Raf Yorumu: obey ☪︎ (@obey)

obey 2 months ago

Spoiler içeriyor devletin delileri (1958–1987) sovyetler birliği’nde 1950’lerin sonunda tuhaf bir istatistik ortaya çıktı: politik suçlardan mahkûm edilenlerin sayısı düşüyordu ama akıl hastanelerine kapatılanların sayısı hızla artıyordu. resmî açıklama şuydu: “toplumsal refah arttıkça, zihinsel rahatsızlıklar görünür hâle gelir.” gerçek açıklama çok daha…devamıdevletin delileri (1958–1987) sovyetler birliği’nde 1950’lerin sonunda tuhaf bir istatistik ortaya çıktı: politik suçlardan mahkûm edilenlerin sayısı düşüyordu ama akıl hastanelerine kapatılanların sayısı hızla artıyordu. resmî açıklama şuydu: “toplumsal refah arttıkça, zihinsel rahatsızlıklar görünür hâle gelir.” gerçek açıklama çok daha basitti. muhalifler delilikle cezalandırılıyordu. teşhis: “yavaş ilerleyen şizofreni” sovyet psikiyatrisi dünyaya yeni bir tanı armağan etti: vyalo-protekayuşçaya şizofreniya — yavaş ilerleyen şizofreni. belirtileri şunlardı: - devlete karşı “aşırı eleştirel düşünme” - sistemle uyumsuz ahlaki hassasiyet - gerçekçi olmayan özgürlük talepleri - “hakikate saplantı” yani: sistemle sorunu olan herkes. bu teşhisle hapse atmak gerekmiyordu. daha kötüsü vardı. hapishaneden beter: psikiyatri koğuşu ceza süresi yoktu. suç tarihi yoktu. mahkeme yoktu. hasta “iyileşene kadar” tutuluyordu. tedavi? - yüksek doz haloperidol - soğuk duşlar - bağlama - izolasyon -haftalarca konuşulmayan hücreler hasta değil, itiraz eden zihin susturuluyordu. en karanlık nokta: akıl hastası olmak geri döndürülemezdi hapisten çıkan biri: - sabıka kaydı taşır - ama insan sayılır psikiyatri hastanesinden çıkan biri: - resmen delidir - tanıklığı geçersizdir - sözü hükümsüzdür - bir daha hiçbir şey anlatamaz devlet, muhalefeti susturmakla kalmaz; onu anlamsızlaştırır. batı’nın geç fark ettiği skandal 1970’lerde bazı dosyalar sızdı. uluslararası psikiyatri kongrelerinde sovyet delegelerine sorular soruldu. cevap hep aynıydı: “biz hapsetmiyoruz. tedavi ediyoruz.” bu savunma teknik olarak doğruydu. ve bu yüzden çok tehlikeliydi. çarpıcı istatistik 1980’e gelindiğinde: - politik mahkûm sayısı düşmüştü - ama zorunlu psikiyatrik gözetim altındakiler patlamıştı devlet, muhalefeti yok etmekten vazgeçmişti. onu tanımsızlaştırmayı öğrenmişti. en rahatsız edici gerçek bu yöntem illegal değildi. anayasaya uygundu. beyaz önlükle yapılıyordu. ve en korkuncu: modern dünyada hâlâ tamamen yok olmadı. bugün: - “ aşırı”, “dengesiz”, “tehlikeli” diye etiketlenen aktivistler - akıl sağlığı raporlarıyla etkisizleştirilen - “sizin iyiliğiniz için” diye susturulan insanlar hepsi aynı soy ağacından gelir. son cümle bir devletin vatandaşı öldürmesi vahşettir. hapse atması baskıdır. ama onu deli ilan etmesi… bu, gerçeği savunmanın patoloji sayıldığı noktadır.