(@) - Raf

The Voice of Hind Rajab Bazı filmler vardır, yalnızca izlenmez… İçine işler, ruhuna kazınır. The Voice of Hind Rajab tam olarak böyle bir film. Tanrılar artık bizi unutmuş gibi. Varlığımız zihinlerinden silinmiş, dualarımız gökyüzünde yankılanmadan kayboluyor. Bu, yanlış bir süreç…devamı

seris_comment 5 months ago

The History of Sound

Oliver Hermanus

3 Gönderi

The History of Sound Sessizliğin Hikâyesi Bir zamanlar birileri erkekleri sevdi, birileri kadınları… Bu film tam olarak bu evrensel duygudan yola çıkarak, bir seks hikâyesinden çok daha fazlasını anlatıyor. Festivalde izlediğim en çarpıcı aşk hikâyelerinden biri olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Yönetmen…devamıThe History of Sound Sessizliğin Hikâyesi Bir zamanlar birileri erkekleri sevdi, birileri kadınları… Bu film tam olarak bu evrensel duygudan yola çıkarak, bir seks hikâyesinden çok daha fazlasını anlatıyor. Festivalde izlediğim en çarpıcı aşk hikâyelerinden biri olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Yönetmen Oliver Hermanus, hikâyeyi klasik dönemsel anlatı kalıplarına sıkıştırmak yerine ses, müzik ve atmosfer aracılığıyla içsel bir dünyaya taşıyor. İngiltere’nin iklimsel değişikliklerini, dönemin ruhunu ve karakterlerin içsel çalkantılarını müzikle harmanlama biçimi gerçekten çok etkileyici. Filmdeki metin-müzik anlayışı sadece dönemi resmetmekle kalmıyor, karakterlerin ruh hâlini seyirciye hissettiren bir araç hâline geliyor. Oyunculuklara gelince… Josh O’Connor her zamanki gibi derinlikli bir performans sergiliyor. Karakterine kattığı kırılganlık ve sessiz tutkuyla hikâyenin merkezine duygusal bir ağırlık yerleştiriyor. Karşısında yer alan Paul Mescal ise doğal oyunculuğuyla karakterin içindeki çelişkileri ve arzularını incelikle yansıtıyor. İki oyuncunun kimyası oldukça yüksek; aralarındaki o sessiz gerilim, bakışlarla kurulan iletişim ve yavaş yavaş inşa edilen duygusal bağ filmi taşıyan en önemli unsurlardan biri hâline geliyor. Belki film genel anlamda “ortalama” olarak değerlendirilebilir; queer sinemasına dair bazı detaylar yüzeyde kalmış olabilir. Fakat aşkın, korkunun, savaşın gölgesindeki yalnızlığın ve sesli hikâyelerin iç içe geçtiği bu dünyada o şarkıları duymak, karakterlerin birbirine yaklaşmasını hissetmek beni fazlasıyla duygulandırdı. Eşcinsellik temasının ötesinde evrensel bir sevgi, özlem ve bağ hikâyesi anlatması da filmi özel kılıyor. Son sahnelerde yankılanan melodiler, film bittiğinde bile zihnimde yankılanmaya devam etti. Bu yönüyle The History of Sound, sessiz ama derinden dokunan, dönem atmosferiyle aşkı harmanlayan bir film olarak hafızama kazındı.

