— irem. (@tanculpan)

1.Sezonun 7.Bölümündeyim henüz ve muhtemelen izlemeye de devam edeceğim ama dikkatimi çeken bir husus hakkında burada konuşmak istedim. Belgesel fena değil. “Bir psikopatı nasıl tanırsınız?” sorusu etrafında dönüyor. Her bölüm farklı bir katil ele alınıyor. Zanlıların sorgu ve mahkeme kaydı…devamı1.Sezonun 7.Bölümündeyim henüz ve muhtemelen izlemeye de devam edeceğim ama dikkatimi çeken bir husus hakkında burada konuşmak istedim. Belgesel fena değil. “Bir psikopatı nasıl tanırsınız?” sorusu etrafında dönüyor. Her bölüm farklı bir katil ele alınıyor. Zanlıların sorgu ve mahkeme kaydı görüntülerinde söyledikleri şeylerden yola çıkarak, psikopatların davranışları hakkında tespitler ortaya konuluyor. Bölümler oldukça kısa, yaklaşık yirmi dakika-yarım saat bandında. Belgeselin genel işleyişi böyle. Söz konusu tespitler çoğu zaman hemen hemen herkesin bildiği/tahmin edebileceği gibi, “bir psikopat yalan söyler” veya “bir psikopat empati kuramaz” tarzı çıkarımlardan oluşuyor. Henüz bana “vay!” dedirtecek bir “sign” ile karşılaşmadım. Ayrıca belgeselin “Bir psikopat çevresine izler bırakır, peki siz o izleri fark eder miydiniz?” sloganıyla bizim çevremizdeki tehlikeli insanlara karşı daha farkında olmamızı sağlayacağını düşünmüştüm lâkin verdikleri tespitler fazla alelade. Zaten buradan, başta bahsi geçen o hususa geçeceğim. Belgeselle ilgili beni düşündüren şey, olayları katil-merkezli ele alıyor olması. True Crime belgesellerine aşina biri olarak, kurban-merkezli olanlarını hep daha sağlıklı bulmuşumdur. Kurban kimdi, nasıl bir hayat yaşadı, onu bu hazin sona götüren olaylar silsilesi nasıl yaşandı? Belgeselin ismi “Bir Psikopatın İzleri” olduğundan mütevellit elbette ki katil odaklı. Ancak bilmiyorum. Bazı katillerin, cinayetlerini işleme sebepleri olarak “ünlü olmak, haberlere çıkmak” olduğunun farkında olarak böyle bir belgesel çekmek hoş değil. Örneğin belgeselin bölümlerinden birinde, kendi arkadaşını öldürmüş bir genç ele alınıyor. Gencin daha önceki yazılarından seri katilliğe bir hayranlık beslediği ve kendisinin de o ünlü seri katiller gibi filminin çekilmesini istediği öğreniliyor. O noktada siz de şunu fark ediyorsunuz: Bu belgesel, katili emeline ulaştırıyor. İzleyicilere de kurbandan çok katille empati yaptırdığını düşünüyorum istemeden de olsa. Kurbanlar hakkında adları ve fotoğrafları dışında hiçbir şey bilmezken katil her dakika ekranımızı meşgul ediyor. İzleyiciye karşı uyarı veren bir narrator tonu yok. “Şöyle dikkat edin, bunu yapmayın, böyle insanlara karşı temkinli olun” söylemine başvurulmuyor. Daha önceden de söylediğim gibi ulaşılan “iz”ler işe yarar değil. O hâlde şu soru sorulmalı: Bu belgeselin amacı ne? Katilleri ele alan belgeseller azaltılmalı diye düşünüyorum. Birçok katilin amacı bu artık: Konuşulmak, ünlü olmak. Belgesel yapımcıları da bunun farkında. Neden onlara istediğini veriyorsunuz? Bunun yerine o yitip giden canları anmak, anılarını yaşatmak için kurban odaklı belgeseller arttırılmalı. Belki de biz kendimize şunu sormalıyız: True Crime belgesellerini niçin izliyoruz? Şahsen ben dünyanın tehlikeler ve kötü insanlarla dolu olduğunun bilincinde biri olarak, True Crime videolarında kendimi daha çok kurbanla özdeşleştirir, bunu bir “tehlike simülasyonu” gibi algılayarak “Ne yapsaydı bu işten kurtulurdu?” diye düşünürüm ve bunun için izlerim. “Bu olaylar silsilesinde işlerin yanlış gittiği ve kurbanı ölüme götüren halka hangisiydi?” Bunun tespitinin olası bir durum için beni daha hazır kılacağına inanmak kendimi güvende hissetmemi sağlar. Dolayısıyla bu belgeselin adını görünce, aradığımın bu olduğunu sandım. Aradığımı bulamadım. Ancak yanlış anlamayın, belgesel kötü değil. Daha derin ele alınabilirdi, katillerin psikolojik profilleri düzgünce çıkarılabilirdi. Arada bir sahneye giren psikologların “bir psikopat psikopattır” minvalinde açıklamaları detaylandırılabilir ve gerekçelendirilebilirdi. Örneğin bundan önce göz attığım başka bir True Crime belgeselinde (Crazy, Not Insane) gerçek bilimsel açıklamalar bulunuyordu. Tüm bunlara rağmen boş zamanlarınızı doldurmak için, bir yirmi-otuz dakikada izleyip geçebileceğiz, çerez maiyetinde bir belgesel. True Crime’a ilginiz varsa izleyebilirsiniz. Esenlikle kalın.

