarak bilinen kurallar listesinin büyük kısmı kendisinin değil, yapımcıların ve menajerlerin yönlendirmesiyle ortaya çıkmıştır. öpüşme yasağı da bir dönem halkla ilişkiler stratejisiydi. zamanla bu kurallardan vazgeçmiştir. 13. kartal tibetaslında dövüş sahnelerinde yeteneksizdi, yerine dublör kullanılırdı. gerçek: evet. kartal tibet yakışıklılığı ve mimik oyunlarıyla öne çıkarken, dövüş sahneleri genellikle dublörle çekilmiştir. dönemin “aksiyon yıldızı” imajına sahip olsa da, sahne arkasında cüneyt arkınkadar fiziksel performansı yoktu. 14. tarık akan, “hababam sınıfı”nı ilk başta kabul etmek istemedi. gerçek: doğru. tarık akan başlangıçta bu filmin kariyerine zarar vereceğini düşündü. daha önce ciddi romantik roller üstlenmişti. ancak ertem eğilmez'in ısrarı ve senaryonun gücüyle ikna oldu. bugün bile “damat ferit” karakteriyle hatırlanıyor. 15. ahmet mekin, “selvi boylum al yazmalım”daki rolünü istemeyerek oynadı. gerçek: doğru. ahmet mekin, bu filmdeki karakterin “fazla duygusal ve pasif” olduğunu düşünüyordu. ancak senaryo onu etkiledi. filmin yıllar sonra kültleşmesiyle, bu rol kariyerinin dönüm noktası oldu. 16. `ferdi tayfur aslında yeşilçam'ın en çok film çeken isimlerinden biri.` gerçek: evet. şarkıcı kimliğiyle öne çıksa da ferdi tayfur, 1970'lerin sonlarında yeşilçam'da neredeyse her yıl 4-5 film çevirdi. filmleri özellikle taşra sinemalarında rekorlar kırdı. hatta birçok kasabada “ferdi filmleri haftası” olurdu. 17- . yeşilçam'da erotik film furyası başladığında birçok ünlü oyuncu sahte isimle oynadı. gerçek: kesinlikle doğru. 1974–1980 arasında erotik furyada rol alan birçok oyuncu, afişlerde takma ad kullandı. “yıldız kenter”, “figen han”, “ayşe gül” gibi uydurma isimlerle tanıtıldılar. aralarında sonradan tanınmış olanlar da vardı. 18. badi (1983), e.t. filminden çalıntıydı. gerçek: evet. badi, steven spielberg'in e.t.'sine açık bir “kopya”ydı. kostüm, hikâye, karakter neredeyse aynıydı. bu, dönemin telif yasalarının zayıflığından faydalanılarak çekildi. film, yıllar sonra kültleşti ama hâlâ utançla anılır. 19. kadir inanırbir dönemde politikaya girmeyi ciddi ciddi düşündü. gerçek: doğru. 90'larda siyasete girme teklifleri aldı, bazı sol partilerle görüştü. ancak oyunculuğun daha etkili bir platform olduğunu düşünerek vazgeçti. toplumsal içerikli filmlerle mesaj vermeye devam etti. 20. yılmaz güney, “yol” filmini hapishaneden yönetti. gerçek: evet. şerif görenteknik yönetmen olarak seti yönetmiş olsa da, senaryo, planlar ve tüm yönlendirmeler yılmaz güney tarafından cezaevinden verilmiştir. bu, dünya sinema tarihinde eşine az rastlanır bir olaydır. 21. `bazı yeşilçam oyuncuları gerçekten figüran olarak açlıktan bayılıyordu.` gerçek: dönemin set ortamları ilkel ve düzensizdi. figüranlara yemek verilmezdi, ücretleri de çok düşüktü. özellikle kalabalık sahnelerde uzun süre bekleyen birçok figüran setlerde açlıktan bayılmış, bazen hastaneye kaldırılmıştır. bu hikâyeler dönemin gazete arşivlerinde bile yer aldı. 22. “ağır roman`” filminde oynayan bazı yan karakterler gerçekten sokaklardan seçildi. gerçek: uğur yücel ve mustafa altıoklar bu film için dönemin kenar mahallelerinden gerçek “mahallenin delikanlılarını” oynatmıştır. hatta bazıları filmin ardından hapse girmiştir. bu yöntemle film daha “otantik” hale getirilmek istenmiştir. 23. `bazı yeşilçam filmleri sansürlenmemek için sahte senaryo gönderirdi.` gerçek: özellikle 70'li yıllarda erotik ve politik filmlerde sansür kurulu “kandırılmak” zorundaydı. yönetmenler gerçek senaryoyu kurula vermez, makyajlı ya da değişik bir versiyon sunardı. filmler sansürden geçtikten sonra setlerde asıl metin çekilirdi. 24. erdoğan tokatlı'nın çektiği “maden” filmi sırasında sendikalar tehdit aldı. gerçek: “maden” (1978), işçi hakları ve sömürüyü doğrudan anlattığı için çok tepki gördü. film seti gizli tutuldu, bazı sahneler kaçak çekildi. filmin yayına girmemesi için dönemin bazı sermaye çevreleri baskı yaptı. 25. bazı yeşilçam kadın oyuncuları, `rol almak için gerçekten “evlilik teklifine” zorlandı.` gerçek: setlerde, özellikle genç ve yeni kadın oyuncular, yapımcı ya da güçlü erkekler tarafından evlilik ya da özel ilişki karşılığında rol tekliflerine maruz kaldı. bu durum bir sır değil, yeşilçam'ın “karanlık bilinen” ama kimsenin konuşmadığı yönlerinden biri. 26.bazı erotik filmler aslında gizlice pornografik` versiyonlar için iki ayrı setle çekildi. gerçek: 1970'lerin sonlarında aynı film, biri sinema salonlarına uygun “hafif versiyon”, diğeri kapalı devre gösterim için daha cüretkâr sahnelerle iki versiyon halinde çekiliyordu. bu versiyonlar “batı almanya'ya” gönderilirdi. 27. ferhan şensoy, yeşilçam'a teklif almasına rağmen reddetti. gerçek: ferhan şensoy, birçok filmden teklif aldı ama “sinemanın ruhunu bulamadığını” söylediği için kabul etmedi. o, tiyatroyu ve metin üzerindeki hakimiyetini daha değerli buluyordu. 28. `bazı yeşilçam jönleri eşcinsel olduğu halde evlilik yaptılar.` gerçek: dönemin baskı ortamında, bazı erkek oyuncular magazin baskısından korunmak için “imaj evlilikleri” yaptı. bu ilişkiler genellikle kısa sürdü, boşandıktan sonra sessiz bir yaşam tercih ettiler. medyada bu konuda açık yazı yazmak yasaktı. 29. zeki alasya ve metin akpınar, bir dönem devlet tarafından izlendiler. gerçek: özellikle 12 eylül öncesinde yaptıkları politik hicivler, devletin dikkatini çekti. birçok skeçleri sansürlendi. “kim bu adamlara bu sözleri yazıyor?” diye soruşturma açıldığı bilinir. 30. yerli bilimkurgu “turist ömer uzay yolunda”, aslında korsan star trek'ti. gerçek: 1973 yapımı bu filmde “star trek” karakterleri birebir kopyalanmış, izinsiz kullanılmıştır. dönemin türkiye'sinde telif hukuku yok denecek kadar zayıftı. ama bu film sonradan dünyada “kült korsan yapım” olarak tanındı.