seris_comment 5 months ago

Bugonia

Yorgos Lanthimos

30 Gönderi

Bugonia Kurtuluşun Bedeli Yorgos Lanthimos’un imzasını taşıyan “Bugonia”, absürtlükle gerçeklik arasındaki çizgiyi ustalıkla bulanıklaştıran, kara mizahla politik alegoriyi iç içe geçiren bir yapım. Film, dünyayı kurtarmak için “radikal” yollar seçen bir grup çevrecinin hikâyesini merkezine alıyor. Ancak Lanthimos, meseleyi düz…devamıBugonia Kurtuluşun Bedeli Yorgos Lanthimos’un imzasını taşıyan “Bugonia”, absürtlükle gerçeklik arasındaki çizgiyi ustalıkla bulanıklaştıran, kara mizahla politik alegoriyi iç içe geçiren bir yapım. Film, dünyayı kurtarmak için “radikal” yollar seçen bir grup çevrecinin hikâyesini merkezine alıyor. Ancak Lanthimos, meseleyi düz bir kahramanlık anlatısı üzerinden değil; insan doğasının çelişkilerini, ahlaki ikilemleri ve iktidar hırslarını irdeleyen keskin bir gözle ele alıyor. Sinematografisi alışıldık Lanthimos tarzını yansıtıyor: Soğuk, ölçülü kadrajlar, neredeyse matematiksel bir mizansen anlayışı ve karakterleri hem yakın hem de yabancılaştırıcı bir mesafeden izleyen kamera hareketleri… Bu görsel dil, anlatının politik sertliğini estetik bir mesafeyle dengeleyerek izleyicide hem rahatsız edici hem de büyüleyici bir etki yaratıyor. Oyunculuklar da filmin güçlü taraflarından biri. Jesse Plemons’un kontrollü ama derinlikli performansı, Emma Stone’un keskin dönüşlerle şekillenen karakteriyle çok iyi örtüşüyor. Aralarındaki dinamik, film boyunca hem mizahi hem de gerilimli bir eksen yaratıyor. Lanthimos’un karakterleri, net bir şekilde “iyi” ya da “kötü” değil; her biri kendi ideolojik ve kişisel saplantılarıyla sınanıyor. Bu da filmi sadece politik bir taşlama değil, aynı zamanda bir insanlık hali incelemesi hâline getiriyor. Senaryo, absürtlüğe kayan sahneleriyle yer yer seyirciyi şaşırtıyor ama bu şaşırtma, boş bir şok etkisinden ziyade düşünmeye teşvik eden, sistem eleştirisini derinleştiren bir araç olarak işliyor. Film, iklim krizi, medya manipülasyonu, elitizm ve aktivizmin sınırları gibi çağdaş meseleleri sert ama ironik bir tonda ele alıyor. “Bugonia”, Lanthimos’un filmografisinde “The Lobster” ve “The Favourite” arasındaki bir yerde konumlanıyor denebilir: Hem grotesk bir absürtlük hem de hikâye akışında ciddi bir politik katman var. Herkesin beğeneceği bir film olmayabilir ama izleyiciye çarpıcı sorular soruyor ve seans bitse bile zihinde kalmaya devam ediyor.

seris_comment 5 months ago

O Da Bir Şey Mi

Pelin Esmer

3 Gönderi

Her şey bu kadar sıradansa, kimsenin hikâyesi neden bu kadar ağır? Pelin Esmer’in kamerası bu kez Söke’nin taş sokaklarında gezinirken, bir yandan da hafızamızın arka odalarına sızıyor. O Da Bir Şey Mi?, görünüşte küçük ama ruhu büyük kırılmaların filmi… Yönetmenin…devamıHer şey bu kadar sıradansa, kimsenin hikâyesi neden bu kadar ağır? Pelin Esmer’in kamerası bu kez Söke’nin taş sokaklarında gezinirken, bir yandan da hafızamızın arka odalarına sızıyor. O Da Bir Şey Mi?, görünüşte küçük ama ruhu büyük kırılmaların filmi… Yönetmenin alışık olduğumuz o şiirsel ve sade diliyle, gündelik hayatta ağızdan düşünmeden çıkan bir cümleyi, bir hayat meselesine dönüştürmesini izliyoruz. Film, Levent’in kendi travmalarını anlamlandırmak için çektiği kısa film etrafında gelişiyor. Ama bu bir sinema filmi olmaktan öte; bir iç hesaplaşmanın, bir yüzleşmenin ve en çok da suskunlukların filmi. Levent karakterine Timuçin Esen öyle bir derinlik katıyor ki; sanki kelimelere ihtiyaç duymadan, sadece gözleriyle bile bir karakterin geçmişini anlatabiliyor. Aliye karakterini canlandıran Merve Asya Özgür ise tam anlamıyla yılın keşfi. O sakin, doğal, neredeyse belgesel tonunda ilerleyen anlatımıyla; sadece bir karakter değil, bir kadının kuşaktan kuşağa aktarılan sessiz çığlığını temsil ediyor. Sesiyle bizi bir hikâyeye davet etmiyor, resmen o hikâyenin içine bırakıyor. Ve İpek Bilgin… Ah o anne karakteri Nigâr’daki titreyen sabır… Sadece bir sahnesiyle bile anneliğin, kadınlığın, yaş almışlığın ne kadar derin olduğunu yüzümüze vuruyor. Oyunculuk değil, resmen yaşamışlık izliyoruz onda. Yan rollerdeki Nur Sürer, Asiye Dinçsoy, Laçin Ceylan ve Şebnem Hassanisoughi de filme sessiz ama etkili dokunuşlarla katkı sağlıyorlar; sanki yıllardır tanıdığımız ama adını bilmediğimiz kadınlar gibiler. Filmin atmosferi ise başlı başına bir karakter. Söke’nin taş evleri, gölgesini erken salan ağaçları, rüzgârın geçmişten bir şeyler fısıldadığı sokaklar… Her şey özenle dokunmuş. Sinematografi, sadece bir yer göstermiyor; bir duygu coğrafyası yaratıyor. O Da Bir Şey Mi?, sıradanın içindeki olağanüstülüğü yakalayan, sessiz travmaların nasıl yankıya dönüştüğünü anlatan bir yapım. Pelin Esmer’in kadınlık, annelik, bireysellik ve toplumun üzerimize bindirdiği roller konusunda söyleyecek çok şeyi var; ama bunu asla bağırarak değil, fısıldayarak yapıyor. Bu yüzden daha etkili. Bazen yalnızca bir annenin gözlerine bakmak, çocukluğunuza dönmeye yeter. O Da Bir Şey Mi?, izleyenin içini kazıyan, kazıdıkça kendini bulduran bir film. Pelin Esmer yine bizi incelikle paramparça ediyor.