tanculpan 11 months ago

Bulutları Beklerken

Yeşim Ustaoğlu

4 Gönderi

niko gitti. benim de burada ölmekten başka bir isteğim yok. kendinden vazgeçerek yaşamaya devam edebilir mi insan? — severek izlediğim bir film oldu. biraz son krifos havası aldım. filmde, aslen rum olan ancak mübadeleden kaçmak için müslüman kimliğine bürünen ayşe…devamı

tanculpan 11 months ago

Sonbahar

Özcan Alper

63 Gönderi

hemşince’yi konuşulurken duyma fırsatını ilk kez bu filmde buldum. ve pek sevdiğim o ağıtı da bu filmde dinlemiş oldum: sonbahar geçti de, kış mı geldi oğul? on yıl bir delikte kaldın da, yüreğin mi çürüdü oğul? benim yusufum, oğlum… senin…devamı

tanculpan 1 year ago

Maria

Pablo Larraín

16 Gönderi

film, kısaca, 1923 doğumlu ünlü opera sanatçısı maria callas’ın hayatını anlatıyor. maria callas zamanında, huysuz kişiliği ve magazinle olan çalkantılı ilişkileriyle, adını karıştırdığı skandallarla pek meşhur bir kişilikmiş. özellikle de gemicilik kralı aristotle onassis ile olan sağlıksız ilişkisi, bir nevi…devamı

tanculpan 1 year ago

şu sıralar gilmore girls’ü izliyorum. alexis bledel’ın oyunculuğu inanılmaz kötü değil mi sizce de? dizi şimdiye kadar güzel gidiyor, en çok da chilton sahnelerini merak etsem de alexis bledel’ın oyunculuğu seyir zevkimi düşürüyor. çok mimiksiz ve ses tonunda en ufak…devamı