seris_comment 5 months ago

Kan Dökülecek

Paul Thomas Anderson

55 Gönderi

İnsan Ruhu ve Petrolün Kara Aynası Bazı filmler vardır, bittiğinde hayatınızda bir şeyler değişmiş gibi hissedersiniz. Paul Thomas Anderson’un 2007 yapımı There Will Be Blood’ı izlediğimde tam olarak böyle hissettim. Bu film sadece bir hikâye anlatmıyor; insanın içindeki hırsın, yalnızlığın,…devamıİnsan Ruhu ve Petrolün Kara Aynası Bazı filmler vardır, bittiğinde hayatınızda bir şeyler değişmiş gibi hissedersiniz. Paul Thomas Anderson’un 2007 yapımı There Will Be Blood’ı izlediğimde tam olarak böyle hissettim. Bu film sadece bir hikâye anlatmıyor; insanın içindeki hırsın, yalnızlığın, kırılganlığın ve yok edici gücün resmini çiziyor. Anderson’un kamerası, 20. yüzyılın başındaki Amerika’nın tozlu petrol kuyularında gezinirken, aslında insan ruhunun en derin çatlaklarına bakıyor. Filmin kalbinde Daniel Day-Lewis’in ölümsüz performansı var. Daniel Plainview karakterini öyle bir incelikle işliyor ki, onun öfkesiyle, sevinciyle, paranoyasıyla birlikte yaşıyorsunuz. Day-Lewis burada sadece bir karakteri canlandırmıyor; hırsın vücut bulmuş hâline dönüşüyor. Onun bakışlarında petrolün kara parıltısını, yalnızlığın soğukluğunu ve güç arzusunun insana neler yaptığını görüyorsunuz. Bu rol ona Oscar kazandırdı, ama bence asıl kazandırdığı şey, sinema tarihinin en unutulmaz karakterlerinden biri oldu. Paul Thomas Anderson ise kamerayı bir ressam fırçası gibi kullanıyor. Açılıştaki diyalogsuz dakikalar, neredeyse bir sessiz film estetiğinde, sinema tarihine ders niteliğinde bir giriş. Her kare, titizlikle yerleştirilmiş bir tablo gibi; hem epik hem de içsel. Anderson’un sineması bana her zaman insanı inceleyen bir büyüteç gibi gelmiştir ve burada o büyüteç en keskin hâlini alıyor. Petrolün toprağı delip çıkışı, bir nevi insanın içindeki karanlığın yüzeye çıkışı gibi. Jonny Greenwood’un müzikleri de başlı başına bir karakter. Yaylıların gerginliği, vurmalıların ritmi, neredeyse insanın kalp atışını hızlandırıyor. Müzik, sahnelerin duygusunu anlatmaktan çok, onların altındaki gerilimi hissettiriyor. Bazı anlarda o kadar rahatsız edici ki, içinize bir taş oturuyor; bazı anlarda ise gözlerinizi perdeden ayırmanızı imkânsız kılıyor. Film aynı zamanda Amerika’nın kapitalist ruhuna bir eleştiri. Plainview’un yükselişi, aslında bir ülkenin yükselişi; ama bu yükselişin ardında yıkılmış hayatlar, kaybolmuş değerler ve yalnızlık var. Film, “başarı”nın bedelini soruyor bize: Kazandığında gerçekten kazanmış mı oluyorsun, yoksa kaybettiğin şeyler kazandıklarından daha mı büyük? Finaldeki ünlü “I drink your milkshake!” sahnesi, hem komik hem korkunç bir zirve; gücün en çıplak hâliyle zaferini haykırdığı bir an. Benim için There Will Be Blood modern sinemanın en güçlü, en etkileyici eserlerinden biri. Paul Thomas Anderson’un kusursuz yönetmenliği, Daniel Day-Lewis’in tarihî performansı ve Jonny Greenwood’un deneysel müzikleri bir araya gelerek gerçek bir başyapıt yaratıyor. Bu film, sinemanın büyüsüne inanan herkesin görmesi gereken bir deneyim. Beni en çok etkileyen de şu: Film bittiğinde, bir süre sessizce ekrana bakıyorsunuz. Çünkü Anderson, sadece bir karakterin değil, insanın kendisiyle olan mücadelesinin hikâyesini anlatmış oluyor.