tanculpan 1 year ago

Hayat

Zeki Demirkubuz

53 Gönderi

Spoiler içeriyor mutlu sonun kurbanı olmuş. hem şaşırdım hem sevindim, iyi hoş, iki baş karakteri de çok sevmiştim bu yüzden güzel bir sona kavuşmaları mutlu etti. ancak şu yatmadı aklıma: filmin ilk saniyesinden beri ona sunulan kaderden kaçan, yaşadığı “basit” hayattan memnun…devamımutlu sonun kurbanı olmuş. hem şaşırdım hem sevindim, iyi hoş, iki baş karakteri de çok sevmiştim bu yüzden güzel bir sona kavuşmaları mutlu etti. ancak şu yatmadı aklıma: filmin ilk saniyesinden beri ona sunulan kaderden kaçan, yaşadığı “basit” hayattan memnun olmayan ve başka diyarlarda, başka hayatlar kovalayan hicran, niçin ve nasıl en sonunda, en başta kaçtığı hayata razı geldi? hicran karakterinin, tanıdığımız ve bildiğimiz kadarıyla, ev hanımlığıyla hayat amacına ulaşıp tatmin olduğunu söyleyemeyiz herhalde. rıza ile olan mutlu sonunun orhan bey ile olan başarısız evlilik denemesinden farkı aşk ise eğer, keşke bu aşktan biz de haberdar olsaydık. filmin bu son ile elde ettiği ve verdiği mesajın altında ahlakçı bir alt metin yatıyor gibi. hicran’ın hayalini kurduğu hayatı tüm özgürlüğüyle tatmasını, kendini kaçtığı yerlerde bulmasını izlemeyi isterdim. oyunculuklara laf edilmiş sanırım. benim yalnızca, çok sevmeme rağmen, miray daner’in oyunculuğuyla bir problemim oldu filmi izlerken. sesi midir, konuşma tarzı mı, yakıştıramadım filmin genel tonuna. en çok ise, şaşırabilirsiniz ama melis birkan’ın oyunculuğunu beğendim. hicran ve annesi televizyonun karşısında çaylarını yudumlarken o odanın bir parçası gibi hissettim kendimi. dekorlar, mekanlar da genel olarak çok güzeldi. film hakkında en çok sevdiğim şey de bu oldu. odalar. ilk bakışta hepimize tanıdık gelen odalar. // çıngıraksız, rehbersiz deve kervanı nasıl, ipekli mallarını kimseye göstermeden, sonu gelmez kumlara uzanırsa muttasıl, ömrüm böyle esrarlı geçecek ses vermeden. ve böylece bu ömür, bu ömür her dakika, bir buz parçası gibi kendinden eriyecek. semada yıldızlardan, yerde kurtlardan başka yaşayıp öldüğümü kimseler bilmeyecek. demiş cahit sıtkı tarancı. bu şiirin içerisinde kayboluyorum bazı anlar. ömrüm böyle mi geçecek sahiden, böylesine sessiz ve ıssız mı yaşayıp öleceğiz? hicran’ın da derdi buydu zannımca. bir garip hayata düştük, hasbelkader yaşıyoruz, buna yaşamak denirse.

tanculpan 1 year ago

Müslüm

Ketche

113 Gönderi

akıcı değil, çok düzensiz bir film. sahneler arası geçişe hiç uğraşılmamış. sekiz yaşındayken tuttuğum günlüğün geçişleri daha düzgündü diyebilirim. ayrıca müslüm gürses’in hayatına dair bir şeyler öğrenmek istiyorsanız wikipedia sayfası dahi filmden daha kapsamlı, kıstas açısından. duygu aktarımında da aynı…devamı

tanculpan 3 years ago

Blood

Brad Anderson

2 Gönderi

Spoiler içeriyor Türkçe'ye "Lanetli Kan" adıyla çevrilen bu filme üç puan vererek acaba bonkör mü davrandım diye düşünüyorum. Film her ne kadar korku/gerilim türü olarak geçse de film ne korkutmayı, ne de doğru dürüst germeyi başarıyor. Filmin wikipedia sayfasındaki bilgiye göre, film…devamıTürkçe'ye "Lanetli Kan" adıyla çevrilen bu filme üç puan vererek acaba bonkör mü davrandım diye düşünüyorum. Film her ne kadar korku/gerilim türü olarak geçse de film ne korkutmayı, ne de doğru dürüst germeyi başarıyor. Filmin wikipedia sayfasındaki bilgiye göre, film ve televizyon yapımlarının eleştirilerinin yer aldığı Rotten Tomatoes adlı Amerikan sitesinde bu film için şu eleştiriler yazılmış: "Blood has a handful of solid scares, but a narrative that dails to truly coagulate makes this half-empty vial of vampire horror difficult to recommend." Filmin eleştiri sitelerinde aldığı puanlar da genel olarak ortalamanın altında kalıyor. Filmin konusu için, altı doldurulmamış bir lanetten ötürü kelimenin tam anlamıyla vampire dönüşen bir çocuğun, ailesini sürüklediği durumlar anlatılıyor diyebiliriz. Konunun içi doldurulsaydı ve bazı şeylere anlam kazandırılsaydı en azından konu bazında benden geçer not alabilirdi ama bahsi geçen lanetin sebebini bilmek bir yana, çocuk neden vampire dönüştü, onu bile bilmiyoruz. Sadece köpeği onu ısırdı ve dönüştü işte, çünkü neden dönüşmesin? Filmde korku ögesi hiç yoktu diyebilirim rahatlıkla ve beni germedi de. Bunu korku filmlerinin her türlüsünden aşırı korkan biri olarak söylüyor olmamı da ciddiye alırsınız diye umuyorum. Sadece film, kan ve yara imgeleriyle benim midemi bulandırdı ve bu kesinlikle filmi gözümde daha iyi yapmıyor. Sinema salonunun ortasına kusmamak için elinizde poşetle film izlemek hiç haz vermiyor ne yalan söyleyeyim. Yalnız, evet, film başlamadan bunun uyarıları veriliyor ve ben kana hassasiyeti olan bir insanım, filmin puanını da bu yüzden kırmadım. Puanımı bu noktada kırmamı sağlayan şey, yönetmenin belli ki "gerilim" katmak için kan, vahşet, yara gibi ögeleri kullanmasındandı. Gerilim bu değildir diye düşünüyorum. Sonu da belirsizliğiyle Netflix filmlerini andırıyordu. Ee, ne oldu şimdi? Hani yakmıştın o ağacı da yok etmiştin laneti?