seris_comment 5 months ago

Savaş Üstüne Savaş

Paul Thomas Anderson

54 Gönderi

Savaş Üstüne Savaş Paul Thomas Anderson’un sinemasal evreninde bir kez daha kendimizi kaybediyoruz. One Battle After Another, yalnızca bir film değil; yönetmenin sinema sanatı üzerine verdiği bir ders. Çatışmanın, direncin ve insan doğasının katmanlarını tek tek soyarken, bizi hem görsel…devamıSavaş Üstüne Savaş Paul Thomas Anderson’un sinemasal evreninde bir kez daha kendimizi kaybediyoruz. One Battle After Another, yalnızca bir film değil; yönetmenin sinema sanatı üzerine verdiği bir ders. Çatışmanın, direncin ve insan doğasının katmanlarını tek tek soyarken, bizi hem görsel hem de duygusal bir girdaba sokuyor. Yönetmen sanki bu sene gelmiş geçmiş en iyi filmini ben yapacağım ve siz sadece izleyeceksiniz demiş. Paul Thomas Anderson’un son filmi One Battle After Another – Savaş Üstüne Savaş, sinemaya olan inancımı tazeleyen bir başyapıt. Daha ilk sahnesinden itibaren Anderson’un kamera diline teslim oluyoruz; uzun plan sekanslar, derinlikli kadrajlar ve karakterlerin ruh hâlini adeta delip geçen yakın planlarla dolu bir görsel şölene dönüştürüyor. Film, adının hakkını verircesine bir savaşın tam ortasında başlıyor ama bu savaş yalnızca cephede değil, karakterlerin iç dünyasında da sürüyor. Anderson’un sineması bize her zaman insanın çelişkilerini, tutkularını, hırslarını göstermiştir; burada da bireysel çatışmalarla toplumsal gerilimleri öyle ustaca iç içe geçiriyor ki film bittiğinde sanki biz de bir savaş atlatmış gibi derin bir nefes alıyoruz. Oyuncu kadrosu filmi zirveye taşıyan en önemli unsurlardan biri. Başrolde Leonardo DiCaprio öyle bir performans sergiliyor ki; yüzündeki en ufak titreme, sesindeki kırılma karakterin bütün duygusal yükünü hissettiriyor. Yardımcı oyuncuların her biri Teyana Taylor, Sean Penn, Anderson’un karakterlerine özgü o ince kırılganlığı ve içsel patlamaları taşıyor. Görüntü yönetimi filmin ruhunu mükemmel yansıtıyor: toprak tonları, ağır griler ve arada bir kan gibi parlayan kırmızılar, hem umudu hem de tehlikeyi simgeliyor. Jonny Greenwood’un müzikleri bu sahnelere eşlik ederken gerilimi katlıyor; bazı anlarda sessizlik bile bir müzik gibi işliyor, seyircinin kalp atışlarını hızlandırıyor. Film, bireyin kendi vicdanıyla, tutkularıyla, hayatta kalma içgüdüsüyle verdiği savaşı anlatırken bir yandan da toplumsal bir çürümenin resmini çiziyor. Anderson, bunu seyircinin yüzüne vurmak yerine alt metinlerle işliyor ve bu da filmi daha katmanlı, daha etkileyici kılıyor. Diyalogların azlığına rağmen her cümle bir kurşun gibi ağır, her sessizlik bir çığlık kadar yankılı. Seyirci pasif bir gözlemci olmaktan çıkıp olayların tam ortasına yerleşiyor, karakterlerin nefes alışlarını hissediyor. One Battle After Another benim için 2025’in en etkileyici sinema deneyimiydi. Hem sinema sanatına tutkuyla bağlı izleyiciyi hem de festival ruhunu yaşayan seyirciyi doyuracak bir film. Çıkışta düşünmek, üzerine konuşmak ve belki de tekrar tekrar izlemek istiyorsun. Paul Thomas Anderson bir kez daha sinemanın ne kadar dönüştürücü bir sanat olduğunu hatırlatıyor ve bu filmi tartışmasız şekilde beş yıldızı hak ediyor.

seris_comment 5 months ago

Geber Aşkım

Lynne Ramsay

16 Gönderi

Yavaşça Büyüyen Bir Karanlık Filmekimi’nin bu yılki gösterimlerinde en çok merak ettiğim filmlerden biri kuşkusuz Die My Love idi. Daha program açıklandığı anda, Lynne Ramsay’in yönetmen koltuğunda oturduğunu gördüğümde film benim için otomatik olarak “izlenmesi gerekenler” listesine girmişti. Ramsay’in 2011…devamıYavaşça Büyüyen Bir Karanlık Filmekimi’nin bu yılki gösterimlerinde en çok merak ettiğim filmlerden biri kuşkusuz Die My Love idi. Daha program açıklandığı anda, Lynne Ramsay’in yönetmen koltuğunda oturduğunu gördüğümde film benim için otomatik olarak “izlenmesi gerekenler” listesine girmişti. Ramsay’in 2011 yapımı Kevin Hakkında Konuşmalıyız filmine benzer bir yoğunluk taşıdığı söyleniyordu ve bu beklenti, salona girerken üzerimde hem bir merak hem de bir tedirginlik yaratmıştı. Açıkçası Kevin’ı henüz izlememiş olmama rağmen, bu filmden sonra onu izleme isteğim iyice pekişti — çünkü Ramsay’in sinemasına ilk kez bu kadar yakın bir mesafeden tanıklık ettim. Filmin merkezinde Jennifer Lawrence ve Robert Pattinson’ın canlandırdığı bir çift yer alıyor. İki oyuncunun kimyası o kadar güçlü ki, aralarındaki sahneler neredeyse sözcüklere ihtiyaç duymadan konuşuyor. Lawrence’ın çelişkilerle dolu karakterine yüklediği ağırlık, içsel çatışmalarını yüzüne ve beden diline ince ince yansıtması, filmi duygusal olarak sırtlayan en önemli unsur. Pattinson ise zaman zaman geri planda kalsa da, varlığıyla sahneleri dengeliyor; karakterinin sessiz gücü Ramsay’in anlatımında yankı buluyor. Ramsay’in sinematografik dili, filmi sıradan bir aşk hikâyesinden çıkarıp neredeyse bir rüya sekansının içine yerleştiriyor. Kamera hareketleri, keskin geçişler ve atmosferik müzik kullanımıyla birlikte film, izleyiciyi baştan sona bir iç gerilimin içine yerleştiriyor. Özellikle bazı sahnelerdeki uzun sessizlikler, karakterlerin ruh hâlini kelimelerden çok daha güçlü bir şekilde aktarıyor. Bu sahnelerde sinema salonundaki sessizlik bile yoğunlaşıyor; herkes aynı duygu boşluğunda, nefesini tutmuş gibi. Filmin temposu zaman zaman ağır ilerlese de, Ramsay’in tercih ettiği bu yavaşlık, karakterlerin iç dünyasına derinlemesine nüfuz etmemizi sağlıyor. Gerilim aniden patlamıyor; aksine sinsi bir şekilde, katman katman büyüyerek bizi karanlık bir girdaba çekiyor. Bu yönüyle film, klasik anlatı yapısından uzaklaşıp izleyicisini rahatsız eden ama aynı zamanda büyüleyen bir şiirsellik kuruyor. Die My Love, oyunculuk performansları, yönetmenlik tercihlerinin netliği ve duygusal yoğunluğuyla festivalin dikkat çekici yapımlarından biriydi. Seans sonrası salondan çıkarken, anlatının üzerimde bıraktığı ağırlık bir süre daha peşimi bırakmadı. Herkesin seveceği bir film olmayabilir ama Ramsay sinemasını bilenler ve karakter merkezli karanlık hikâyelere ilgi duyanlar için unutulmaz bir deneyim sunuyor.