tanculpan 3 years ago

Hana yori dango

N/A

1 Gönderi

Sınıf ayrımının güzel aktarıldığını düşündüğüm bu gençlik dizisinde, "Paranın gücü her şeymiş gibi davranıyorsun, onunla istediğin her şeyi yapabilmeyi eğlenceli mi buluyorsun?" diyor Tsukushi, "Sana ot gibi görünüyor olabilirim ama utanç duyduğum bir hayat yaşamıyorum." Yine de Tsukasa Domyoji denen,…devamı

tanculpan 3 years ago

Karlar Ülkesi

Chris Buck

48 Gönderi

Spoiler içeriyor 2014 yılında küçük bir çocukken sinemasına gittiğimde bende büyük bir etki bırakmıştı bu animasyon filmi. Animasyondaki dokular, ayrıntılar çok gerçekçi gelmişti, Anna'nın fotoğraflarını yaklaştırıp cüppesindeki iplikleri incelediğimi ve bunun için heyecanlandığımı hatırlıyorum. Aldırma şarkısıyla dans ettiğimi, hatta o yaşta bu…devamı2014 yılında küçük bir çocukken sinemasına gittiğimde bende büyük bir etki bırakmıştı bu animasyon filmi. Animasyondaki dokular, ayrıntılar çok gerçekçi gelmişti, Anna'nın fotoğraflarını yaklaştırıp cüppesindeki iplikleri incelediğimi ve bunun için heyecanlandığımı hatırlıyorum. Aldırma şarkısıyla dans ettiğimi, hatta o yaşta bu şarkı için bir klip çekmek istediğimi de. Filmdeki şarkıların farklı dillerdeki versiyonlarını dinleyip ezberlemeye çalıştığımı da - belki de o yaşlardan itibaren yabancı dillere olan ilgimi kuvvetlendirmekte büyük katkısı oldu. Küçük çocuklarda çok güzel etkileri olan ve uzun süre akıllarından çıkartamayacakları bir film olduğunu söyleyebilirim o yüzden. Yıllar sonra gelecek neslin çocukları izlediği zaman animasyonlarını kalitesiz, kurgusunu yetersiz mi bulur bilemiyorum ama zamanına göre çok iyiydi bu film. Şimdi ise bir yetişkin gözüyle tekrar izledim ve şu anki düşüncelerimden yola çıkarak basit bir eleştiri hazırlamak istiyorum. Dikkatimi çeken iyi ve kötü yönleri sıralarken bu animasyonun genel yaş kitlesi için ama özellikle de çocuklar için hazırlandığını unutmamaya çalışacağım. Bundan sonrası spoiler içerecektir, bunun bilincinde olarak aşağı inin. Öncelikle, Elsa'nın güçlerinin arka planı boş bırakılmış. Evet, evet, bu bir çocuk filmi ve çocukken izlediğim zaman bu ayrıntıyı pek de önemsememiştim, herhangi bir çocuk da çok önemsemeyecektir herhâlde ama bu film birçok yetişkin arasında da ilgi görmüş, çok büyük kitlelere hitap etmiş bir film. Dolayısıyla insanın beklentisi de bu oranda artıyor. Elsa neden dokunduğu her şeyi buza çeviriyor, neden bu güçlerle doğdu, asla bilmiyoruz. Tabii bu sonradan, ikinci filmde açıklanıyor ama ilk filmi izlerken bizi merakta bırakıyor. Animasyonlar çok güzel, bu konuda daha fazla söyleyebileceğim bir şey yok. Çok gerçekçi ya da çok çocuksu değil, tam ortası. Ayrıntılar hoş. Elsa'nın güçlerinin bir dayanağı olmasa da (En azından biz bilmesek de) konu güzel. Prensesi kurtaran prens konseptinden uzaklaşmaya başlayan Disney'in, ablasını ikna ederek krallığını kurtarmaya çalışan bir prensesi anlatması oldukça ilgi çekici. Artık Disney bireysel kadın karakterlerin kendi mücadelelerini