seris_comment 5 months ago

Ponette

Jacques Doillon

2 Gönderi

Çocukluğun Sessiz Yasına Dair Bir Ağıt Bazı filmler vardır; izlediğiniz anın ötesine geçer, sizi çoktan unutulmuş bir duygunun içine geri çağırır. Jacques Doillon’un Ponette filmi tam da bu hissin peşine düşüyor. Dört yaşındaki küçük bir kızın annesinin ölümünden sonra yaşadığı…devamıÇocukluğun Sessiz Yasına Dair Bir Ağıt Bazı filmler vardır; izlediğiniz anın ötesine geçer, sizi çoktan unutulmuş bir duygunun içine geri çağırır. Jacques Doillon’un Ponette filmi tam da bu hissin peşine düşüyor. Dört yaşındaki küçük bir kızın annesinin ölümünden sonra yaşadığı yas sürecine odaklanan film, ölümün çocuk zihninde nasıl şekillendiğini, inançla nasıl iç içe geçtiğini ve tüm bu karmaşanın ortasında nasıl tek başına kaldığını anlatıyor. Ponette’in yaşadığı dünya küçük: kuzenleri, yatılı okul odaları, beton avlular ve sessiz akşamüstleriyle örülmüş. Ama onun iç dünyası öylesine büyük, öylesine yankılı ki, film boyunca biz sadece bir çocuğun değil, insan olmanın en çıplak haline tanıklık ediyoruz. Henüz konuşmaya yeni yeni alışan bir sesle, hayatın en ağır sorularını soruyor Ponette: “Annem nereye gitti?” “Ona ne zaman kavuşacağım?” “Tanrı varsa, neden bu kadar yalnızım?” Filmin en çarpıcı yönlerinden biri, çocuk oyuncu Victoire Thivisol’un olağanüstü performansı. Henüz dört yaşında bir oyuncudan söz ediyoruz ama kameraya bakışı, sessizce ağlayışı, anlamlandıramadığı acının içinde boğulmaması… Gerçekten inanması zor bir derinlikte. Onun gözleriyle ölüm soyut değil, fiziksel bir eksikliktir. Sarı saçlarını tarayan bir elin artık olmayışıdır. Bir gömleğin ütüsüz kalmasıdır. Sıcak bir sesin yokluğudur. Film boyunca çocuklar arasında geçen diyaloglar ise inanılmaz derecede doğal ve sarsıcı. Bir sahnede Ponette, İsa’nın ölümden sonra diriliş hikâyesini anlatıyor. O küçük ses tonuyla, “İsa artık orada değildi. Melekler geldi ve ‘O artık ölü değil’ dediler,” diyor. O an, film bambaşka bir boyuta geçiyor. Ponette, dini bir anlatıya dönüşmüyor; tam tersine, çocukların dünyasında ölümle baş etmenin inançla kurduğu o karmaşık ilişkiyi naif bir şekilde gösteriyor. Ölüm, belki de geri dönebilir bir şeydir. Belki bir gün, annesi de meleklerin yardımıyla geri gelecektir. Belki. Jacques Doillon’un yönetmenliği ise dikkat çekici bir sadelikte. Kamera yere yakın; sanki Ponette’in göz hizasında. Dünyayı onun gibi görüyoruz: büyüklerin karışık cümleleri, anlayamadığı jestler, terk edilmişlik duygusu… Film, melodramın tuzağına hiç düşmeden, minimal bir estetikle ilerliyor. Her plan, bir fotoğraf karesi gibi içimize işliyor. Ponette, çocukluğun sadece neşeden ibaret olmadığını, bazı çocukların erken yaşta acı çekmeyi öğrenmek zorunda kaldığını yüzümüze çarpıyor. Ama bunu öyle çığlık çığlığa yapmıyor. Sessizce, yere eğilmiş bir baş, gözyaşını içine akıtan bir çocuk ve Tanrı’nın sessizliğine karşı söylenen birkaç cümleyle yapıyor. Bu film izlenmez, yaşanır. Ve yaşandıktan sonra kolay kolay unutulmaz. “Çocuklar da yas tutar. Hem de en sessizinden.”