konu alan animasyonlara daha çok yönelse de Karlar Ülkesi, ilki olmasa da bu konseptin öncülerindendi. Ayrıca Disney'in daha önceki yapımlarında "prensleri tarafından gerçek aşk öpücüğüyle kurtarılan zavallı prensesleri" işlemesine bir atıfta bulunarak "zavallı" prensesimizin prensin öpücüğüyle değil, ablasının sevgisiyle kurtarılması da çok manidar. Daha iyi işlelenebilirdi tabii bu kısım. Elsa'nın buzları çözememesi koca filmde bir probleme dönüşüyor ama buzları sevgiyle çözebildiğini anladığı anda güçleri üzerinde kontrol sahibi olmayı başarıp buzları çözebiliyor. İzlerken "Bu muydu yani?" etkisi bırakmadı değil. Hans'ın karakteri gerçekten, gerçekten çok kötü yazılmıştı. Filmin başından beri tek bir kötü özellik göstermeyen, en azından bir ipucu bile vermeyen Hans'ın bir anda kötü olması çok beklenmedik ama beklenmedik olduğu kadar saçmaydı. İzleyicileri şaşırtmanın çok daha kaliteli yolları varken kötü olduğuna dair tek bir ipucu bile gösterilmeyen, tam tersine çok tatlı biriymiş gibi izleyicilere sevdirilen bir karakterin bir anda kötü karaktere dönüşmesi çok ucuz ve kolaya kaçılmış bir yöntem. Hiç etkilenmemekle beraber çok öfkelendim, çünkü Hans'ı gerçekten seviyordum. Filmdeki komedi unsuru iyiydi. Olaf, filmde ana komedi kaynağı olan karakter ve zamanında bayağı ünlendiğini hatırlıyorum. Ününü hak ediyor. Anna'nın enerjisi de insanı çok mutlu eder cinsten, zaten serideki en sevdiğim karakter olur kendisi. Kristoff ile Anna'nın beraber enerjisini sevsem de romantik anlamda bir türlü yakıştıramadım birbirlerine. Hans'ı daha çok sevmemden de kaynaklanıyor olabilir bu. Romantizm demişken, Elsa'nın romantizm ile içli dışlı olmaması da Disney için hoş bir farklılık olsa da, arkasına sığındıkları neden çok manasız. "Bir kere de aşık olmayan bir prenses yazmak istedik" deselerdi de benim için yeterliydi ama kendileri, Elsa'nın tek başına güçlü bir kadın olduğunu göstermek için bunu yapmayı seçtiklerini söylediler. Aşık olmak zayıflık değildir ve bir insan aşıkken de, başkasıyla hayatını paylaşırken de güçlü olabilir. Tek başına güçlü kalmak tabii ki hayatın yüklerini başkasıyla paylaşabilmekten daha zor ama bunu güçlü bir kadın olmanın koşullarından biriymiş gibi servis etmeleri hoşuma gitmedi. Belki de ben yanlış bir açıdan bakıyorumdur olaya ama bende uyandırdığı düşünceler buydu ve paylaşmak istedim. Son olarak, evet bu aynı zamanda müzikal bir film ve şarkıları çok güzel ama her an şarkı söylemeye hazır olmaları bir süre sonra sinirleri bozmaya başlıyor. Karakterlerin başına iyi bir şey geliyor, şarkı söylüyorlar. Kötü bir şey yaşanıyor, şarkı söylüyorlar. Önemli bir anda yine oturup şarkı söylüyorlar. Çocukken daha eğlenceli gelirdi bu, şimdi şarkı dinlemektense film izlemek istiyorum ama konu Disney olunca pek mümkün olmuyor bu. Yedi puan verdiğim bu filmi küçük büyük herkese öneriyorum, özellikle de yaşınız küçükse umarım bende bıraktığı etkileri ve daha da güzellerini bırakır üstünüzde. Esenlikle kalın.