seris_comment 5 months ago

Kırmızı Kaplumbağa

Michael Dudok de Wit

21 Gönderi

Sessizliğin İçinde Büyüyen Masal: The Red Turtle Bazı filmler sadece izlenmez… yaşanır. The Red Turtle, o sessizliğiyle içini oyup geçiren filmlerden biri. Diyalogsuz bir anlatıyla, insanın doğayla olan çatışmasını değil, uzlaşmasını anlatıyor. Sakin, duru ve derin bir yapısı var. Ve…devamıSessizliğin İçinde Büyüyen Masal: The Red Turtle Bazı filmler sadece izlenmez… yaşanır. The Red Turtle, o sessizliğiyle içini oyup geçiren filmlerden biri. Diyalogsuz bir anlatıyla, insanın doğayla olan çatışmasını değil, uzlaşmasını anlatıyor. Sakin, duru ve derin bir yapısı var. Ve her sahnesiyle şunu fısıldıyor: “Hayat konuşmadan da anlaşılır.” Filmi izlemeye karar vermemde büyük bir etken vardı: yönetmen Michaël Dudok de Wit’in yıllar önce izlediğim kısa filmi Father and Daughter. O kısa filmle birlikte sessizlikle anlatılan duygulara olan hayranlığım başlamıştı zaten. Bir çocuğun babasına duyduğu özlemi, zamanın geçişini ve beklemenin nasıl bir hayat biçimine dönüştüğünü, sadece birkaç çizgiyle ve müzikle anlatabilmek… O noktada anlamıştım: Dudok de Wit kelimeler yerine duygularla konuşan bir yönetmen. Ve The Red Turtle, bu anlatımın uzun metrajdaki zirvesi. Film, bir adamın ıssız bir adaya düşmesiyle başlıyor. Bir noktadan sonra adadan kaçmak istiyor, fakat her seferinde denizde karşısına çıkan dev kırmızı bir kaplumbağa ona engel oluyor. Başta bir düşman gibi görünen bu yaratık, zamanla doğanın ta kendisine, bir dostuna ve belki de hayata açılan bir kapıya dönüşüyor. Film ilerledikçe izleyici olarak biz de bu ada gibi izole hissediyoruz, ama bir yandan da hiç yalnız değiliz. Çünkü o ada, aslında iç dünyamızın ta kendisi. Yapım süreci de bu anlatının kendisi kadar büyülü. Film, Japonya’nın efsanevi stüdyosu Studio Ghibli’nin Avrupa’dan birlikte film yapmak için ilk ve tek olarak seçtiği yönetmenle, yani Dudok de Wit ile ortak bir çalışması. Yapımcılığını Toshio Suzuki ve Fransa’dan Wild Bunch üstlenmiş. Ghibli’nin hayran olduğumuz o zarif dokunuşları — dalgaların ritmi, doğanın döngüsü, insanla doğa arasındaki o kırılgan bağ — bu filmde de hissediliyor. Ama aynı zamanda Dudok de Wit’in Avrupa melankolisiyle harmanlanmış bir sadelik de var. Her şey o kadar yalın ki… ama bir o kadar da ağır. Zaman geçiyor, insanlar yaşlanıyor, çocuklar büyüyor, doğa değişiyor. Film boyunca tek bir kelime edilmiyor, ama kalbinde bir anlatı çığlığı yükseliyor. Sanki bir tür evrensel masal izliyorsun. Hayatta kalmaya çalışan bir adam değil, kabullenmeyi öğrenen bir ruh izliyorsun aslında. O kırmızı kaplumbağa ise sadece bir hayvan değil. Bazen bir sınav, bazen bir dost, bazen bir sevgi… Bazen de doğanın sana “burada kal” diyen bedeni. Benim için bu film, doğaya teslim olmanın, hayatı tüm döngüsüyle kabul etmenin ve direnmek yerine uyumlanmanın ne kadar zarif olabileceğini gösterdi. Ve belki de en önemlisi: sevmek için konuşmaya gerek olmadığını. The Red Turtle, izleyene göre bir aşk filmi, bir ölüm alegorisi, bir doğa masalı ya da bir içsel yolculuk olabilir. Ama her hâlükârda, kalbinin bir köşesine sessizce yerleşip orada kalıyor. Çünkü bazı filmler biter, bazıları kalır. Ve The Red Turtle, kesinlikle kalanlardan.

seris_comment 5 months ago

Kleopatra

Joseph L. Mankiewicz

4 Gönderi

İhtişamın ve Dramın Buluştuğu Bir Efsane Joseph L. Mankiewicz’in yönetmenliğinde sinema tarihine geçen Cleopatra (1963), sadece bir tarihi epik değil, aynı zamanda Hollywood’un altın çağının sembollerinden biri olarak kabul edilir. Elizabeth Taylor’ın Kleopatra’yı, Richard Burton’ın Marcus Antonius’u ve Rex Harrison’ın…devamıİhtişamın ve Dramın Buluştuğu Bir Efsane Joseph L. Mankiewicz’in yönetmenliğinde sinema tarihine geçen Cleopatra (1963), sadece bir tarihi epik değil, aynı zamanda Hollywood’un altın çağının sembollerinden biri olarak kabul edilir. Elizabeth Taylor’ın Kleopatra’yı, Richard Burton’ın Marcus Antonius’u ve Rex Harrison’ın Julius Caesar’ı canlandırdığı bu film; görkemli prodüksiyonu, güçlü oyuncu kadrosu ve perde arkasındaki olaylarıyla hâlâ konuşulmaya devam ediyor. Film, Mısır Kraliçesi Kleopatra’nın hem politik zekasını hem de kişisel ilişkilerini merkeze alarak, Roma İmparatorluğu ile olan güç mücadelesini epik bir anlatımla sunuyor. Julius Caesar ile olan ilişkisi, ardından Marcus Antonius’la yaşadığı tutkulu aşk; film boyunca tarihsel olaylar eşliğinde dramatik bir şekilde işleniyor. Cleopatra, dönemin en pahalı yapımlarından biri olarak tarihe geçti. Kostümler, setler ve özellikle Elizabeth Taylor’ın ikonik görünümü, dönemin lüks anlayışını yansıtıyor. Ancak bu ihtişamın arkasında yapım süreci oldukça sancılıydı; defalarca yeniden çekim, değişen yönetmenler ve artan bütçe, filmin çekim süresini uzattı ve yapımcı şirketi ciddi bir maddi yük altına soktu. Eleştirmenler tarafından karışık yorumlar alsa da film, özellikle görsel gücü ve Taylor-Burton ikilisinin ekran kimyasıyla dikkat çekti. En İyi Sanat Yönetimi, Görüntü Yönetimi, Kostüm Tasarımı ve Görsel Efekt dallarında 4 Oscar kazanarak teknik anlamda da başarısını kanıtladı. Bugün bakıldığında Cleopatra, anlatım olarak yer yer ağır aksa da, bir dönem sinema endüstrisinin ulaştığı zirveyi ve Hollywood’un gösterişli yüzünü temsil ediyor. Tarihsel doğruluk açısından bazı eleştiriler alsa da, film tarihsel figürleri insani yönleriyle ele alarak dramatik açıdan etkileyici bir portre çiziyor. Benim için bu film, sadece bir tarihi olaylar zinciri değil, aynı zamanda sinema sanatının ne kadar ileri gidebileceğini gösteren bir örnekti. Gerek oyunculukları gerek sahne tasarımıyla hâlâ büyüleyici bir klasik.